Sermo.XXXIII.
ſi non tantū ſimulaſſetis ſponſam aut vxorē inquirendo non inueniſſetis. Et dedit eis duplicia mutatoria.Spūalit̓ Samſon interp̄tat̉ illuminans eos ⁊ ſignificat xp̄m qui illuminat omnem hominem veniētem inhunc mūdum Ioh̓ j. Hic inquaꝫ in vltima cena vicꝫbona qͥnta feriā dedit ꝓbleumata .i. ſacramentum ſuſanctiſſimi corꝑis ſub ſpeciebꝰ panis ⁊ vini occultatū.2 hoc ꝓbleuma fuit. de comedente exijt cibꝰ. vt ꝑ comedentem xp̄c intelligit̉ qui cuꝫ diſcipulis comedit. Iuxͣillud. Rex ſedet in cena turba cinctus duodena. Se tenet in manibꝰ ſe cibat ipſe cibꝰ. Igit̉ dr̄ ꝙ de illo comedente exijt cibꝰ euchariſtie quo diſcipulos cibauit ⁊ deforti .i. de xp̄o qui eſt fortitudo nr̄a egreſſa ē dulcedo .i.mellifluum ſacramentum. De quo Sap̄. xvj. Panemde celo p̄ſtitiſti eis omne delectamentum in ſe hn̄tem.⁊ omnis ſaporis ſuauitatem. qꝛ dicit Bern̄. in epl̓a adcarthuſienſes. Qui ſanctam eūchariſtiam digne ſumitnunꝙͣ maius gaudium ⁊ refrigeriū in tota vita ſua exptus fuit. hoc inqnam occultatum ſacramētum tanꝙͣꝓbleuma dedit ſuis fidelibꝰ ꝑ ſeptem dies .i. ꝑ ſpaciuꝫhuius vite qd̓ ꝑ ſeptem dies reiterat̉. Et quicunqꝫ ſcitſoluere ⁊ monſtrare ꝑ veram fidē ⁊ guſtare digne vultſibi dare duplicia mutatoria. vicꝫ qͣtuor dotes corꝑis.agilitatem ſubtilitatem. impaſſibilitatem. ⁊ claritatemEt tres dotes anime de tribꝰ v̓tutibꝰ theologicꝭ. Profide diuine faciei viſionem. Pro ſpe eternam ſecuritatem ⁊ ꝯp̄henſionē. Pro charitate eternam amati fruitionem. Sꝫ ſicut illi triginta adoleſcentes nō potuerūtſoluere ꝓbleuma niſi a ſponſa Samſonis edocti. Sicnemo poteſt rōne vl̓ ſenſibꝰ hoc ꝓbleuma occultati ſacramenti diſcernere niſi inſtructus ꝑ fidem ſponſe xp̄ivicꝫ eccl̓ie ſancte p̄cipue romane q̄ inſtituit illud feſtuꝫdigne ob reuerentiam huius digniſſimi ſacramēti celebrandum. qꝛ in die cene in quo xp̄c hoc ſacramētum inſtituit. vniuerſalis eccl̓ia ꝓ penitentium recōciliationeſacri chriſmatꝭ ꝯſecratōe adimpletōe mandati circa lotionem pedum ⁊ alijs plurimis occupata plene vacarenō pōt celebrationi huiꝰ maximi ſacramēti. vt dr̄ in clemen. de reli. ⁊ vene. ſancto. Si dn̄m. Ideo aſſignat hūcſpālem diem in quo incitat ad appetitum huiꝰ cibi. Etdicit. quid dulciꝰ melle .i. hoc ſacramēto mellifluo. q. d.nihil. qꝛ ẜm Bern̄. Suꝑ mel ⁊ omnia dulcis eius pn̄tia. ⁊ qͥd fortiꝰ ſeone .i. xp̄o qͥ eſt leo de tribū iuda? Apoca. v. Ipſe em̄ fortes facit digne participantes ꝯͣ dyabolum mudum ⁊ carnem. cuiꝰ fortitudine ambulant cuꝫHelia vſqꝫ ad mōtem dn̄i. de hoc cibo loquit̉ pn̄s verbum euangelij hmōi allegatum. In quo quidem circahunc p̄cioſiſſimum cibum duo ꝓponit. pͥmo eius veritatem. ibi. Caro mea vere. ſcd̓o ipſius vtilitatem. ibi. qͥmanducat. Circa pͥmum eſt notandum. multi erroresBerant olim circa hoc ſacramētum. Dixerunt qͥdam corpus xp̄i tm̄ fore in ſacramento tanꝙͣ in ſigno. dicūt em̄non plus dixiſſe xp̄m ꝑ iſta v̓ba. Math̓. xxvj. Hoc eſtcorpus meum. ꝙͣ apl̓m qn̄ dixit. Petra aūt erat xp̄c. j.Chor. x. Aſſerunt ibi corpus xp̄i tm̄ eſſe in ſacramento.i. in ſigno manducari a nobis. Et vlteriꝰ dicunt ꝙ nōeſt verus xp̄c in ſacramēto qm̄ xp̄c dr̄ eſſe leo. petra. lapis angularꝭ. ⁊ cetera hmōi. ⁊ ſic ẜm eoꝝ opinionē nōeſt veraciter ⁊ realiter corpus xp̄i in ſacramēto ſꝫ tm̄ ſignificatiue vt ſic intelligat̉ ꝙ xp̄c dixit. Hoc eſt corpꝰmeum. ac ſi diceret. hoc eſt ſignum vel figura corporismei. ẜm quem modum apl̓us dixit. Petra erat xp̄c .i. figura xp̄i. Dicunt em̄ ſicut ille panis triticeus de qͦ corpus xp̄i ꝯficit̉ eſt de puriſſima farina granoꝝ tritici cōfectus. Sic corpus xp̄i de puriſſimis ſanguinibꝰ virginis glorioſe ſpūſſancti virtute eſt formatum. ⁊ ſic ſoluꝫeſt xp̄c in ſacramēto vt dicunt iſti ſicut in figura ⁊ in ſigno. De hoc errore ꝯmemorat mgr̄ li. iiij. di. x. c. j. Et dicit magiſter ꝙ errandi occaſionem ſumunt a v̓bis veritatis. Unde prima hereſis facta eſt in diſcipulis xp̄i cū
em̄ diceret. Ioh̓. vj. Niſi quis manducauerit carnemfilij hominis ⁊ ſanguinem eius biberit non habebitvitam eternaꝫ. Illi nō intelligentes dixerunt. Duruseſt hic ẜmo .ſ. ad intelligēdum. q. d. Quis pōt comedere carnes crudas humanas? quis poteſt inquiūt eumaudire ⁊ abierunt retro. Illis autem diſcendentibꝰ inſtruxit duodecim qui remanſerant. Spūs eſt inquit qͥviuificat .i. ſpūalis intelligentia confert vitam ſpiritualem vel deitas vel ſpūſſanctus caro v̓o nihil ꝓdeſt. ſcꝫinqͣntū caro. verba autem que locutus ſum vobis ſpiritus ⁊ vita ſunt .i. ſpūaliter ſunt intelligenda. Etiamilli ſumunt ſui erroris fundamentum ex dicto be. Auguſtini ſuꝑ psͣ. iiij. ⁊ ponit̉ de ꝯſe. di. ij. c. primo inquit.§. Item donec. Donec inquit ſeculum finiat̉ ſurſumeſt dominus. q. d. ad finem iudicij ſedebit ſemꝑ ad dexteram patris. Sed tamen etiam hic nobiſcum eſt veritas deus. corpus em̄ in quo reſurrexit in ea forma inquā apparet ſanctis qͥ in celo ſunt in vno loco eſſe oportet. veritas autem eius vbiqꝫ diffuſa eſt. Item ꝓbantꝑ hoc ꝙ xp̄c dixit Math̓. xvj. Pauperes autem ſemꝑhabebitis vobiſcum. me autem ſemꝑ non habebitis.Ex quo dicto beati Aug. volunt arguere ꝙ qꝛ xp̄c ẜmꝙ homo vſqꝫ ad ꝯſumatōeꝫ ſeculi manet in celo. ꝙ nōeſt veracit̓ in ſacramento. Sed dicit mgr̄ vbi ſupͣ. c. ij.Non his .ſ. dictꝭ negat̉ veꝝ corpus a fidelibꝰ ſumi velin altari eſſe. Sed in his veritas apl̓os ⁊ in eis nos inſtruxit ꝙ ipſius corpus nō ꝑ partes diſcerptum vt putauerunt illi diſcipuli qui retro ierunt ſꝫ integrum. necviſibiliter in forma humana. Sed inuiſibiliter ſub forma panis ⁊ vini corpus ⁊ ſanguinem nobis traderet.Et adducit ibi magiſter Hugo. li. iiij. ſen. c. xxxiij. dicētem. Ita intelligēdum corpus xp̄i eſſe in vno loco .ſ. viſibiliter in forma humana. veritas tn̄ eius vbiqꝫ eſt .ſ.diuinitas. Ueritas etiam eius .i. corpus veꝝ in omnialtari eſt vbicunqꝫ celebrat̉. Sic etiam illud intelligendum eſt. Pauperes ſemꝑ habebitis vobiſcum .ſ. viſibiliter. me autem non ſꝑ habebitis vobiſcum .ſ. ꝑ corporalem pn̄tiam qua cum eis ꝯuerſabat̉. Similiter illudꝙ homo eſt in celo .ſ. viſibiliter. inuiſibiliter eſt in altari. qꝛ non in forma humana apparet ſꝫ forma panis etvini operit̉. Ex his iam dictis patet error illoꝝ ex verhis etiam xp̄i ꝓ themate allegatis. Caro mea vere eſt cibus. Secundus error circa hoc ſacramentum eſt quorundam dicentium. ꝙ ſubſtātia panis annihilat̉. ⁊ ſb̓illis accidentibꝰ ꝑacta conſecratione incipit̉ eſſe xp̄c. ethanc hereſim ſtudent tali rōne colorare. Poſt cōſecrationem nec materia nec forma manet panis. cum ergonihil de eis remanet. videt̉ ꝙ tota ſubſtantia panis ſitannibilata. hoc patet vt dicunt. qꝛ nihil aliud eſt remannihilare ꝙͣ ẜm ſe totam deſinere eſſe. Sꝫ ꝯͣ iſtam opinionem erroneam arguit Altiſſet ſuꝑ ſnīaꝝ. li. iiij. diſt.viij. Sic ſi hec opinio eſſet vera ſequeret̉ ꝙ non magisfieret panis in corpus ⁊ vini in ſanguinem xp̄i ꝯuerſioꝙͣ cum vnus ſuccedit alteri in loco vel in ſede. ⁊ ſic potius eſſet dicendum. Hic eſt corpus meū ꝙͣ hoc eſt corpus meum. qꝛ demonſtrat̉ locus vbi prius ſubſtantiapanis fuiſſet ⁊ poſt ꝯſecrationem corpus xp̄i veraciterexiſteret. Iſte error remouet̉ ꝑ determinationem eccleſie. quia materia panis ⁊ vini in xp̄i corpus ⁊ ſanguinēſubſtantialit̓ conuertunt̉. ⁊ determinat exͣ de ſum. tri.⁊ fi. catho. c. Firmit̓. vbi dr̄. Una v̓o eſt fideliū vniuerſalis eccl̓ia ſine qua nullus omnino ſaluabit̉. In qͣ ipſeidē ſacerdos ſacrificiū eſt xp̄c Ih̓s cuiꝰ corpꝰ ⁊ ſanguisin ſacramento altaris ſub ſpeciebꝰ panis ⁊ vini veracit̉ꝯtinet̉ tranſſubſtantiatis pane in corpus ⁊ vino in ſanguinem ptāte diuina vt ad ꝓficiēdum myſterium vnitatis accipiamus ipſi de ſuo qd̓ ip̄e accepit de nr̄o. Idcirco ſi alicubi inuenit̉ ex dictis doctoꝝ ꝙ ſubſtātia panis tranſit ab eſſe in nō eſſe ſeu annihilat̉ vel deſinit eēhoc debet ſumi in bono intellectū ſic ꝙ ſb̓a panis pͥus
nn iij
CI