Sermo.XL.
⁊ ſi ſic nō admittit eū ad ꝓfeſſionē. qꝛ nemo pōt duobꝰdn̄is ſeruire Math̓. vj. Unde legit̉ ꝙ ph̓s qͥdam noluit aſſurgere adueniente pͥncipe alijs eū honorantibꝰ⁊ aſſurgentibꝰ. ⁊ rōnem reddidit. ſeruit em̄ ſeruo meo.qꝛ ego ꝯtemno mundū ⁊ mundus mihi ſeruit ⁊ ipſe ſeruit ei. quare nō aſſurgo. iſte nō fuit ſeruilis ꝯditionis. ſꝫvalde nobilis. Secūdo querit̉ a nouicio an ſit alteriusꝓfeſſionis. qꝛ dicit ſanctus Tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. vlti. Trāſire de vna religione ad aliam niſi ꝓpter magnam neceſſitatē vel vtilitatē nō eſt laudabile. tū qꝛ ex hoc plerūqꝫſcandalizant̉ illi qui relinquūt̉. tū qꝛ etiam facilius ꝓficit aliquis in religione quā ꝯſueuit ceteris paribꝰ. Un̄in collatione patꝝ abbas neſtorius dicit. Unicuiqꝫ vtile eſt ꝙ ẜm ꝓpoſitum qd̓ elegit ſummo ſtudio ac diligētia ad oꝑis incepti ꝑfectionem ꝑuenire feſtinet. ⁊ neq̄qͣꝫ a ſua quā ſemel elegit ꝓfeſſione diſcēdat. ideo requirit̉ nouicius an ſit alterius ꝓfeſſionis. Sed in hoc moraliter denotat̉ ꝙ ille qͥ eſt radicatus ⁊ habituatus aliqͣꝯſuetudine viuendo in peccatis ipſe qͣſi alterius ꝓfeſſionis teneat ſibi ꝙ licet recipi poſſit a xp̄o. tn̄ cū magnadifficultate. Tercio requirit̉ an ſit mulieri coniugatus.quia vir ꝯtinentiā vouere nō pōt inuita vxore nec ecōuerſo. Nam dicit Augꝰ. ſuꝑ psͣ. lxvj. Si dicat vir ꝯtinere iam volo. nolit aut vxor nō poteſt. Quid enim tuvis illa nō vult nunqͥd ꝑ cōtinentiā tuā. illa fieri debetfornicaria? Si alij nupſerit. te viuo adultera ē. nō vulttali lucro deus tale damnū recōpenſari. redde debituꝫ.⁊ ſi nō exigis. redde ꝓ ſanctificatione ꝑfecta tibi cōputabit deus. Si nō qd̓ tibi debetur exigis. ſꝫ reddes qd̓debes vxori. Sed moraliter intellige ꝙ xp̄us ꝓbat ſe ⁊examinat omnē quē ad ſuam ꝓfeſſionem recipit. an ſitoperibꝰ carnis deditus. ⁊ ſi ſic eū nō recipit. quia talisnō ꝑuenit ad eum perfecta voluntate. quia Luc̄. xiiij.Gdicit. Uxorem duxi ⁊ ideo nō poſſum venire. Quartoquerit̉ a nouicio. an ſit ratiocinijs obligatus. qꝛ obligati reipublice. nō ſunt in religiones recipiendi. iiij. diſ. c.j. Et ſi obligatus ſit ad ratiocinia pͥuatoꝝ honeſtū ē ꝙpͥus de ratiocinijs ſe expediat ⁊cͣ. Moralit̓ quilibet hōtenet̉ ad computū ⁊ reſtitutionē. ſi fuerit vſurarius ⁊ d̓pecunia vſuraria ſit deditus. ⁊ nō vult reſtituere xp̄usnō curat de eo. quia ipſe eſt ratiocinijs obligatus. Sedcui vſura eſt reſtituenda?: rn̄det Hoſti. generaliter debet reddere ei a quo quis extorſit vel heredi eius. Et ſinō inueniret̉ pauperibꝰ eſt eroganda. extra de vſuris.cū tu. Qd̓ ſi abſens eſt eo ꝙ vſurarius tranſtulit ſe adlocum alium tenet̉ ei mittere ſuis ꝓprijs expenſis. Qd̓ſi ille qui debeat recipere ab vſurario vel heres tranſtulit ſe ibi tunc mittit ei ſumptibꝰ illius cui mittit. niſi expenſe excederent totā ſummā. tunc em̄ debet pauperibus erogare. ij. q. v. Anterioꝝ. ⁊ extra de iudeis. Cū ſit⁊cͣ. Si clericus ſymoniace intrauit eccleſiaꝫ. occupauitbona ꝑamicos. ⁊ nō eſt paratus reſignare ⁊ reſtituere.Iſte eſt obliagatus ad ratiocinia. ⁊ xp̄us eū ad ꝓfeſſionē donec ꝑſoluerit nō ꝑmittit. qꝛ tenet̉ renūciare beneficio. ⁊ reſtituere oēs fructus ꝑ̄ceptos. ⁊ qui percipl̓ potuiſſent. xiiij. q. vj. ſi res. de reſti. ſpo. Grauis. niſi illosfructus expendiſſet in vtilitatē eccleſie. Item ſi ſpoliaſſet pauꝑem ꝑ potentiā vel falſum iudiciuꝫ vel teſtimoniu ꝑhibitum ꝯtra eum. ⁊ nō feciſſet reſtitutionē tu esobligatus ad ratiocinia. ⁊ te xp̄s ad ſuam ꝓfeſſionē nōadmittit. qꝛ peccatū nō dimittit̉ niſi reſtituat̉ ablatumvt dicit regula iuris. lib̓. vj. Et de his omnibꝰ dicit psͣ.cxxiiij. Declinantes aūt in obligationes. adducet dn̄scū oꝑantibꝰ iniquitatē. Quinto requirit̉ ſi habeat aliquā occultā infirmitatē ſic ⁊ xp̄s ꝓbat quēlibet ⁊ querit ab eo. ſi cōmiſit aliquod peccatū vile. de quo non eſtꝯfeſſus ⁊ illud celat ⁊ occultat infirmitatē ſpūalem. ⁊ ſiceū non admittit niſi curetur. idcirco omiſſis ⁊ excluſisiſtis impedimētis. vnuſquiſqꝫ curet ſe ꝓbabilem nouiciū ſe expibere. ne a ꝓfeſſione dei ꝯfuſibiliter reprobet̉.
Iuxta illud. ij. Timo. ij. Sollicite cura teip̄m ꝓbabilēexhibere deo oꝑariū incōfuſibilē. recte tractādo verbūveritatis. Et qͥ falſus inuentus fuerit faciet ſuam ꝓfeſſionē finali iudicio terminato. dicens illud Deut̓. xxvj.Profiteor hodie coraꝫ dn̄o deo ꝙ ingreſſus ſum in terram ꝓ qua iurabit patribꝰ noſtris. Tercio ꝓbat deus H.hoīes quos emit ſanguine ſuo p̄cioſo ſicut ꝓbatur baccalarius ante magiſtrationē. Iſte em̄ anteqͣꝫ incipit magiſteriū ꝓbatur tribꝰ modis. vicꝫ in legendo. opponēdo. ⁊ rn̄dendo. habet em̄ neceſſe legere curſorie aliquidvnū volumē ſue facultatis ad minus. Sic ⁊ nos pͥmodebemus legere ante ꝓfeſſionē volumen ꝯſcientie nr̄eStolidus eſt ſcholaris ⁊ clericꝰ qͥ neſcit legere ſcripturāſuā ⁊ opus ſuū. Sic fatuus cenſendus eſt hō qui neſcitin libro ꝯſcientie ſue legere ſcripturam peccatoꝝ ſuoꝝ ⁊opus ſuū malū. Ideo dicit apl̓s ad Gal̓. vj. Opus aūtſuum vnuſqͥſqꝫ ꝓbet. ⁊ ſic in ſemetipſo habebit gl̓iam.Secundo debemus opponere ⁊ argure ꝑ iuſtam correctionem ꝓximoꝝ ⁊ pͥncipaliter ad p̄latos ꝑtinet ⁊ in caſu ad om̄s. Iuxta illud Math̓. xviij. Si peccauerit inte frater tuus. vade corrip̄e eū inter te ⁊ ip̄m. ſꝫ cuilibetdr̄ Sap̄. j. Probata virtꝰ corripit inſipiētes. Tercio debemus rn̄dere ꝑ gratiarūactionē. Iuxta illud Teſſal̓.v. In om̄ibꝰ gratias agite. ⁊ qͥ hoc cōpleuerit dignus ēgradu magiſtrali. exemplo Tob̓. qui in ſe fortiter ⁊ deuote cōpleuit peccata ſua ꝯfitendo. vxorem corrigendo⁊ deo ꝓ cecitatis flagello gr̄as agendo. Et ideo ſibi dictum eſt quia acceptus eras deo neceſſe fuit vt temptatio ꝓbaret te. Quarto ꝓbat xp̄s redemptos ſicut ꝓbat̉ I.denarius ante ſolutionem. qui alteri mutuat denariuꝫdiligenter ante ſolutionē quātitatē pondus ⁊ imaginēpenſat. Et ſi in aliquo loco defecerit non eſt moneta regalis. nec recipienda. Moraliter quātitas eſt equitas.pondus eſt charitas imago vel veritas. Equitas ad ꝓximū. charitas ad deū. veritas aūt ad ſeipſum. vnuſqͥſqꝫ a deo accipit denariū mutuo .i. aīam rationalem habentē imaginem regis. ⁊ in die mortis eſt tp̄s ſolutiōistunc oportet denariū reddere ⁊ xp̄o offerre. Iuxta illd̓qd̓ dicit angelis Math̓. xxij. Afferte mihi denariū. Etcerte niſi hec tria p̄dicta .ſ. quantitatē. pondus. ⁊ imatinem. in eo inuenerit reprobat̉. Iuxta illud Hiere. vjArgeutū reprobū vocate eos. qꝛ dn̄s ꝓiecit eos. Si v̓oilla habuerit dicit xp̄s illud Gen̄. xliij. Pecuniā quā dediſtis mihi habeo ꝓbatā. Et tūc verificabit̉ de noſtrodenario illud psͣ. xj. Argentū igne ſcꝫ charitatis examinatū. ꝓbatū terre .i. terra nihil habens terrene cupiditatis. purgatū ſeptuplū .i. a ſeptem peccatis capitalibꝰvicijs que ſunt radices vniuerſe iniquitatis. Tale argentū ꝯcedat nobis ſancta trinitas pater ⁊ filius ⁊ ſpirituſſanctus amen.¶ Dn̄ica tercia poſt Trinitatis Sermo. j.Obrij eſtote ⁊ vigilate.Ita ſcribit̉ .j. Pet̓. v. dicūt naturales. Orexeſt piſcis adeo magnus ꝙ vix eum pn̄t equix. portare. Et iſte piſcis delectat̉ in vino qd̓ ſi multū bibit ex hoc leneſcit. ideo prudentes piſcatores qui hoc ſciunt cū ceperint ip̄m dant ei vinū bibere ⁊ ſic intantū bibit ꝙ inebriat̉ ⁊ a paucis deinceps baiulat̉. Moraliterꝑ piſces ſignificant̉ generaliter hoīes. Iuxͣ illd̓ Math̓. 4xiij. Simile eſt regnum celoꝝ ſagene miſſe im mari. Exomni genere piſcium congregati. vbi ꝑ mare intelligitpn̄s ſeculum ꝓpter multa pericula. Sed ꝑ omnia genera piſcium intelligit bonos ⁊ malos. diuītes ⁊ pauꝑes.Sed tamen ſpūaliter ꝑ hunc piſcem qui dicit̉ Orex. etqui eſt magnus intelligunt̉ boni ⁊ magni hoīes in virtutibꝰ. qui adeo magni ⁊ firmi ſunt in ſuo bono ꝓpoſito. ꝙ multi equi. id eſt demones quoꝝ quilibet diciturq q iij