Sermo.LXXXIII.

In ed em̄ ꝙ miſericors deus facile miſericordiam ſuampctōribꝰ elargit̉ eo diutius in peccatis ꝑſeuerant. qꝛ facilitas venie incentiuū prebet delinquendi vt dic̄ Ampro. li. d̓ offi. ⁊ ponit̉. xxiiij. q. iiij. Et iniuſta. in fine. vident aliqui ꝙ defacili chriſtus dimiſit ſeptem peccatamortalia Marie magdalene Luce. vij. Et Petro trinenegationis peccatum Mat xxvj. Et latroni deprecanti ait. Hodie mecū eris in paradiſo Luce. xxiij. Idcireo de eadem miſericordia ⁊ venia ſperant ꝯtinue peccātes. ſed qͥs ſcit ſi veniā penitendi ꝯſequētur. qꝛ dic̄ Hiero. in epl̓a. Beati vix inter ducēta milia hominū quoArū vita ſemꝑ fuit mala vnus meret̉ indulgentiā. Nectamen ꝓpter hoc aliquis debet deſperare. quia dic̄ Cryſoſto. de reꝑatione lapſi ⁊ allegat̉ a magiſtro li. iiij. ſent.diſ. xiiij. Talis mihi crede talis eſt erga homīes pietasdei. nunꝙͣ ſpernit pnīam ſi ei ſincere ⁊ ſimpliciter offerat̉ etiā ſi ad ſummū quis ꝑueniat malorum. ⁊ inde tamen velit reuerti ad virtutis viam. ſuſcipit ⁊ libenteramplectit̉. ⁊ facit omnia quatenus ad priorem reuocetGſtatum. Scd̓o ꝑ portā effert̉. Ubi nota porta dic̄ gloſaviſus eſt vel auditus. aut aliquis de quinqꝫ ſenſibꝰ. Sigͦ videris mulierem ad ꝯcupiſcendū eaꝫ iam mortuuseffertur ꝑ portam viſus. qui v̓o aurem detractionibus⁊ linguā litigijs accōmodat extrahit̉ ⁊ effert̉ ꝑ portā auditus. Si aūt ꝯſimilia fabulant̉. ꝑ portam oris mortuꝰeffert̉. Ideo ad portam viſus pactio mutua eſt ponendo inter ip̄m vicꝫ ⁊ cor. vt cor nō dirigat oculū ad aliqͣillicita. nec oculus renunciet cordi aliqua vana. ſicut fecit Iob. xxxj. Pepegi inqͥt fedus cum oculis meis .i. fitmiter in corde meo ſtatui ſicut firmū pactum. ꝙ vitarēomnē aſpectum impudicū ne cogitarē quidē de virgine .i. ꝑ aſpectū inciderem in delectationeꝫ vel ꝯſenſumalicuius virginis. Et ſubdit. Si em̄ ambulaui in vanitate. glo. prebens me aſpectibꝰ iuuenculaꝝ. ⁊ feſtinauitpes meus in dolo vicꝫ querēs eas ad decipiendū. Si. i.nō ſecutus eſt oculus meus cor meū. Ideo dicit Amb̓.Auertamus oculos ab inanibus ne quod oculus videat concupiſcat cor. vt teipſum inſpicias neceſſe eſt vtab omnibꝰ oculos auertas. Qui em̄ cuſtodit oculos abimmūdicia cordis ſecurior erit. Ad portam auditus facienda eſt ſeps ſpinea ꝑ quaꝫ intelligit̉ reprehenſio diuina. Et hoc dicit̉ Ecci. xxviij. Sepi aures tuas. glo. detractiones nō audiendo. quod innuit̉ cū ſubdit̉ ſpinisſcꝫ increpationem pungentiū. ⁊ noli audire linguā nequā. ⁊ ſeras .ſ. adhibe auribꝰ tuis. vicꝫ ne intrent verbamala. quia dicit quidam doctor. Nulla differentia eſtinter mala loquentem ⁊ ea delectabiliter audientē. vt̓qꝫ em̄ dupliciter peccat. ille qui mala audit ⁊ in his delectationem ꝑcipit. ⁊ iſte qui male loquit̉ ⁊ in his ſimilit̓delectatur. Si ergo audierimus doleamꝰ. ⁊ ſic ſine peccato erimus. ⁊ dicentē ꝯticeſcere faciamus. Quia dicitHiero. ad Ruſticū monachū. Sicut ſagitta ſi mittat̉ꝯtra materiā durā nōnunꝙͣ in ſagittantem reuertit̉ ⁊vulnerat vulnerantē. Ita detractor dum triſtem viderit animū vel faciē audientis illico ꝯticeſcit. pallet vultus. herent labia ⁊ ſaliua ſiccat̉. Si v̓o libenter ⁊ letant̓audieris fomitē detrahēdi tribuis. Ad portas v̓o orisponenda eſt habena ferrea vt ab aſſeſſore tuo lingua reHgat̉. Difficile em̄ eſt erigere linguā. nā Iacobi. iij. dicit̉.Lingua modicū mēbrū eſt ⁊ magna ⁊ mala exaltat. Etcito poſt. Lingua noſtra ignis eſt vniuerſitas iniqͥtatꝭlingua conſtruit̉ in membris que maculat totuꝫ corpꝰ.inflamat rotam natiuitatis noſtre. id eſt curſum noſtrevite qͥ rote aſſimilatur. inflamat̉ a gehenna .i. a dyabolo. Et infra. Linguaꝫ nullus homo domare poteſt. qd̓verbum tractans Aug. de natura ⁊ gratia. Non inqͣtait apl̓s linguam nullus domare poteſt ſed nullus hominū cū domat̉ dei miſericordia. dei adiutorio dei gratia fieri fatemur. Unde non eſt expreſſio impoſſibilitatis ſed magne difficultatis. In cuius figura natura ſic

ordinauit circa linguam ꝙ quaſi duplici muro claudtvidelicet oſſeo ⁊ carneo ad oſtendenduꝫ ꝙ duplex examinatio fieri debet anteꝙͣ lingua ſuū opus exercet. primo em̄ debet ꝯſiderare an ſit licitum. ſcd̓o an ſit expediens. ⁊ iſte ſunt due vie ꝑ quas debet tranſire. de qͥbusin psͣ. Dixi cuſtodiam vias meas vt nō delinquā in lingua mea. Poſui ori meo cuſtodiam. ⁊ oſtiū circūſtantielabijs meis. Unde abbas Pafuntiꝰ ſicut narrat̉ ex hyſtoria triꝑtita. cum eſſet ſine litteris acceſſit ad quendaꝫvt addiſceret. et cum veniſſet ad iſtum verſum. Dixi cuſtodiā vias meas vt nō delinquā ⁊cͣ. dixit ſe ſatis didiciſſe ſi iſtam lectionem poſſit ſcire: qꝛ tunc eſſet beatus.Iuxta illud Ecc̄i. xxv. Beatus vir qui habitat cū muliere ſenſata. ⁊ qui in lingua ſua nō eſt lapſus. licet enimiuſtus corripiat aliquando. habet tamen mel ⁊ lac ſublingua. Sed lingua peruerſa eſt que aut ꝑuerſa laudataut recta rep̄hēdit. vt dicit Greg. vij. mora. c. xxij. Id̓odicit Sapiēs Ecc̄i. xxviij. Ori tuo facito oſtia ⁊ verbistuis facito ſtaterā. ⁊ frenos ori tuo rectos. Tercio mortuus a vidua defletur. dicit glo. Hec eſt ſancta eccleſiaque ex ſponſi ſui abſentia viduata deflet filios mortuos ſpiritualiter. iuxta illud Mat. ij. Rachel plorans filios ſuos noluit ꝯſo. ⁊cͣ. Et in ꝑſona eccleſie plangit hieremias mortuos in peccatis. c. ix. di. Quis dabit capitimeo aquā. ⁊ oculis meis fontem lachrymarum. ⁊ plorabo die ac nocte interfectos populi mei. Quarto videndum eſt qualiter pctōr mortuus ſuſcitet̉. Ad hanc ſuſciItationeꝫ requirunt̉ quatuor .ſ. inductiua. effectiua. oſtēſiua. cōſecutiua. que fuerunt in ſuſcitatiōe huius defuncti q̄ etiā ad ſuſcitatōnēꝫ cuiuſlibꝫ pctōris reqͥrūt̉. Ꝙͣtūad primū inductiua ſunt duo .ſ. ꝯpaſſio vidue ⁊ pn̄tiaturbe. Primū induxit dn̄m ad multū miſerendū. qꝛ dr̄Quā cū vidiſſet miſcd̓ia motus ſuꝑ illā .ſ. viduaꝫ. Hecvidua aīa noſtra eſt q̄ ꝑ pctm̄ mortale eſt a xp̄o ſponſoſuo diuorciata vt ſit iam ſolitaria: iuxta illud Tren̄. iij.Sedebit ſolitarius .i. ſine xp̄o ⁊ tacebit. vicꝫ a laude eiꝰIp̄ius filius eſt animꝰ nr̄ qͥ multiplicibꝰ pctīs eſt mortuus. et merito mortuo aſſimilat̉. Hic ſi ſuſcitari debeat neceſſe eſt vt cōpaſſio chriſti ⁊ miſericordia eius ꝯcurrant. qꝛ ſi herba in hyeme reſuſcitari debeat neceſſe ē ſoleꝫ veris tꝑe ꝯcurrere. Sic in ſil̓i eſt de hoīe qͥ nullo mōa morte pctī reuiuiſcit niſi verus ſol iuſticie ſua gratia ⁊miſericordia ad ip̄m ſe cōuertat. Ideo dicit Dauid psͣ.lxxxiiij. Deus tu ꝯuerſus .ſ. ad nos ꝑ paſſionē grāꝫ ⁊ miſericordiā tuā viuificabis nos .ſ. qui prius fuimus mortui in pctīs. Secūdū inductiuuꝫ fuit pn̄tia turbe: quiamultitudo erat cū vidua ꝓpter quā xp̄s inductus fuit⁊ fecit coram eis miraculū vt illi crederent ⁊ iſtius miraculi teſtes eſſent. Sꝫ ſpūaliter hec turba eſt electoꝝ: deqͣ Ioh̓. Apoc. vij. Poſt hec vidi turbā magnā quā nemo dinumerare pot̓at. Hec ſꝑ eſt pn̄s diuino aſpectuiinducens xp̄m vt reſuſcitet peccatorē. lꝫ em̄ principalit̓ad ſuſcitationē pctōris faciat dei miſericordia. tn̄ ſecundario etiam ad hoc valēt ſanctoꝝ ſuffragia. iō dic̄ Iobad quēlibet pctōrē. Uoca ſi ē ⁊ ad aliquē ſcōꝝ ꝯuerterevt oret ꝓ te. Ꝙͣtū ad ſcd̓m effectiua fuerūt duo. vicꝫ tactio loculi ⁊ iuſſio p̄cepti. Qui acceſſit ⁊ tetigit loculū qn̄cor durū ad pnīam emollit. vel interdū tribulationibꝰinducit. ſicut patet de Nabuchodonoſor Daniel̓. iiij. ⁊℟xxiij. q. iiij. c. Nabuchodonoſor pnīam meruit fructuoſam. Nōne poſt innumeras impietates flagellatꝰ penituit. ⁊ regnū qd̓ ꝑdiderat rurſus accepit. hec Auguſ.Sed notabile eſt ꝙ dn̄o loculum tangente adhuc mortuus nō ſurrexit. qꝛ multi a dn̄o ad pnīam emolliti veltribulationibꝰ inducti adhuc nō penitēt ſicut Pharaode quo dicit Aug. vbi sͣ. Pharao aūt in ipſis flagellisdurior eſt effectus. Scd̓m effectiuū huius reſuſcitati eſtp̄ceptio. Nam omnis eius iuſſio eſt p̄ceptū cū dicitur.Adoleſcens tibi dico ſurge. Sed iſta iuſſio ſpūaliter eſtſex Surge qui dormiede qua