Sermo.IXXII.

omnes hoſtes quos poterant inuenire. Quid ſunt viriiſrael niſi veri xp̄iani in vnitate fidei aſſociati aut cōmunitas ſanctoꝝ in eccīa militante exiſtentiū que ſub hoſtibus terribilis eſt vt caſtroꝝ acies ordinata Canti. vjEſt tamen notandū ꝙ ad hoc ꝙ homo capax ſit bonorum que fiunt in cōmunitate ſanctoꝝ tria requirunt̉.vicꝫ fides. obedientia. ⁊ charitas. ⁊ volens eſſe ꝑticepsfideliter credat. humiliter obediat. ⁊ veraciter diligat.Qui enim rumpit fideꝫ fit hereticus. Qui rumpit obedientiam fit ſciſmaticus. qui rumpit charitatē fit excōicatus ſaltem excōmunicatōe minori. ⁊ a cōmuniōe ſanctoꝝ ſeꝑatur. Qui aūt predicta tria debite ſeruat habettripliceꝫ funiculū qui difficulter rumpit̉. Ecc̄s. iiij. Triplex funiculus difficulter rumpit̉ ⁊ conſeruat̉ tali funiculo in eccīa vt ſit particeps omniū bonoꝝ que fiunt īea. Nam ſicut in eccleſia credentiū eſt cor vnum ⁊ anima vna Actu. iiij. Ita omnia bona ſpūalia ſunt eis cōmunia qͣꝫuis vnus ꝑticipet de illis plus qͣꝫ alter. ẜm ꝙip̄e ẜm p̄dicta tria ſe plus diſponit ad capacitatē applicando vires ſuas cum maiore feruore deſiderio ⁊ labore vt habeat fidem charitate formatā. ⁊ obedientiā tamhūilitate ꝙͣ charitate armataꝫ. Terciū ꝙ timorē recidiuationis nullum facit eſt diuini auxilij ſecuritas. ſecurꝰenim debet eſſe cōfitens ꝙ a deo nunqͣꝫ derelinquatur.Quod conſiderans Dauid ait pſal. Dn̄s adiutor ⁊ ꝓtector eſt omniū ſperantiū in ſe. Et in alio pſalmo. Dominus defenfor vite mee a quo trepidabo. Ideo hortaturquemlibet confeſſum beatus Aug. Proijce inquit te indeum qꝛ non eſt ita crudelis vt ſibi te ſubtrahat ⁊ te cadere ꝑmittat. Secunda cauſa ꝙ peccator eſt mutus differendo confeſſionē ſuam eſt nimia p̄ſumptio diuīe miſerationis. Qn̄ .n. homo de mīa dei nimiū p̄ſumit. cōfiteri peccata dimittit. Cōtra qd̓ dicit Sapiens Eccī. v.Ne dixeris peccaui ⁊ quid accidit mihi triſte. q. d. Itabene vel melius eſt mihi ſicut nō peccanti. ⁊ hoc freqnter accidit quo ad bona temꝑalia. Et addit. Altiſſimꝰ.n. patiens eſt redditor. Nam ẜm Glo. aliqn̄ expectatper totam vitam. ⁊ tunc infert inferni penam grauiſſimā. Et iterum dicit ibidem. Non adijcias peccatū .ſ. ꝑrecidiuum ſuper peccatū. ⁊ ne dicas miſaratio dei magna eſt. Glo. de dei mīa nimiū ſperando peccatoꝝ meorum miſerebitur. Miſericordia em̄ ⁊ ira ab ip̄o cito approximant ⁊ in peccatores proſpicit ira illius. Ideo dic̄Anſelmus in libro ſimilitudinū. Tempore tentatōnisante culpe ꝑpetrationem nunꝙͣ debet dei miſericordiacogitari. ſed iuſticia ⁊ iudicium eius ira ⁊ indignatio illius hec debent penſari ⁊ ante oculos mentis perduci ⁊reduci. Quoniā quando quis tentatur non debet dicimīa dei magna eſt. ſed dicere horrenduꝫ eſt incidere inmanus dei viuentis. Quando appetitus luxurie quēlibet pulſat non cogitat tunc quacunqꝫ hora homo peccator ingemuerit omnia peccata eius obliuioni traduntur. ſed potius cogitando tractat. maledictus eſt omīsille qui in ſpe peccat. Et illud Eſa. j. Ue genti peccatrici populo graui iniquitati ſemini nequā filijs ſceleratisSi aūt cōmiſſio peccati facta eſt tunc deinde miſericordia dei ꝑpenſius cogitanda eſt ne deſperatio venie ſuꝑueniat. hec ille. Et ꝙͣuis de dei mīa tunc eſt cogitanduꝫnon tamen de hac eſt nimiū p̄ſumendū ꝓpter tria. Primū eſt iuſticie dei inflexibilitas. Naꝫ eius iuſticia poſthanc vitam erit inflexibilis cuius miſericordia nunc ēplacabilis. Nam ẜm ſapientē Prouer. vj. Xelus ⁊ fuAbꝰ ror viri non parcet in die vindicte nec acquieſcet cuiuſqͣꝫ p̄cibꝰ nec recipiet ꝓ redemptōe dāna plurima. Ideodicit Sapiens Eccī. v. Ne tardes cōuerti ad dn̄m .ſ. ꝑpniam veram. ⁊ ne differas de die in diem. ſubito eniꝫveniet ⁊ in temꝑe vindicte diſperdet te. Et beatus Grego. qui inquit. modo loquit̉ pater miſericordiaꝝ ⁊ deꝰtotius conſolationis. legitur etiam. Deus vltionū. dominus iuſtus. iudex terribilis ſuꝑ filios hominū. Se-

cundū eſt cōminationis aſperitas. de qua in pſalmo ſeptimo. Niſi cōuerſi fueritis gladiū ſuū vibrabit ⁊cͣ. EtLuce. xiij. Niſi pnīam egeritis oēs ſimul peribitis. Etbea. Augu. ſuꝑ illud pſal. Arguam te ⁊ ſtatuam contrafaciem tuam. Quid inquit faciem arguendo non te vides. Sed faciam vt te videas. Quia ſi videris peccatūtuum diſplicebis tibi ⁊ placaberis mihi cum iudicaberis tibi cum ardebis. Terciū eſt diuina expectatōnis ſecuritas. Un̄ Eſa. xj. Diu ſilui ⁊ patiens fui ⁊ nunc quaſi ꝑturiens loquar. q. d. ẜm Aug. Securitatē meam diſtuli. patientiā meā ꝓlongaui. pnīam tuaꝫ diu expectaui. Sed qꝛ mihi obedire noluiſti accipe qd̓ meruiſti. Etbea. Greg. inquit. Neceſſe eſt vt cū expectare nos diutius conſpicimus. ipſa pietatis temꝑa quaſi damnationis timeamus augmenta. Tercia cauſa quare peccator eſt mutus non cōfitendo eſt rubor cōfuſionis. quiamultos tardat confuſio ⁊ mutos facit ne confiteant̉ ꝙͣuis ante ꝓpoſitum habeant confitēdi tn̄ peccatoꝝ enormitatē iꝰ ſpicientes ſtatim obmuteſcūt. De quibꝰ Eſa.xxxvij. Uenerunt filij vſqꝫ ad partū ⁊ non pepererunt.Ideo dicit Aug. Cōfiteri erubeſcis ⁊ peccare p̄ſumis.erubeſcis coram hoīe ⁊ non erubeſcis coram deo ⁊ oīmſanctoꝝ agmine. Et quedā glo. ꝑpeſſum eſt in his erubeſcere que honore conferūt eternoꝝ. ⁊ his audere queviam accelerant ꝑditoꝝ. Et notandū ꝙ iſte rubor confuſionis nihil eſt ſi tria conſiderent̉. Primū eſt conſciētie inquietatio. Peccatū .n. qd̓ homo pre cōfuſione nonvult confiteri conſcīam non ſinit eſſe quietā. Sed ſemꝑin merore ꝯturbatam. atteſtante Seneca. Bona ꝯſcietia in multitudine libera. Mala aūt in multitudine ⁊ ſolitudine anxia eſt. ⁊ ergo melius eſt ſemel erubeſcere ꝙͣſemꝑ pauere cum nihil honeſtius poſſit eſſe qͣꝫ bona coſcientia. De conſcientia etiam bona ſic loquitur Bern̄.Quid ditius in rebus quid dulcius. quid in omnibꝰ ſecurius ⁊ quietius bona conſcientia. damna rerum nōmetuit. verboꝝ contumelias ⁊ corporis cruciatus ſpernit. immo ip̄a mortua magis erigitur qͣꝫ deijciatur. Se Ocundum eſt peccatoꝝ contemplatio. Nam ꝙ deꝰ ⁊ oīaagmina celeſtium ſunt contēplatores tuarum ſordiummultum debent peccatores hortari ad confitendum.Quia dicit Auguſtinus ſuper pſal. Si confeſſus fuerislates non cōfeſſus damnaberis. Sed hic oritur vna dubitatio exquo dicit Auguſtinus. Si confeſſus fueris lates. vtrum peccata confeſſa ⁊ per pnīam deleta in iudicio generali latebunt aut erunt reuelanda? Ad hāc dubitatōem beatus Bernardus. Anſelmus de ſimilitudine. c. vj. Et textus apoſtoli cū glo. ſanctus Thomas⁊ alij theologi. ꝙ omnia tam bona ꝙͣ mala nota eruntomnibus. quia dicit glo. ſuꝑ illud. j. Corinth. iiij. Manifeſtabit conſilia cordiū ꝙ geſta ⁊ cogitata. bona ⁊ mala nota erunt omnibꝰ tunc. Et beatus Bernardus tractans illud verbum dicens. Cunctaqꝫ cunctoꝝ cūctisarchana patebunt. Et ratio eſt quia oſtenſio maloꝝ inbonis eſt ad manifeſtatōem miſericordie prius impenſe. oſtenſio v̓o bonoꝝ eſt ad manifeſtatōeꝫ iuſticie. Ecōuerſo in malis erit oſtenſio maloꝝ ad manifeſtatōeꝫ diuine iuſticie. tunc punientis oſtenſio v̓o bonoꝝ ad maniſeſtationem diuine iuſticie parcētis ⁊ manētis. Hectamen oſtenſio nec cedet in infamiā vel verecundiam.Sed ad gratiarūactionem in bonis ⁊ ad dei gloriam ſaluandis ⁊ liberandis. Sed diceres. videtur ꝙ peccata 1erunt tunc tecta. Iuxta illud pſal. xxxj. Beati quoꝝ remiſſe ſunt iniquitātes ⁊ quoꝝ tecta ſunt peccata. Itemj. De. iiij. Charitas operit multitudinē peccatoruꝫ. Adpſal. dicitur ẜm ip̄m peecata dicuntur tecta quo ad erubeſcentiā non quo ad conſcientiā. Ꝙͣtum ad punitionem non qͣꝫtum ad agnitōem. Ad aliud dicitur. ꝙ peccata operiuntur ⁊ non reuelabuntur quo ad penā ⁊ addiuine iuſticie ⁊ miſericordie euidentiā. Iſtud perſuadet quidam doctor ſic. Si rex remiſiſſet tibi centum li-