Sermo.XCIX.
rieris. iurauitqꝫ ei Dauid. ij. Reg. xix. Ideo contra crudeles dominos ⁊ reges ſcribit Hieronymus ſuꝑ epiſtolam Timoth̓. opponens illud. Oportet epiſcopū irreprehenſibilem eſſe non iracunduꝫ: dicens. Nihil eſtfedius preceptore furioſo. qui cum debeat eſſe manſuetus ⁊ humilis ad omnes. ex aduerſo toruo vultū tremētibꝰ malis. rugata fronte. facie inter ruborem ⁊ palloreꝫvariata ꝑſtrepit. ⁊ errantes nō ad tantum bonuꝫ retrahit quātū ad mala ſua ſeuitia p̄cipitat. Id eo Dauid qͣiſummam ſue bonitatis allegans corā domino ait. Memento domine Dauid et omnis manſuetuninis eius.Et dicitur notanter pro loco ⁊ tempore ignoſcendo. qꝛnon debet ſemꝑ rex vel dominus ignoſcere delinquentibus. Nam legit̉. iij. Reg. ij. de Ioab qui ꝑ inuidiamAbner occidit et amaſan. effudit ſanguineꝫ belli in pace. id eſt tempore pacis. ⁊ eoꝝ cum quibꝰ debebat habere pacem. Poſt interuallum v̓o temporis cum exaltatꝰfuiſſet Salomon ſuꝑ thronum ſui patris dauid Ioabtimens potentiam Salomonis fugit in tabernaculuꝫdomini. ⁊ apprehendit cornu altaris. ⁊ miſit rex Banaiaꝫ vt aduocaret. Et ait Ioab. Nō egrediar ſed moriar hīc. Sed cuꝫ nunciaſſet Banaias regi. dixit ei rex.Fac ei vt dixit. Et interfecit eum Banaias ad cornu altaris. ⁊ ſepultꝰ eſt in domo ſiua deſerto. Dicit em̄ Areſ.vij. politicoꝝ. ꝙ decet reges ⁊ potentes vt magis timeantur. ⁊ vt virilius obſeruēt iuſticiam magis puniri etſeuerius ſuggerere contra amicos ſi excedunt. Exēpiuꝫpatet de troyano imꝑatore romano. quillicet eſſet paganus tamen quia filius ſuus contra iuſticiam fecerat. vtrelinqueret exemplum poſteris principibꝰ ꝓprium filiūinteremit. Quintum eſt expugnatio inimicoꝝ. qꝛ principes diligunt̉ a ſubditis ſi ſint fortes ⁊ magnanimi exponentes ſe ꝓ communi bono contra inimicos. Ideodicit̉. ij. rhetoricoꝝ. ꝙ diligimus beneficos in ſalutem.id eſt hos qui poſſunt benefacere nos ſaluando ⁊ liberando. Exemplum in libro. j. Reg. xvij. de Dauid. quimanu fortis interpretat̉. qui egrediendo ⁊ regrediendopopulum iſraheliticum de manu hoſtium defendit potenter. Quinqꝫ hec prelibata ſunt que ſpectāt ad ſufficientiam regiminis. Propter quod quilibet rector populi poteſt dici regulus ad chriſtum comꝑando qui eſtrex regum ⁊ dominus dominantiū Apoca. xix. Iſte qͥdem regulus habet filium qui ſignificat quemlibet ſubditum. Nam filius ẜm Britonē dicitur a philos grece quod eſt amor latine. in ſignū ꝙ quilibet rex vel princeps aut dominus terreſtris debet amare quēlibet ſuūſubditum tam minimū qͣꝫ maximū. diuitem ⁊ egenumignobilem ⁊ ingenuum. ciuem ⁊ ruſticū. Et hunc amorem erga ſubditos oſtendit quilibet cū eos protegit. cūſb̓ſtātie eoꝝ parcit. cū bonos exaltat ⁊ malos penis dānat exemplo Tyti ⁊ veſpaſiani. De Tyto refert Suetonius ꝙ adepto imperio ꝯuiuia inſtituit magis iocūdaꝙͣ prius fecerat. nulli ciuiū aliquid accepit ſed potiꝰ ſoltas collectiones ſuſtinens neminem ante ſe in liberalitate habuit. Ita ⁊ Samuel ꝓpheta qui rexit diutiꝰ populū iſrael ardenter ait primo Reg. xij. Loquimini cōram domino de me. vtrum bouem cuiuſcunqꝫ tulerimet ſi quem oppreſſi. ⁊ cōtemnam illud hodie. glo. volēsinde retinere. Et dixerunt. Non es calumniatus nos⁊cͣ. Ecce quō illi dilexerūt ſb̓ditos ſuos. Sed heu nūcnr̄i reguli omnibꝰ modis querūt occaſiōes vt poſſintlicite ⁊ illicite opprimere ſubditos ⁊ bona eoꝝ vſurpareQuia opprimere eſt contra ordinem iuris aliquem debilitare. vel in rebꝰ vel in ꝑſona. quod prohibuit dominus Leuitici. xix. Non facias calumniaꝫ proximo tuonec vi opprimas illū. De hoc vide ſupͣ ſermōe. xxxviij.O. de Veſpaſiano ſcribit Hugo floriacenſis abbas ꝙaſſumpto imꝑio ſtatim erga malos ſe rigiduꝫ oſtenditcum pertinaces ⁊ cōtumaces exterminauit. Iuxta doctrinam Areſtot. v. ethicoꝝ. Oportet bonos ꝓuocare
ad virtutes ꝑ premia. malos autē ꝑ penas inſanabilestotalit̓ extermiare. ⁊ ꝑ hoc on̄dit dilectionē erga nos neforte maiora mala perpetrēt ⁊ penas ſuas augmētarēt.Ideo dicit ſapiens. Qui diligit filiuꝫ aſſiduet illi flagella ⁊ verbera vt letet̉ in nouiſſimo ſuo Ecc̄i. xxx. Et licetmundi principes ⁊ rectores poſſunt punire ſpūales infirmos videlicet peccatores. ⁊ eos ꝑ penas exterminare. ſi tamen viderint eos corrigibiles ⁊ ſanabiles. debētꝓ eis xp̄m exorare exemplo Moyſi ducis filioꝝ iſrahelde quo legit̉ Exodi. xxxij. Cum populus ſuus peccaſſꝫfaciendo vitulum ⁊ ip̄m adorando dixit dn̄s ad ipſuꝫ.Dimitte me vt iraſcatur furor meus contra eos. Et ẜmglo. loquitur modo humano cum filius offendit patrē⁊ pater tenet gladium quaſi ad iugulandū ipſum dicitalicui exiſtēti iuxta ſe. Ne retineas me a ꝑcuſſione. Perhoc videt̉ magis ꝯtrariū velle .ſ. ꝙ velit retineri. Et exhoc Moyſes accepit fiduciam orandi pro populo retinendo dei vindictam dicens. Cur domine iraſcatur furor tuus contra populum tuum ne queſo .ſ. hoc facias.Dicunt enim egyptij. Callide eduxit eos vt occideret īdeſerto. Quieſcat queſo ira tua ⁊cͣ. Sic ⁊ alij domini terraꝝ debent orare ꝓ populo ſuo vt deus dignet̉ ip̄m ſanare ſpūaliter in animabus a peccatis vt hic cū eis poſſint viuere in gratia ⁊ in futuro in eterna gloria. ad quānos ꝑducat ⁊c̄.¶ De eadem dominica. Sermo. ij.Rat quidam regulꝰ cuius filius infirmabat̉ capharnaū Ioh̓. vbi sͣ.Uidemus ad exꝑientiam ꝙ fur anteꝙͣ capiatur furtū qd̓ fecit minime cōfitet̉. nec etiam poſt capti Konem conſueuit confiteri niſi tormentet̉. Quo facto nōſolum malum ꝓprium ſꝫ etiam ſuoꝝ ſocioꝝ ꝯfitet̉. Ideode depoſito. c. grauius. mandauit Alexan. iij. iudicibꝰde quodam fure qui furatus fuit pecuniam vt eum ponerent ſub tormentis cū dicit ibideꝫ. Iudicibꝰ dedimꝰin mandatis vt illum iniquū ſub queſtionibꝰ .i. ſub tormentis ad rationē ponant. ⁊ ſi oportuerit vinculis alligatum vt dictam pecuniā reddere compellat̉. Moraliter omnis pctōr eſt ſicut fur. ſubtrahit em̄ deo rem precioſam vicꝫ aīam quā ad ſuā creauit imaginem ⁊ appropriauit eam ſibi .i. vendidit eam dyabolo ere peccatorūQuia dicit Ambro. de beata vita. Dyabolus adeo debilis eſt ꝙ nemine poſſit niſi ſe ei prius ere peccatoꝝ vendiderit. xv. q. j. non eſt. vbi dicit archidyaconus in glo.Homo eſt venditor dyabolus emptor. anima mercesque vendit̉ peccatorum precio. ⁊ ideo eius loco ſucceditpeccatum in venditione. Et non ſolum furat̉ pctōr animam. ſed etiam expoliat eam omnibus bonis. id ē virtutibꝰ. ſed anteꝙͣ capiat̉ ꝑ infirmitatem ⁊ incarceret̉ illud furtum minime cōfitetur. ſed cum capit̉ ⁊ ꝑ egritudines incarcerat̉ vt ammodo nō poſſit currere ad peccatum tunc manifeſtat ⁊ fatet̉ peccatū. Quia dicit Psͣ.Cū occideret eos querebant eū. Et hoc quo ad ſenſummoralem patet hic in regulo qui ꝓpter infirmitatem filij. quia homo videns infirmitatem filij ſui .i. ſpiritꝰ addominum currit. ⁊ peccatum cōfitetur. ideo dicit euangeliſta. Erat quidam regulus cuiꝰ fi. que ſunt verba hodierni euange. in quo tria principaliter tangunt̉. Primo reguli deprecatio ꝓ filij ſanitate. ibi. Dn̄e deſcende.Scd̓o chriſti imp̄catio ꝓ ipſius incredulitate. ibi. niſi ſigna. Tercio filij ſanatio ex xp̄i pietate. ibi. Uade filiusPrimo ergo tangitur reguli deprecatio ꝓ filij ſanitate:cum dicit. Erat quidam regulus ⁊cͣ. Et rogabat eū vtdeſcenderet ⁊ ſanaret filium eius. Moraliter hoc euangelium exponendo per regem intelligitur quilibet virtuoſus. nam reſpectu virtutis dicitur homo rex. Quiaẜm Auguſtinum de ſpiritu ⁊ anima. Virtus ē habitꝰ
G g iiij