Druckschrift 
2 (1487) Pars aestivalis de tempore
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Dominica.. poſt Trinita.

poſſe. ſi conſuetudinem mutant. cum em̄ egrotant vtūMtur ſuꝑfluis .i. p̄cioſis dant pauꝑibꝰ vilia. Tercio nimis comedendo. nam cibꝰ nimis ſumptus ſuffocatnem extinguit naturalem colorem. dicit Hiero.in epl̓a ad Damaſcum. Ue miſeri quid facitis corpusante tempus deſtruitis. agnoſcitis animaꝫ interficitis. vnde infirmitates mors tam intempeſtiua niſiex nimia ciboꝝ crapula copia frequenti vſū mulierisdeum deludere creditis .i. certe deluditis voſmetipſos corꝑe obliuiſcemini animam. Et ecce ſimul animamcum corꝑe deſtruitis ante tempus. Et ideo gaudeteiocundamini letamini in hoc breuiſſimo temꝑis ſpacio qd̓ habetis poſtmodum. vt cum dyabolo ſine finelugeatis. hec Hiero. Sꝫ nota ſemꝑ in medio eſt virtꝰ.Et medium in omnibꝰ eſt laudabile. vt hr̄ ex li. ij. ethi.Quare homo in comedēdo ſemꝑ dꝫ hr̄e medium obẜuare. Dicit tn̄ Aug. in li. queſtionum enaugelij. ponit̉ di. xlj. dicit dominus. Non intereſt omnino qͥdalimētoꝝ ſūmas vt ſuccurras neceſſitati corꝑis dummodo ꝯgruas in generibꝰ alimentoꝝ his cum quibꝰ tibi viuendum eſt. neqꝫ qͣntum ſūmas. multum intereſtcum videamus. alioꝝ ſtomachum citius ſatiari cibisQuarto nimis auide edendo. Et ſignum huius auiditatis eſt qn̄ animꝰ hominis ad cibum toto ardore trahit̉. vt nihil ſinat hominem de deo. neqꝫ de pauꝑibꝰ cogitare. Sed effundit ſe ſuꝑ cibum ſicut animal brutū.Cum tn̄ dicit Sap̄. Cum ſedes in menſa pͥmo de paupere penſa. Tunc bene prandet̉ cum xp̄c adeſſe videt̉.Ideo vt homo poſſit cogitare de deo ſedens in menſaſua. de pauꝑibꝰ dicit ſap̄. Eccͣi. .xxxvij. Noli auiduseſſe in omni epulatione te effundas ſuꝑ omnemeſcaꝫ. Ecce os quadrāgulum ipſius locuſte ſignificatguloſum. hoc quo ad pͥmum. Ꝙͣtum ad ſecundumtangit̉ ludus inabilis in adoratione cum dr̄. ſurrexitludere .i. ludos facere .ſ. circa ydolatriam. qꝛ ydola adorauerunt. de adoratōe ydoloꝝ. vide ſupͣ ẜmo. xv. K. L.Sꝫ exquo dicit hic. Surrexerunt ludere. NotandumAeſt circa ludum. ad hoc virtuoſe fiat: tria requirūtur. vt dicit Hol. ſuꝑ li. Sap̄. lect. clxxiiij. Primo ꝯdecentia honeſtatis. vt vicꝫ ludus talis deceat ꝑſonaꝫ ludentem. deceat ꝑſonas aſſiſtentes. Unde alius ludusꝯuenit p̄lato clerico ſeu viro religioſo. alius militi armigero vel famulo. alius etiam decet ſenem. alius iuuenem. qꝛ non omnia oībꝰ decent. Fingit em̄ Ioſephusde aſino catulo ocioſo quem cum aſinus vidit mirabilit̓ acceptum gratum domino. deliberauit que poſſit eſſe cauſa quare dn̄s catulū nihil oꝑis oꝑantem. autfacientem tantū diligeret dep̄hendit. quotiens dominus domum redijt catulus ei occurrit voce modoquibꝰ potuit dn̄o ſemꝑ applauſit. viſum ergo eſt expediens aſino effugare catulum. ſic domini grām ꝓmereri. Igit̉ domino domum redeunti occurrit aſinꝰ euꝫimpetu pedes anteriores humerꝭ domini alluſit clamore valido rudire cepit. Dominus turbatꝰ leſus auxilium ꝯuocat famuloꝝ qui aſinum validiſſime fuſtigatūderelinq̄ntes abierūt. Iſto moral̓r multi ſunt reputant qd̓ deceat eos omnis ludus attamen in rei veritate ſepe inde diſplicent vn̄ ſe placere reputant. Narrat̉ fabuloſe minerua inuentis tybijs cepit fiſtularecum iuxͣ quandam aquam ſufflando incederet cōſiderauit vaccaꝝ ſuaꝝ tumorem viſa indecentia vultꝰſui ꝓiecit tybias ꝓpt̓ quod nec vnꝙͣ poſtea voluit fiſtu.lare. Conſideret ludens pͥmo ꝑſone ſue ꝯditionemhoneſtatem nihil attentet niſi qd̓ eum vel ſtatum ſuūdeceat. ſuꝑ omīa turpia caueat aliquo ad pctm̄inclinant. vt ludus choreaꝝ. ſic de alijs. Unde Sen̄.de qͣtuor virtutibꝰ. Omnia tolerabilia p̄ter turpitudinem crede. a verbis qͦꝫ turpibꝰ abſtineto. quia licentiaeoꝝ impudentiam inuitat. ẜmones vtiles magis ꝙͣ facetos affabiles ama miſcens int̓dum ſerijs iocos. Sed

temperatos ſine detrimento vel honoris vel dignitotis verecundie. Nam rep̄henſibilis riſus ſi eſt immoderatus. hec Sen̄. De iſta honeſtate decentia in ludoẜuanda. dicit Ariſto. iiij. ethi. c. xvj. Quod ludus liberalis diſciplinatꝰ differt a ludo ſeruili indiſciplinatoin hoc ludus indiſciplinatꝰ exponit ſe duplici damno vicꝫ deriſionis ſuſpitionis. vnde indiſciplinate ludentes in comedijs ẜm euꝫ aliqn̄ patiunt̉ deriſionemſi vicꝫ aliqn̄ inepte dixerunt aliquam ſuſpitionē. ſi vicꝫturpia dixerunt qd̓ ꝓbabile eſt. qꝛ de turpibꝰ qui ludūt̉in turpibꝰ delectant. Et ideo ex p̄miſſis magis ſepe intelligimus. Sicut docet Tullius in rhetorica. Ex oculoꝝ intuitu. ex hilaritate riſu. hmōi. Sicut dicit Tullius li. j. de officijs. Pueris non omnem ludi licentiamdamꝰ. ſꝫ ea ab honeſtis actiōibꝰ ſunt aliena. ſic inip̄a ſꝑ aliquid ibi ingenij eluceſcat. Et Amb̓. in off. li. j.Timeamus nedum animum relaxare volumus oēmarundinem .i. honeſtatem quaſi ꝯtemptum quendambonoꝝ oꝑm. viſus em̄ cito inflectit naturam. Un̄ clericos nullo decet mulieꝝ ꝓcationes vel meretriciaeffigiare. geſtu. habitu. vel loquela. ne homines ſuſpicent eos in talibꝰ p̄cordialiter delectari. Item nec mulieꝝ ſalutatiōes clericos decet. Unde Hiero. ſuꝑ illudMath̓. xiiij. Die autem natalis herodis ſaltauit filiaHerodiadis. Sic dr̄ vbi ſaltatio ibi dyabolus. nec em̄deus dedit ad hoc nobis pedes vt cum camelis ſic ſaltemus. Sed cum angelis choros faciamus. in ſaltibusexultent homines letent̉ miniſtri demonum. hec ille.Illam honeſtatem bene ẜuauerat illa virgo Zara filiaRaguelis. que dicit Thob̓. iij. Nunꝙͣ cum ludentibꝰmiſcui me. nec cum his qui in leuitatibꝰ ambulant participem me p̄bui. Secundo ludus ꝓuidentiam reqͥritydemptitatis vt ludens ſemꝑ ꝓuideat vt ludus ſuusſit ſimplex innocens innoxius. ne aliqͥs inde ledat̉.vnde nihil in dictis ſuis ponderant riſum facient.nec curant quem dicta ſua ꝯtriſtent deriſores ſuntbomolchi eutropoli ẜm Ariſt. iiij. ethi. Et de vnoqͦꝫ tali dicit ſpūſſanctus Prouer. xxiiij. hr̄ exͣ de p̄ſumptionibꝰ. c. j. Fraudulentus nocet amico ſuo. cum dep̄henſus fuerit dicit ludens feci. Tales ludunt moreSamſonis tam ſe ꝙͣ aſſiſtētes opprimens. Iudi. xvj.Sꝫ nunquid v̓tuoſe ludens pōt alteri ꝯuiciari. Et adhoc ſatis rn̄det Ariſt. iij. ethi. quedam ꝯuicia ſuntꝯtumelioſa pam non. Dicere aūt ꝯtumeliam alicuieſt eum infamare. ideo talia ꝯuicia nullus virtuoſe ludens dicere dꝫ. Sꝫ hec apud gentiles leges ꝓhibebāt̉Sunt aūt alia quedam ꝯuicia de leuibꝰ que pōt ꝯuenienter v̓tuoſus dicere. vel ꝓpter delectatōꝫ. vel ꝓpter bonum ſicut exponit ſan. Tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. lxvj. dicens.Sicut licitum eſt aliquem v̓berare. vel in rebꝰ damnificare cauſa diſcipline. Sic etiam pōt aliquis alteri quēcorrigere dꝫ v̓bum ꝯꝑiculoſum dicere. Et hoc dominus diſcipulos vocauit ſtultos Lu. vl. Et apl̓us galathas inſenſatos Ad Gal̓. iij. Tercio ludus reqͥrit carentiaꝫ ſuꝑfluitatis ne nimis frequentet̉. vel ne nimisꝯtinuet̉. Dicit em̄ Tullius li. j. de offi. Ludo qͥdem ioco vti licꝫ ſicut ſomno quietibꝰ ceteris. Diſtinguit autem Tho. triplex genus ludendi. ſuꝑ. iiij. ſen. di. xvj. q.vlt̓. ar. j. Eſt eſt ludus turpis inhoneſtus in ſe deformitatem importat. tales fecerūt gentiles coram dijsſuis in theatris templis. ſimiliter coram vitulo iudei. Et iſte ſimiliter inhibitus eſt xp̄ianis. de peni. diſt.v. §. j. in fine. in multis locis. Alius eſt ludus deuotionis gaudij ſpiritualis qualem faciunt in die corporis xp̄i xp̄iani. qualem fecit Dauid coram archa. ij.Reg. vj. Tercius eſt ludus humane ꝯſolatōis cuiꝰ medietas vocat̉ eutropolia .i. v̓tuoſa. Et illa v̓tus dicit̉ abAriſt. eutropolis que eſt v̓tus ita nccͣia humano ꝯuictui ẜm eum ꝓprium eſt eutropoli eſſe epidoxotem.ab ep̄i qd̓ eſt ſupͣ doxios qd̓ eſt aptum quaſi optime

jtP.