Sermo.IXVII.

ſa quecūqꝫ ſit ſi veraciter penitere velit. Secundo tenetur reſtituere om̄es fructus inde ꝑceptos ⁊ qui mediotꝑe ꝑcipi inde potuiſſet. Tercio eſtimāda ē res ẜm optimū eius ſtatum puta ſi res venditiōis fuiſſet melior ꝙͣpoſtea tūc nō pōt nec ſufficit ꝙ ſimpliciter reſtituatur.Quarto nō pōt agere cōtra venditorem de precio ſolufto. qꝛ obſtat ſibi ſua turpitudo. Ꝙͣtum ad ſcd̓m tanat̉ inextinguibilis ad templum feruor ⁊ virtus dilectionis. ibi. domus mea domus orationis eſt. Ubi notahoc verbum poteſt exponi tripliciter. Primo in ſenſuallegorico ⁊ literali videlicet de domo materiali deo dedicata ⁊ diuino cultui conſecrata. de qua exponit̉ illudij. Paral̓. vij. Elegi inquit dn̄s domū iſtam vt ſit nomen meum ibi vſqꝫ in ſempiternū. ⁊ Gen̄. xxviij. in figura domus dicit̉. Uere nō eſt hic aliud niſi domꝰ deA porta celi. Hec domus eſt domus oratiōis. quare ibidem orare debemus ꝓpter tria. Primo qꝛ hic habet deus oculos aꝑtos deuotionem orationū ꝯtemplāt̉ ⁊ deſideriū cordiū ſingulorum. Secundo quia habet ibi aures erectas quibus diligenter auſcultat deuotionem ⁊intentionem orantis vt exaudiat. Tercio quia habetibi corſuuꝫ. nam diligenter attendit que ibi fiunt. Ethoc figuratum eſt. iij. Regum. ix. Cum Salomon petiſſet vt orantes exaudirent̉ in tēplo. ℟ndit ei dn̄s. Exaudiui orationē tuam ⁊ ſanctificaui domū hanc. eruntoculi mei ⁊ cor meū ibi cunctis diebꝰ. Et. ij. Paralypo.vij. additur. Oculi erūt aꝑti ⁊ aures mee attente ad oratiōes eius. qͥ orauerit in loco iſto. Secūdo exponit̉ hocverbum in ſenſu tropologico ⁊ morali ꝓut domus deiaccipit̉ ꝓ aīa rationali ⁊ fideli. Ubi nota ꝙ in omni recreata quatuor cāe ꝯcurrunt vicꝫ efficiens ⁊ materialisformalis ⁊ finalis. Deꝰ aūt habet ſe ẜm oīa genera cauſarū ad rationalem animam. ideo ꝯueniēter aīa ſua dicitur eē domꝰ ꝓpter inhabitationē. Iuxta illud Ezech̓.xviij. Omnes aīe mee ſunt ſicut aīa patris ſic ⁊ aīa filij.Et primo aīa rationalis dicit̉ domus dei ẜm rationemcauſe efficientis. qꝛ licet deus multa oꝑetur mediantibus cauſis ſecundis. aīam tamē rōnalē ip̄e immediateꝑ ſe ꝓducit. Iuxta illud psͣ. Edificauit dn̄s ſyon ⁊ videbit̉ in gloria ſua. Ipſe em̄ ꝑ ſe edificauit hanc nobileꝫdomum aīam vicꝫ rōnalem que domus dr̄ ſyon ꝓpterſpeculationē ⁊ hec videbit̉ in gloria .ſ. in glorificatiōe ſāctoꝝ. de qͣ psͣ. Gloria hec eſt omnibꝰ ſanctis eiꝰ Scd̓oaīa dr̄ domꝰ dei ẜm rationē cauſe materialis noͣ ꝙ aīaa deo ſit tanꝙͣ a materiali principio. ſꝫ qm̄ deꝰ in ea ſupplet deficientiā materie ex qua res alie ſunt ꝓducte. nōem̄ in omni natura creata inuenit̉ aliquid dignuꝫ ex qͦaīa rationalis ꝓduci poſſit quaſi a p̄iacenti materia qͣre eaꝫ oportuit creari ex nihilo qd̓ eſt formalius deo qd̓multum atteſtat̉ nobilitatem aīe. ꝙͣtum ad cām materialem. qꝛ deus ꝑ ſuam potentiam infinitaꝫ ſupplet deficientiā oīm entiuꝫ creando aīam de nouo ⁊ ex nihiloꝑticipando ei actū puꝝ ſuip̄ius quo ip̄a aīa ſubſiſtit ineſſe. De quo dyoniſius de di. noībꝰ. c. iiij. dicit. Animerōnales ꝓpter bonitatē dei ſunt bone habentes vitā ſb̓ſtantialē .i. ꝑ ſe ſubſiſtere poſſunt. ⁊ ꝙ eē eoꝝ ⁊ preeſſe ēincōſumptibile .i. immortale. Tercio aīa ratōnalis ē domus dei ẜm ratōnē cauſe formalis. Eſt em̄ formata adimaginem ⁊ ſil̓itudinē diuine trinitatis. nec potuit beata trinitas magis nobilitare aīam rōnalē ꝙͣ ꝙ ei ſuip̄iꝰformā impreſſit. Ad hoc vtiqꝫ vt qꝛ ſil̓itudo eſt cā dilectionis in ip̄m ꝯuertere. cū ſibi in rebꝰ creatis. vt ait auO guſt. nihil ſil̓e inueniret. Sed. d. a. nōne maior ſil̓itudoeſt in angelo ꝙͣ in aīa humana. Ad hoc dicēdū ꝙ natura diuina pōt ꝯſiderari dupliciter. Primo in ſe. ſcd̓o vthꝫ ꝑſonas diſtinctas ꝓprietate originis. tercio vt eſt exēplar vniuerſi. qͣrto ꝓut ꝯꝑat̉ ad totū vniuerſū. Primoeſt in angelo exp̄ſſior ſil̓itudo imaginis .ſ. ꝙͣtū ad hoc ꝙeius natura eſt ſimplicior ⁊ ſubtilior. Sed alijs tribꝰ modis homo magis eſt ad ſil̓itudinem imaginis. Nā int̓

omnes erbꝫ ꝑſonas deſtinctas ratione originis vnde ipſa habet principiū eaꝫoībꝰ creaturis ꝓpter quod dr̄ homo oīs creatura Marci vlti. Et. iij. de aīa. dr̄ ꝙ homo eſt oīa .ſ. participatōne⁊ ip̄a etiā aīa eſt tota in toto corꝑe ⁊ tota in qͣlibet eiusꝑte. Et bene gͦ dictū eſt ꝙ ꝙͣtū ad ſil̓itudineꝫ imaginisaīa eſt ꝑfectiſſima creaturarū ⁊ nihil in creaturis ſibi ſimile reꝑit̉. Et qm̄ hꝫ hoc a ſua forma naturaliter indita. vn̄ de ea dr̄ Can̄. iiij. Pulcra es ⁊ decora. hāc formoſitatem ſuam aīa ſi bene aduerteret nunꝙͣ peccaret. qͥavt dicit Origenes. nihil infelicius ꝙͣ nobilitas ⁊ dignitatis obliuiſci. Et ideo adiunge nobilitatis ſue ꝯſiderationē quā ſponſus hortat̉ aīam. Can̄. ij. Si ignoras teo pulcerrima .ſ. ꝙͣ nobiliter ad imaginem meam creataes egredere ab hac ignorātia. ⁊ abi poſt veſtigia greguꝫ⁊ conſidera om̄s creaturas mortales que tm̄ gerūt ſil̓itudinē veſtigij. Et cū ꝑ cōſiderationē inueneris te ſuꝑoēs eſſe in ſimilitudine imaginis mee nobilit̓ formataꝫtunc paſce hedos tuos .i. laſciuos ⁊ illicitos motus cohibe ⁊ compeſce. Quia lꝫ ẜm mentē in qua eſt imago ſisformata ⁊ ſurſum erecta ẜm ſenſualitatē. tamē habes ꝓnitatem ad malū. Et ideo ad ꝯſiderandū formoſitateꝫimaginis ⁊ cohibe hedos ⁊ paſce eos iuxta tabernacula paſtoꝝ ꝑ diligentem cuſtodiam. Unde Bernh̓. Sinobilitatem tuam attendis anima peccatuꝫ abominaberis. Et Auguſtinus de contempla. domini. O inqͥtanima inſignita dei imagine d̓corata ſimilitudīe capaxbeatitudinis. quid tibi cū carne? nunqͥd vilius ſterquilinium inueniſti. quaſi diceret non. Quarto anima rationalis dicit̉ domus ẜm ratōnem cauſe finalis. ad hancenim finem deus edificauit hanc domū vt eam met inhabitet. Unde psͣ. Elegit dominus ſyon elegit eam inhabitationem ſibi. qꝛ ergo deus in eternitate preſciuitſibi hunc finem habitandi in domo anime que preſcientia falli nō poteſt. ideo oportet eū inhabitare in aīa fideli. Quare dixit Zachee: in domo tua oportet me manere Luce. xix. Sed diceres. quid cogit deū manere indomo anime. qꝛ dicit oportet. Dicendum ꝙ triplex ē cōˡactio vel neceſſitas. Una diuine preordinationis. quiadeus ordinauit curſum nature quem inſtituit. Similit̓embrione diſpoſito cogitur deus infundere aīam rationalem. ⁊ hoc mō cogit̉ deus manere in anima fideli diſpoſita. qꝛ ipſe hoc ab eterno ordinauit. Alia eſt coactioꝓmiſſionis vel obligationis. hoc modo etiam deus cogitur cum ſit veritas infallibilis. Promiſit enim ſe habitaturū in aīa iuſti. Zach̓. ij. Lauda ⁊ letare filia ſyon.qꝛ ecce venio ⁊ habitabo in medio tui. Tercia rō eſt dilectionis. ⁊ hec eſt fortiſſima. Cant̓. vlti. Fortis em̄ ē vtmors dilectio tua. Ad Roma. viij. Quis inquit apl̓usſeꝑabit nos a charitate xp̄i ⁊cͣ. hac etiā cogitur deꝰ manere in anima ꝓpter amorem quem habet ad animam.Ideo ipſe petit ſibi ingreſſum dari Can̄. ij. Aperi mihiſoror mea ſponſa ⁊cͣ. Et Prouerb̓. viij. Delicie mee eſſecum filijs hoīm. ⁊ quia chriſtus in anima ratōnali et fideli eſt merito ipſa domus orationis eſt in qua ipſumadorare oportet. Ideo ait apoſtolus prima Corinth̓. ixOrabo ſpiritu orabo ⁊ mente. Et Ioh̓. iiij. Ueri adoratores adorabunt patreꝫ in ſpiritu ⁊ veritate. Tercio exponit̉ hoc verbum anagogico ſenſu vt ꝑ domū dei intelligat̉ domus celeſtis manſionis. Et dicit̉ illa manſioceleſtis conuenienter domus dei ꝓpter maximam familiaritatem ſanctorum cum deo. Nam ẜm Iſidoruꝫ. ix.ethimol̓. Domus dicitur habitatio vnius famile. Et qͦniam in beatitudine celeſti omnes ſancti ⁊ angeli ſe habent ſicut familia ad dominum domus. Domeſtici etiam maxime familiares exiſtunt domino domus. iō nōimmerito ꝓpter intimā familiaritateꝫ ꝓpheta dauid inſpiritu prenoſcens ait. Beati qͥ habitant in domo tuadomine. Et bene dicit beati. Nam in hac domo ſt̓ triacōmoda ineſtimabilia. ꝓpter que in eadem habitantes