Sermo.LII.
noli te extolli eſto in illis ſicut vnus ex ip̄is. maior autēqͣtum ad reuerentie dignitatē ⁊ auctoritateꝫ. Iſta triatangit Aug. in regula. honorē coram vobis. timorē cōram deo ſubſtratus ſit ſub pedibꝰ. circa omnes ſeipſuꝫbonoꝝ operum p̄beat exemplū cum dicit. honorem coram vobis tangit reuerentie auctoritatē. timorē coramdeo ⁊cͣ. reputatōis humilitatē. Sed cum dicit circa oēstangit ꝯuerſationis amicabilitateꝫ. Dicit. n. Ariſto. deanimalibꝰ. Cor eſt cōmune a quo omnia alia membravirtutē ⁊ motū recipiunt. declinat tn̄ magis in hominead ſiniſtram ꝑtem ꝙͣ ad dextram ad ſitum ſuum. Iſtomodo p̄latus eſt ſicut cor in myſtico corꝑe a quo om̄esſubditi reciꝑe debent virtutē ⁊ cōſolatōem ⁊ influentiāſui motus. Sed tn̄ ad inferos debꝫ magis cōpatiendofauorabiliter declinari. Quarto debet p̄latꝰ habere motum p̄deceſſoris ⁊ informatiōis. boni .n. p̄lati ⁊ ducis ēvirtuoſe pro loco ⁊ temꝑe militare. ⁊ qd̓ p̄cipit alijs interdū factis debet adimplere. Ideo dicit Hiero. ſuperExo. Tanta debet eſſe conuerſatio ⁊ eruditio pontificis ⁊ prelati vt omnes motus ⁊ greſſus ⁊ vniuerſa eiusopera notabilia ſimul veritatem mente concipiat. ⁊ eaꝫtoto habitu reſonet ⁊ ornato quicquid agit quicquid loquitur doctrina ſit populoꝝ. Et Greg. in paſtorali. Tātum debet actionē populi tranſcēdere actio p̄ſulis quātum diſtare ſolet a grege vita paſtoris. Ideo talibꝰ dicipoteſt hoc verbum allegatum. niſi abudauerit iuſticiaveſtra plus ꝙͣ ſubditoꝝ. Secunda comꝑatio eſt inter⁊religioſos ⁊ ſeculares. Ad multa .n. obligantur religioſiad que non tenent̉ ſeculares. vicꝫ primo ad abdicatōeꝫꝓprietatis. ad renunciatōem ꝓprie voluntatis ad perpetuam obſeruatōem caſtitatis vt de ſtatu monachoruꝫ.Cum ad monaſteriū. vbi dicit Innocētius terciꝰ. Abdicatio ꝓprietatis ſicut ⁊ votum caſtitatis adeo annexaſunt regule monachali ꝙ nec ſummꝰ pontifex poteritcum his diſpenſare. Et dicit ſanctus Tho. ſcd̓a ſcd̓e. q.lxxxvj. Uotum religionis reſpicit tria principaliter. ſcꝫpaupertatē continentiā ⁊ obedientiam. ⁊ hoꝝ trāſgreſſio obligat ad mortale religioſos ſed non ſeculares. Nāſeculares laici bene poſſunt licite temꝑalia poſſidere. vtxij. q. j. c. duo. vbi dicit Hiero. Laicis licet temporaliapoſſidere. ſed non niſi ad vſum. nihil .n. miſerius qͣꝫ ꝓpter numū ꝑdere deum. Item poſſunt nubere .j. Corinth. vij. Si nupſerit virgo non peccauit. Et etiā tamſtricte non tenent̉ ad obedientiā ſicut religioſi. Secundo tenentur tanꝙͣ ad veſtitus aſperitatē. ad victus tenuitatem. ad abſtinentie fragilitatē. ad orationū inſtātiam. ad horarū canonicarū frequentiam ⁊ ad generalem ſtatutoꝝ regule ⁊ cōſtitutionū ſui ordinis obſeruātiam. ad que omnia ſeculares minime tenentur qui tn̄al̓s ſi ẜm cōmunia p̄cepta dei ⁊ eccleſie ſuo modo in fine xp̄i viuant ſaluantur. Si autē religioſus ſic viueret:vt ip̄i ⁊ non abundaret iuſticia ſua plus qͣꝫ illorum. iuxta verbum domini nequaqͣꝫ intrabunt in regnū celorum. qꝛ dicit Bern̄. in quadā epiſtola. Clauſtralis quaſi tot floribꝰ vernat quot virtutibꝰ abundat. tales iuxtavirtutum abundantiā abundantē accipiunt gloriā dicente Grego. moral̓. iiij. Quomodo inquit electis ī hacvita eſt diſcretio opeꝝ. in alia quoqꝫ vita erit ꝓculdubiodiſcretio dignitatū vt qui hic alius alium ſuꝑat in opeSre. alius alium in retributōem tranſcendat. Tercia cōparatio eſt inter doctores ⁊ diſcipulos. doctor .n. in doctrina ſua debet tria attēdere .ſ. vt inſtruat placeat ⁊ adbene agendū moueat. de hoc Aug. in li. de doctrīa xp̄iana. dixit eloquens ⁊ benedixit. Ita debere docere neceſlitatis eſt eloquentē. vt doceat. vt delectet. vt flectat. deinde addit docere neceſſitatis eſt. delectare ſuauitatis.flectere victorie. Ideo ſi non docet. quia eſt neceſſitatisregnum celoꝝ non intrabit. Quarta comꝑatio eſt interp̄dicatores ⁊ auditores. Et p̄dicatoꝝ opera bona debētplus abundare qͣꝫ auditoꝝ. Quia vt dicit Greg. nazan
zenus ſuꝑ Apoca. Mundadare. ſapientē prius fieri ⁊ ſic alios facere ſapientes. lumen fieri ⁊ ſic alios illuminare. ad deum accedere. ⁊ ſicalios ad deum ducere. Sanctificari ⁊ ſic alios ſanctificare. manus habere rectas ⁊ ſic indigentibꝰ porrigere manus. ⁊ quicūqꝫ ſic fecerint regnū celoꝝ merebūt. Quiavt dicit Greg. in quadam omel̓. Ad regnum eterne beatitudinis ꝑuenire non valet qui non vult oꝑe implere quod p̄dicat. Naꝫ cuius vita deſpicitur reſtat vt eiꝰ ꝓp̄dicatio contemnat̉. Quinta comꝑatio eſt inter ſacerdotes ⁊ laicos. Et debēt ſacerdotes plus in iuſticia abūdare qͣꝫ laici. quia ſunt ip̄oꝝ patres ⁊ magiſtri. vt dicitGrego. xix. dicens. Quis dubitet ſacerdotes xp̄i reguꝫ⁊ principum omniūqꝫ fidelium patres ⁊ magiſtros cenſeri. q. d. nullus. Ideo ſicut p̄cellunt dignitate ſic ⁊ ſanctitate ⁊ bonitate. Dicit tn̄ Archidyaconus Guido inroſario. ꝙ ſacerdotes nō tenentur eſſe meliores ꝙͣ laicinec vituꝑandi ſunt clerici boni ſi laici ſunt meliores. Etſubdit. ⁊ hoc dico ad virtutem non qͣꝫtum ad ſcientiamdocendi predicandi et faciendi officia eccleſiaſtica ⁊ diſtincte diſcernendo articulos et ad hoc plus tenenturclerici qͣꝫ laici. Sed ſi in his ſunt inſtructiores qͣꝫ clericinon eſt clericis imputādū dūmodo ſufficienter ſunt inſtructi in his. hec ille. Sexta comꝑatio inter cōtemplatiuos ⁊ actiuos. lꝫ .n. bona ſit vita Marthe. melior tam̄pars eſt marie. quia ipſa optimā ꝑtem elegit que nō auferetur ab ea Luce. x. Ac per hoc plura requirunt̉ ad vitam contēplatiuā ꝙͣ actiuam. Quia vt dicit proſper inde vita ꝯtemplatiua. Ad actiuam vitam ꝑtinet nulli iniurias irrogare. Ad ꝯtemplatiuā ꝑtinet irrogatas vnanimiter ſuſtinere. Actiuus .n. oſtendendo ꝓximo opera miſericordie ſe ab oībꝰ iniquitatibus emundat ⁊ vitam ſuam bonoꝝ operū fructibꝰ ditat. Contemplatiuꝰv̓o facultatibꝰ ſuis in vſus pauperū diſtributis ſimul ſeexpoliauit mundo. Et totis viribus ſuis adheret celo.Res mundi mundo ꝓiecit ⁊ ſeip̄m xp̄o deuota mentereſtituit. hec Proſper. Patet ergo quō plus incūbuntcontēplatiuo ꝙͣ actiuo ꝓpter qd̓ aꝑte dicit̉ contemplatiuis. niſi abūdauerit iuſticiā veſtra plus ꝙͣ actiuoꝝ. SꝫVdiceret aliquis. cum vita actiua ſit ſancta ⁊ bona ⁊ contemplatiua p̄ſupponat actiuam. Iuxta illud Greg. vj.moral̓. Qui ꝯtemplationis artem tenere voluerit vl̓ deſiderat prius neceſſe eſt vt ſe in campo actōis ꝓbet. quōergo aliquis contemplatiuis a regno dei excludit̉ cumſaltem merito vite actiue admittat̉. Ad hoc dici pōt diſtinguendo de cōtemplatiuis. Quidā .n. ſunt qui vitaꝫactiuam reſpuentes ad contemplatōis veſtigin ambitioſe anhelant. Exemplū de nōnullis begardis ⁊ beginis qui laborare reſpuunt ⁊ vitam actiuam poſtponētes ad octum cōtemplatōis cōuolare p̄ſumunt. ⁊ talesqui neutrā vitam tenent ſicut deberent ꝓculdubio regnū dei non intrabunt. qui tn̄ ſi in humilitate vite actiue ſe tenerent vere ſaluarent̉. Ideo dicit Greg. Sepe qͥoccupati humanis vſibꝰ bene viuerent gladio ſue quietis extincti ſunt. Et illud certe dicit Iſido. d̓ ſum. bo. li.iij. Utilius eſt ꝑ ſimplicem actōem ire ad vitam eternāꝙ ꝑ contemplationis errorē mitti in gehēnā. Multosenim dn̄s ex carnalibus ſua gratia viſitat ⁊ ad contemplationis veſtigiū eleuat. Multoſqꝫ contēplationi deditos iuſto iudicio deſerit ⁊ lapſos ī terrenis deſiderijsderelinquit. Loth in ꝑuerſa ciuitate iuſtus fuit ⁊ in mōte peccauit. hec Iſido. Alij aūt ſunt qͥ in actiua vita bene exercitati ꝑ diuinam gratiā in altum contemplationis ſuſtolluntur. Sed vtriqꝫ vite viciſſim deſeruientesnunc cōtemplationi nunc actioni intendunt ad inſtareuangeliſtarum animaliū. de quibus legitur. Ibant etreuertebant̉ per actionē. De his Bern̄. Bonum inqͥtacquirit gradum qui bene miniſtrauerit. meliorē qͥ bene vacauerit. optimū auteꝫ qui perfectus eſt in vtroqꝫ.Ad hunc gradum ſponſam animā contemplatricē vo
tt ij