Druckschrift 
2 (1487) Pars aestivalis de tempore
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Sermo.XCIII.

X .

brica. vita operta tenebris obſeſſa laqueis. vbi periclitant̉ aīe. corꝑa affligunt̉. vbi nihil niſi vanitas afflixextio ſpās. Quartū eſt mundi mutabilitas. qꝛ de mūdodicit psͣ. Mutabis eos mutabunt̉. Sunt em̄ ẜm naturales qͣtuor mutationis ſpēs vicꝫ ad ſubſtantiā. qͣlitatem quātitatē vbi. Ad ſubſtantiā dr̄ generatio etcorruptō. ad qualitatē dr̄ alteratio. ad quātitatē augmē diminutio ſeu detrimentū. Ad vbi dicit̉ ſeorſum⁊deorſum antrorſum retrorſum. dextrorſū ſiniſtrorſum. Moraliter loquendo has mutationes ꝯtinetdus iſte. Prima mutatio eſt ad ſubſtantiā. qꝛ de natiuitate ad mortē dr̄ generari corrumpi .ſ. naſci mori.Quia Iob. xiiij. Homo natus de muliere breui viuēstꝑe. Glo. tanꝙͣ de re fragili dr̄ breui viuens tꝑe. qꝛ aliqͣanimalia vt aues naturali curſu viuūt diutius. Secūda eſt alteratio. quia alterat̉ mille mōis in pn̄tido aut vita. qꝛ hic replet̉ multis miſerijs. vt dicit Iobvbi ſupͣ. vicꝫ nunc calore. interdū frigore. fame. ſiti. infirmitatibꝰ. Propter qd̓ dicit Bern̄. in medi. vitaſens ē laborioſa lachrymoſa. vita corruptibilis amaritudine plena. hanc hoīes tumidant. dolores exterminant. ardores exiccant. aera morbidant. eſce inflant. ieiunia macerant. ioca ſoluunt. triſticie ꝯſumūt. ſollicitudo coartat. ſecuritas ebetat. ſenectus incuruat. infirmitas frangit. mors deprimit. hec Bern̄. Tercia īmutatio eſt ad quantitatē. hec reſpicit diuitias mundi queaugmentant̉ diminuūt̉ ſepe ẜm reſolutiōes fortune.de hoc qͥdam ph̓us. Si inquit volumus dicere veritatem ꝓpria ſꝫ mutuata vocare poſſumus habemusqꝛ om̄s in rota fortune volubili volitemus de diuitijs ſepe ī pauꝑtatē mergimur improuiſe. Quarta mutatio eſt vbi vicꝫ ſurſum deorſuꝫ. Hec mutatio reſpicit ad mundi poteſtates. Uidemus em̄ qui pͥmatuꝫtenebant in mundo ſubito deijciūt̉ in miſeriam. Etin dextra florebant potentiā cadunt triſticiam ad ſiniſtram. dicit Criẜ. ſuꝑ Math̓. v. Semꝑ grandispoteſtas maiori timori ſubiecta eſt. Et in pauꝑe henrico. lib̓. iij. dicit ph̓ia. Promouet iuſtos fortuna volubilis. vt quos ſcandere facit p̄cipites ad ima vocet. Naꝫgrauior ruit turris tumefacta .i. alta ruina. Et grauiuspulſat alta cypreſſus humū. Et ponit ibi exemplum deAexandro dicens. Nonne ferox macedo ꝓtectus abhoſte tyrāno. Corde venatꝰ inter amica perit. De hacvenatione habet̉ plenius in hyſtoria Alexandri quaſiin fine vbi legitur erat ex pͥncipibꝰ eius qͥdam noīeAntipater hn̄s duos filios Caſſandoꝝ Iolū. quorūIolus pincerna erat regis. hic Antipater abſente Aleandro multa ꝯtra moliebat̉. aūt moraret̉ Alexander Babylonie. miſit antipater ad maleficū quendam. egitqꝫ eo vt daret ſibi venenoſam potationemſiue potionē. vt eſſꝫ vas qd̓ illum ſuſtineret. Fecitqꝫcantarellam ferreā. miſit potionē in eam danſqꝫ filioſuo Caſſandro direxit in ẜuitio Alexandri. p̄cipiēsvt loqueret̉ fratri ſuo Iolo quatenus potionē illam daret Alexandro. Accidit aūt illo tꝑe vt ꝑcuteret Alexander Iolum in caput hn̄tem caput. Unde doloremotus iuuenis accepit potionē grato animo. autēſediſſet Alexander in cōuiuio pͥncipibꝰ ac militibusſuis. cepit iocundari ac iocūdus eſſe vltra modum. Inmedio aūt ꝯuiuio ampliuſqꝫ letaret̉. multaqꝫ aduiuas loqueret̉. ſubito potū ſibi dare iubet. Iolus autēinfector tanti mali ei porrexit venenū. Qui bibiſſetſubito exclamauit voce magna qͣi aliqͥs miſiſſet in iecurtꝰ lanceā. Paululū aūt ꝯtinēs ſe ſufferens ſe ſurrexita ꝯuiuio. rogans pͥncipes ac milites ſedere comedere bibēdo letari. Illi v̓o turbati vnanimiter ſurrexerūta menſa ſteterūtqꝫ forinſecus vt viderēt euentū rei. Alexander aūt volens vomere queſiuit pēnam vt mitteretin guttur ad vomitū ꝓuocandū. Iolus v̓o ſupradictꝰpincerna Alexandri inueniens pennā liniuit vene-

porrexit ei. Quāteret. magisac magis vrgebat venenū. Et ſic tandē mortuus eſtanno vite eiꝰ triceſimotercio. regni v̓o duodecimo. Ecce nuꝑ florebat potentiā qͣliter cecidit miſeriam. dicit Petrus bleſenſis. Fallax qͥdē eſt mundus iſtequē ſequit finis dubius. exitꝰ horribilis. iudex terribilis. pena miſerabilis. Quintū eſt mundi feditas. Propter qd̓ dicit Eſa. lij. Recedite recedite pollutū mūduꝫnolite tangere. Et his dicit recedite. qꝛ corde corꝑefugere debemus. Iuxͣ illud. j. Pet̓. v. Fugientes inquit que in mundo eſt corruptionē. Quare aūt mundusſit fugiendus oſtendit Aug. dicens. Si delectat tedus ſemꝑ eris īmundus. habitet in te qui mundet.eris mundus. Si aūt delectat te mūdus eris immundus. ſi es mundus ꝑmanebis in mundo adminus mortalit̓. Ne audies illd̓ Ioh̓. In peccatis nati eſtis. in peccatis moriemini. Ecce habes qͥnqꝫ cōſiderationes ex qͥbꝰ velut ex qͥnqꝫ aſſeribꝰ nauis iſtaponit̉. Et ſicut nouit dilectio veſtra. quelibet nauishꝫ anchorā funes qͦs teneat̉. Per anchorā moral̓r ſignificat̉ ſpes mūdanoꝝ. De Salomō Sap̄. v. Spesip̄ij qͣſi lanugo a vento tollit̉ tanqͣꝫ ſpūma gͣtilis ap̄cella diſꝑgit̉ diſꝑdit̉. tāqͣꝫ fumꝰ a vēto diffuſuse. tāqͣꝫ mēoria hoſpitis vnius diei p̄tereuntis. Eſt em̄pͥmo ſpes impioꝝ .i. ꝓſperitas in qua ſperant ſimilis lanugini a vento tollit̉. Eſt aūt lanugo illud qd̓ ſtat ſuper caput qͣrundā herbaꝝ flore deſiccato. hꝫ ſil̓itudi aliquo modo ad lanā. ideo vocat̉ lanugo. Et hec qn̄eſt ſicca ſtatim ad ventū modicū tollitur. relinquit extremitatem herbe qͣſi caput raſum. Secūdo ſpes impioꝝ mundanoꝝ eſt tanqͣꝫ ſpūma gracilis a ꝓcellis diſpergit̉. Et ſpūmā ẜm Britonē dr̄ a ſpūo is. qꝛ ſpuitur extra ꝓijcitur. Eſt aūt ſordes vndaꝝ generat̉ ex colliſione aquaꝝ adinuicem. ſuꝑficie aque facile diſpergitur a ꝓcella. Tercio ſimilis eſt fumo ſtatim a vento diſſoluit̉. Fumus em̄ qͣnto ampliꝰ aſcendit tāto magis deficit. qͣnto magis diffundit̉ dilatat̉ tanto citiꝰdiſſipat̉. Sic eſt de ſpe mundanoꝝ. qꝛ ẜm psͣ. deficientquēadmodū fumus deficiet. Quarto ſpes impioꝝ .i.ſperitas in ſperant tāꝙͣ. eſt mēoria hoſpitis vniꝰ dieip̄tereuntis. Hoſpes em̄ tm̄ vno die manet in domo ſtatim recedit cito tradit̉ obliuioni apud illos receperūt. ſic eſt de ꝓſperitate mūdanoꝝ. Sꝫ funes moraliter ſunt tres. Primus ē dilectio diuitiaꝝ. hec cauſat in mentibꝰ mundanoꝝ ſterilitatē. diſſolubilitateꝫ etgrauitatē. Primo igitur ad modū harene cauſat ſterilitatē quā impediunt̉ ne libere fructū faciant elemoſynaꝝ. Iuxta illud Eccͣs. v. Qui amat diuitias fructum capit ex eis. Quare. qꝛ ſterilis manet teſte Here. xxij. Scribe virū iſtum ſterilem ſuis diuitijs ꝓſperabit̉. Secūdo deornatus amor diuitiaꝝ cauſat in homine diſſolubilitatē. ſicut lapides in harena ſūt inter ſediuiſi ſi ſunt coagulati coherentiā. Ita int̓ amatores pecunie diuitiaꝝ ſemꝑ eſt diuiſio. diſcordia litigiū. vt ptꝫ pͥncipl̓r inter paſtores Abraā Loth Gen̄.xiij. Tercio cauſant in eis grauitatē eſt appetitus tendendi deorſuꝫ. ſubtrahit em̄ mentē a celeſtibꝰ facitinherere caducis. Qꝛ hoc ꝯq̄rit̉ Bern̄. Heu inqͥt qͣꝫpaucos inuenimus a diuitiaꝝ laqueis liberari exultent. qͣꝫml̓tos dolent. qꝛ his modicū irritent̉. adhucquantū pn̄t inuoluere ſe nitunt̉. Secūdus funis ē delectatio pctōꝝ. ſꝫ eſt funis manēs. qꝛ tranſeūte delectatione peccatum ſolum manet. Dicit̉ em̄ de ſymiafugiens venatorem quando habet fetus illum quē magis diligit apprehendit inter brachia fugit alium dimittit. ille v̓o dimiſſus inſilit in matrem ſedens in colloeius. velit nolit venatore fortiter ꝓſequente ſymia fatigatur. fatigata v̓o fetum magis dilectū chariſſimuꝫꝓijcit. Alius v̓o quo curauit velit nolit inſiſtit donec tam mater qͣꝫ ꝓles capiat̉. Et iſto pctm̄ dele-

G.