Sermo.LXXV.
runt ip̄m deū ante ml̓ta tꝑa. Illoꝝ pueroꝝ in antiquoteſtamēto fuit Moyſes qͥ vidit xp̄m ventuꝝ. vt habet̉Deut̓. xviij. Prophetā inqͥt de gente tua .i. de iudeis ⁊de fratribꝰ tuis ſuſcitabit dn̄s deus tuus. ip̄m ſicut meaudietis. Iſta auctoritas pͥncipaliter intelligit̉ de xp̄oAct̉. vij. qͥ fuit ꝓph̓a magnus ad quē ꝓphetie antiquorū ꝓphetaꝝ fuerūt ordinate. licꝫ hanc iudei ⁊ hebrei intelligant pͥncipaliter de Ioſue qͥ ſucceſſit īmediate moyſi Alius ꝓph̓a fuit Aggeus. qui etiam ꝑ oculos mentisſue videns xp̄m. ait ca. ij. Ueniet deſideratus cunctisgentibꝰ. Tercius puer in antiquo teſtamēto fuit Eſa.qui acutē vidit qͥ ait ca. vij. Ecce virgo concipiet ⁊ pariet filiū. Quartus fuit Zacharias. qͥ videns xp̄m in ſpiritu incarnandū ait ca. ix. Ecce rex tuus venit tibi manſuetus. Et ponit p̄teritū ꝓ futuro ꝓpter certitudinempphetie. Ecce qualiter iſti pueri in iuuentute antiqui teſtamenti alios oculos mentis habuerūt. ⁊ deum acuteventuꝝ viderūt. Et nō ſolū illi. ſꝫ etiam hi in iuuentutepͥmitiue eccleſie acute viderūt. ſicut apl̓i qui oculis corporalibꝰ viderūt xp̄i humanitatē. ſꝫ oculis mentalibusviderūt eius diuinitatē. quoꝝ pͥncipalis fuit Petrus qͥait Math̓. xvj. Tu es xp̄s filius dei viui. Suꝑ quo dicit Leo papa in omel̓. Petrus apl̓s ꝑ reuelationes ſummi patris corporea ſuperans ⁊ humana tranſcendensvidit oculis mentis filium dei viui. ⁊ ꝯfeſſus eſt gl̓iamdiuinitatis ⁊ deitatis. Iō dn̄s in pn̄ti euangelio beatificat ipſoꝝ oculos qͥ vident ea q̄ ipſi viderūt cum dicit.Beati oculi. In qͦ pͥncipaliter tria deſcribunt̉. Primoviſio dei q̄ cōmendat̉ ibi. Beati oculi qͥ vident. Secūdo dilectio qͣꝫneceſſaria ſit declarat̉ ibi. diliges ꝓximū.Tercio qͥs ſit ꝓximus manifeſtat̉ ibi. ſuſcipiens eum.Ꝙͣtum ad pͥmū viſio dei cōmendat̉ cum dicit. Beatioculi qͥ vident q̄ ⁊cͣ. Pro qͦ nota ꝙ viſio xp̄i eſt quadrūplex. corꝑalis ⁊ penurioſa. delectabilis ⁊ gl̓ioſa. terribilis ⁊ formidoloſa. mentalis ⁊ gratioſa. Prima fuit corporalis ⁊ penurioſa. ⁊ hec fuit in incarnatione. quia inpauꝑtate ſue hūanitatis viſus eſt. ⁊ cū hōibꝰ cōuerſatꝰeſt a natiuitate ſua. ſicut angelus dixit paſtoribꝰ Lu. ij.Inuenietis infantē pannis inuolutū. vbi on̄dit̉ pͥmoeius puritas ⁊ innocentia ꝯtra luxuriā in illo ꝙ iſte quieſt ſapīa increata infans factus eſt. Secūdo eius pauꝑtas ⁊ indigentia ꝯtra auariciam. eo ꝙ pannis vilibusinuolutus eſt. Tercio eius hūilitas ⁊ obedientia cōtraſuꝑbiam. in eo ꝙ in p̄ſepio eſt locatus. qꝛ ꝑ hoc xp̄s voluit extirpare hec tria ꝑ eccata noīata quoꝝ heu mundus plenus eſt. j. Ioh̓. ij. Omne qd̓ eſt in mundo aut ēꝯcupiſcentia oculoꝝ. vt in antiquis ⁊ auaris. Aut ꝯcupiſcentia carnis vt in iuuenibꝰ ⁊ luxurioſis. Aut ſuperbia vite. in omnibꝰ. Et hec penuria durauit in xp̄o vſqꝫad mortē. Iuxta illud Lu. ix. Uulpes foueas hn̄t ⁊ volucres celi nidos. filius aūt hoīs nō hꝫ vbi caput ſuumreclinet. Iſta viſione viderūt eū apl̓i. ⁊ ſunt beati ſicutteſtatur Ioh̓ .j. ca. j. Uidimus oculis noſtris cum ipſoꝯuerſando. ⁊ perſpeximus .i. ꝑfectius inſpeximꝰ. ⁊ manus noſtre ꝯtrectauerūt de verbo vite. Et poſt pauca.Uidimus inquit. ſcꝫ nos apl̓i ceteris clarius teſtamurK. ⁊ annuciamus vobis. Circa hoc oritur vna dubitatio.Exquo xp̄s viſus eſt in ſua benedicta incarnatione anſcribe vel phariſei vel etiā demones viderunt .i. cognouerūt eū eſſe deū? Uidet̉ ꝙ ſic. Nam pͥncipes ⁊ maiores ſciebant eū eſſe illum qͥ fuerat ꝓmiſſus in lege. vt dicit beatus Aug. lib̓. queſtionū noui ⁊ veteris teſtamenti. Sed ẜm ꝓphas debuit eſſe deus Eſa. ix. qui dicit ſic.Deus fortis pater futuri ſeculi. Ergo cognouerūt eumeſſe deū. Preterea ſicut amare ita odire p̄ſupponit cognitionem ſꝫ audiebant ꝙ fuit deus. ergo ſciuerūt euꝫeſſe deū. Qd̓ aūt audiebant ip̄m vt deū patꝫ Ioh̓. xv.vbi dixit xp̄s. Ipſi aūt viderūt me ⁊ oderūt me ⁊ patrēmeū. Ad opoſitū dicit apl̓s j. Coꝝ. ij. Si cognouiſſenteū nunꝙͣ dn̄m gl̓ie crucifixiſſent. Qd̓ exponit̉ ẜm glo.
tam de om̄ibꝰ ſuggerentibꝰ mortē qͣꝫ de iudeis. Simil̓rxp̄s dicit Luc̄. xxiij. Pater ignoſce illis. qꝛ neſciūt qͥd faciunt. Et Act̉. iij. Dixit Petrus iudeis. Deus patrumnoſtroꝝ glorificauit filiū ſuum quē vos tradidiſtis. Etnunc ſcio qꝛ ꝑ ignorantiā feciſtis ſicut ⁊ pͥncipes veſtri.Ad dubitatione dicit Hol. ſuꝑ lib̓. ſap̄. lec. xxvj. ꝙ neqꝫdemones neqꝫ pͥncipes neqꝫ ſimplices cognouerūt eūeſſe deū. In hoc tn̄ eſt differentia. qꝛ pͥncipes ⁊ maioresinſtructi in lege ſciebant eū eſſe meſſiam. ſꝫ nō ſciuerūteū eſſe deū. minores v̓o ⁊ ſimplices. nec ſciuerūt eū eſſeꝓmiſſum in lege nec filiū dei. Sed cōtra hoc poſſet aliquis dicere qui legiſſet vel qui audiſſet ſcripturas ꝙ tāiudei qͣꝫ demōēs ip̄m deū cognouiſſent. Quia dixerūtdemōes Math̓. viij. Quid nobis ⁊ tibi fili dei ieſu curveniſti ante tp̄s torquere nos? Et Aug. ſuꝑ illud Mathei. xxj. Hic eſt heres venite occidamꝰ eū: dicit. Hocin illis impletū eſt qui vident xp̄m ⁊ cognoſcūt filiū deinihilominus crucifixerūt eū. Similiter Beda ſuꝑ illd̓Luc̄. xxiij. Pater ignoſce illis. Nondū inquit ꝙ nō ꝓeis orat qͥ cū vere filium dei intellexerūt ⁊ crucifigere qͣꝫꝯfiteri maluerūt. Ad hoc dicit ſanctus Tho. ꝙ ſic debꝫintelligi. Cognouerūt em̄ eū eſſe filium dei nō ꝑ naturam. ſꝫ ꝑ quandā excellentiam gratie ſingularis qͣꝫtumad iudeos. Ad ſecundū de demonibꝰ d̓r ꝙ dixerūt illd̓ex ſuſpitione. nō ex certa cognitione ſicut opponit glo.j. Coꝝ. ij. Si cognouiſſemus ⁊cͣ. Ad pͥmū pͥncipale dꝫ̄ꝙ licꝫ ſcirent eū ꝑfecte ꝑ ſigna que fecit eſſe ꝓmiſſum inlege. nō tamen om̄s ꝓprietates ſciuerūt ꝙ fuit meſſias.Secunda viſio erit terribilis ⁊ formidoloſa. ⁊ illa erit inextremo iudicio om̄ibꝰ manifeſta. quia dicitur Sap̄. v.Uidentes turbabunt̉ timore horribili. Quia dicit gre.xxv. moral̓. c. v. Oculos quos culpa claudit in pn̄ti maloꝝ iudeoꝝ ne videant xp̄um veniſſe in ſua incarnatione. ſicut p̄dixit Hiere. xix. Homo eſt ⁊ quis ſcit eum.q. d. valde pauci. ⁊ nō ſolum claudit oculos culpa perfidoꝝ iudeoꝝ. ſed etiam maloꝝ xp̄ianoꝝ ne videant veritatem. ſed ſtatim in morte pena ſoluit oculos. ⁊ ſic videntes ſe tales de gl̓ia mundi tranſferendos ſtatim adpenam purgatorij vel inferni turbabunt̉ ⁊ terrent̉. necmirum. quia horrendū eſt incidere in manus dei viuētis. ad Heb̓. x. Eſt tamen circa hoc notandū. dicit magiſter ſen. lib̓. iiij. diſ. xlviij. c. j. ꝙ xp̄us in forma ſerui iudicabit .i. in eſſentia carnis quam de virgine aſſumpſitomnibꝰ in iudicio apparebit vt videant mali in quempupugerunt. vt Act. j. Zach̓. xij. Diuinitatē autē eiusnō videbunt mali. Et allegat ibi magiſter dictum Eſa.xxvj. Tollatur impius ne videat gloriam .i. clarā eſſentiam diuinitatis. Et ſubdit. Humanitatē videbūt vttimeant. diuinitatē v̓o nōne gaudeant. Diuinitas em̄ſine gaudio videri nō poteſt. Dicit tn̄ Tho. de argentina ꝙ poſſet alicui oſtendere diuinitatē ſimpliciter. ⁊ tamen nō frueretur ea. Sed querit mgr̄ ibidem. Cū inqͥtin forma humana ꝯſtat eū apparuiſſe querit̉ an formailla gratioſa appareat ſicut vere eſt. an in forma qualisin paſſione extitit? Et rn̄det. Quidam putant a malistalem videri qualem crucifixerūt .i. infirmū. quia dicitſcriptura. vt videant in quē pupugerūt. Sed aperte dicit Augꝰ. Formam ſerui glorifcatam a bonis ⁊ a malistunc videri ſic inquiens. Cum in forma ſerui glorificata iudicantem viderint boni ⁊ mali tolletur impius vtnon videat claritateꝫ dei. Quia deus eſt quem ſoli mūdo corde videbunt. quod erit eis vita eterna. Forma ergo humana in chriſto glorificata videbitur a cunctis. etapparebit terribilis impijs. ⁊ mins iuſtis. Erit enimterror malis ⁊ lumen iuſtis. Hec magiſter. Ad idemdicit ſanctus Thomas queſtione. ij. Sicut gloria amici eſt delectabilis. ita gloria eius qui odio habet maxime eſt contriſtatiua. Ideo viſio chriſti in gloria erit inimicis in ſuppliciuꝫ. Tercia viſio delectabilis ⁊ glorioſa⁊ illa erit viſio tantūmodo bonoꝝ ⁊ electoruꝫ in patria
a M
L.