SermoLX. L. I.

qn̄ quis aliquid ex diuina reueo cognoſcitqd̓ modū ꝓprie intelligentie excedit. ſicut aliquibꝰ ph̓ispatū eſt aliqua de deo cognoſcere que ſunt vltra capacitatē naturalis intelligentie vt de ydeis. Et ſil̓iter dicitur hoc reuelatū platōni de deo. In pͥncipio erat verbūvſqꝫ ad illū paſſum. ⁊ verbū caro factū eſt ſicut in librisſuis inuenit̉ veris licꝫ aliqualiter variatis. vt dic̄ Aug.vij. ꝯfeẜ. c. ix. ⁊. x. de ciui. dicit de qͦdam platonico qͥ dicebat verba illa aureis litteris ꝯſcribēda ⁊ in oībꝰ eccl̓ijsin locis eminentiſſimis ꝓponenda. Secundus graduseſt cognitio fidei q̄ ſuꝑat naturalē intelligētiā vl inductriā. Terciꝰ gradꝰ cognitiōis dei ē reuelatio ſenſualis.ſicut filijs iſrael in exitu de egypto deus viſibiliter apparuit in columna ignis Exod̓. xiij. Quartus gradus ē renelatio intellectualis ꝑ ſpēs: tn̄ ſenſibiles qualis data fuit Ioh̓. in Apoc̄. Ezechieli. ⁊ ceteris. Quintus graduseſt reuelatio intellectualis ꝑ ſpēs intelligibiles. ⁊ hec fitꝑ occultā inſpirationē ⁊ nō dat̉ niſi intellectualiter viuentibꝰ. hic ergo gradus cōpetit angelis ꝑ naturā. Sextus gradus diuine cognitionis eſt ſuꝑintellectualis.quia eū plus cauſat amor ſuꝑnaturaliter infuſus qͣꝫ intelligētia. De hoc Hugo ſuꝑ angelica hierarchia. c. vij.dicit. Intelligis quanta ſit virtus veri amoris inꝙͣtumſuꝑeminet dilectio ſcīe vel intelligentie? plus em̄ diligitqͣꝫ intelligit ⁊ intrat dilectio vbi ſcientia foris ſtat. Cuialludit illud Bern̄. vbi intellectus calligat dilectio impetrat. vbi ille repellit̉ iſta admittit̉. hec ille. Per hos eīgradus cognoſcere poſſumus deū ⁊ eo cognito diligere. Sed ſunt nōnulli curioſi qͥ adinſtar leopardi ſaliuntaltius ⁊ occulta trinitatis ſcrutari cupiūt. qͥ in ſcrutiniodeficiunt ⁊ ꝓcurantibꝰ venatoribꝰ inferni in errorē cadunt. Quia dicit Aug. lib̓. j. de tri. c. vij. verſus finem.vbi querit̉ vnitas trinitatis patris vicꝫ ⁊ filij ⁊ ſpūſſancti. nec ꝑiculoſius alicubi. nec laborioſius aliquid queritur. nec fructuoſius aliquid inuenit̉. Ideo dicit ingilib̓. j. diſ. ij. c. j. De hac ergo re ſūma ⁊ excellentiſſima cūmoderamine ⁊ timore agendū eſt ⁊ attentiſſimis auribus atqꝫ deuotis audiendū. Et dicit notanter cum moderamine ꝯtra curioſos. ⁊ timore ꝯtra temerarios. quianunc ſancta trinitas nō eſt curioſe inquirēda nec temerarie ſcrutanda. ſed cū deuotione diligenda ⁊ pie credēda vicꝫ trinitas ꝑſonaꝝ ⁊ vnitas eſſentie. Et hoc docetapl̓s in verbis p̄libatis. Ex ipſo ſcꝫ patre. ⁊ ꝑ ip̄m ſcꝫ filiū. ⁊ in ipſo ſcꝫ ſpūſancto ſunt oīa. ecce trinitas ꝑſonaꝝSed cū ſubdit. ipſi honor in ſecula tangit eſſentie vnitatē. in qͥbꝰ verbis pͥncipaliter tria tangit. primo patrispotentiā ibi. ex ipſo. ſecūdo filij ſapīam ibi. ꝑ ip̄m. tercioYſpūſſancti clementiā ibi. ⁊ in ipſo. Circa hanc materiāde ſancta trinitate eſt notandū dicit Hugo in poſtillisſuꝑ illud pauli. videmꝰ aūt nūc ꝑ ſpeculū. Neceſſe eſtinquit vt in hac vita mortali ⁊ corruptibili ſolum credamus ſumme incognite trinitatis vnitatem. In futuraaūt patria ꝓ eterna retributione accipimus vt vnitatēdei facietenus videamus. idcirco ad ꝯfirmandā nr̄amcertitudinem dicit magiſter lib̓. j. diſ. ij. c. iiij. Proponamus in mediū veteris ⁊ noui teſtamenti auctoritates qͥbus diuine vnitatis atqꝫ trinitatis veritas demonſtretur. Ac pͥmū legis ipſa exordia occurrant. vbi Moyſesait Deut̓. vj. Audi iſrael dn̄s deus tuus deus vnꝰ eſt.Et deut̓. v. ⁊ Exod̓. xx. Ego ſum dn̄s deus tuus qͥ eduxi te de terra egypti nō erāt tibi dij alieni p̄ter me. Ecceinquit magiſter hic ſanctificauit vnitatē diuine natureDeus em̄ ⁊ dn̄s vt ait Amb̓. in. j. lib̓. de trini. Nomeneſt nature. nomen eſt poteſtatis. Et alibi loquēs deusꝑMoyſen ait Exod̓. lij. Ego ſum qͥ ſum. ⁊ ſi queſierintF nomen meū. vade ⁊ dic eis. qͥ eſt miſit me ad vos. dicitem̄ ego ſum. nō nos ſumus. ⁊ qͥ eſt. nō qͥ ſumus. apertiſſime declarauit vnū ſolum eſſe deū. In cantico etiaꝫExod̓. xv. dr̄. Dn̄s om̄ipotens nomen eius. nō ait. dn̄ivnitatē volens ſignificare. Et ſubdit magiſter. Plura-

litatēqꝫ ꝑſonaꝝ ⁊ nature vnitatē ſimdicensGen̄. j. Faciamus hoīem ad imaginē ⁊ ſil̓itudinem noſtram. dicens em̄ faciamus ⁊ noſtrā pluralitatē ꝑſonarū oſtendit. dicens vero imaginē vnitatē innuit eſſentie. vt em̄ dicit Aug. in lib̓. de fide ad Pe. c. ij. Si in illanatura patris ⁊ filij ⁊ ſpūſſancti vna eſſet tm̄ ꝑſona nōdiceret̉. faciamus hoīem ad imaginē ⁊ ſil̓itudinē nr̄amCū em̄ dicit imaginē oſtendit vnā naturā eſſe ad cuiꝰimaginē hō fieret. Cū vero dicit nr̄am oſtendit eundēdeū nō vnā ſꝫ plures ꝑſonas eſſe. Ideꝫ ꝓbat dictū psͣ.lxvj. cū dicat. Bn̄dicat nos deus deus noſter. bn̄dicatnos deus ⁊ metuant eū om̄es fines terre. vbi dicit glo.Trina ꝯfeſſio dei trinitatē exprimit ꝑſonaꝝ. vnitatemvero eſſentie aperit cū ſingulariter ſubiungit. Idē probat ꝑ Eſa. c. vj. qui ait ſe audiuiſſe ſeraphin clamantia.Sanctus ſanctus ſanctus dn̄s deus ſabaoth. Per hocꝙ dicit ter ſanctus. trinitatē ſignificat. Per hoc ꝙ dicitdn̄s deus. vnitatē eſſentie. Ad idem ꝓbandū auctoritatibꝰ noui taſtamenti dicit dn̄s Math̓. vlti. Ite baptizate oēs gentes in noīe patris ⁊ filij ⁊ ſpūſſancti. Et addit Amb̓. in lib̓. j. de trini. in noīe ait nō in noībꝰ vt eſſentie vnitas oſtendat̉ ꝑ noīa tria q̄ ſupponit tres eſſeꝑſonas declarat. Idē on̄dit Ioh̓. xiiij. Paraclytus aūtſpūs quē mittet pater in noīe meo. Et Ioh̓. xv. Cū venerit paraclytus quē mittaꝫ vobis a patre. vbi notaturtrinitas ꝑſonaꝝ. Idem ꝓbat̉ .j. Ioh̓. v. Tres ſunt qͥ teſtimoniū ꝑhibent in celo. pater ⁊ verbum ⁊ ſpūſſanctꝰEcce trinitas ꝑſonaꝝ. ⁊ hi tres vnū ſunt. Ecce vnitaseſſentie. Et in verbis thematis manifeſte ꝓbat apl̓usidem cū dicit. Ex ipſo ⁊ ꝑ ip̄m ⁊ in ipſo ſunt oīa ipſi gloria. Ex ipſo ait vt Aug. li. j. de trini. c. xv. dicit ꝓpter patrem. Per ip̄m dicit ꝓpter filium. In ipſo ꝓpter ſpumſanctū. Per hoc vero ꝙ nō ait ex ipſis ⁊ ꝑ ipſos nec aitipſis gloria. Sꝫ ipſi inſinuat hanc trinitatē veꝝ deū eſſeEt eſt notandū ꝙ quēadmodū Aug. dicit. Ꝙ oēs creature ſunt veſtigiū ſancte trinitatis. vicꝫ lib̓. xv. de trinitate. Recte em̄ ſicut in veſtigio cognoſcit̉ cuiuſmodiaīal aut creatura ibi trāſiuit. Sic cognoſcit̉ in om̄ibꝰ rebus veſtigiū trinitatis. Primo in arbore. In eodē em̄ligno arboris eſt radix quaſi parens. ſtipes quaſi filiusramus quaſi ſpūſſanctus. Secundo ꝓbat̉ in igne in qͦſunt ſimul ſplendor. calor. ⁊ ardor. ita ꝙ vbi ⁊ quādo eſtignis. ſtatim ibi ſint hec tria. ⁊ hec nō ꝯfuſe vnū nec diſtincte tria. ſꝫ tria vnū ſunt ſimul ⁊ inſeꝑabiliter oꝑant̉Tn̄ aliud attribuit̉ ſplendori. vicꝫ ꝙ oculum illuminatAliud calori. ſcꝫ ꝙ manus calefacit. Aliud ardori. ſcꝫ ꝙcremat candelā nō tn̄ ſunt ibi tres ignes. ſꝫ vnus ignistm̄. Et exquo ignis incipit eſſe ꝯtinue gignit ſplendorēnec ignis ante ſplendore. nec ſplendor poſt ignem. Tercio on̄dit̉ hoc exemplo trium ordinū electoꝝ. Sicut em̄pater a nullo eſt ipſeqꝫ vnigenitus filius a pr̄e ſolo genitus ⁊ ſpūſſanctus ab vtroqꝫ ꝓcedens. Sic ordo ꝯiugalis a nullo eſt. Ordo aūt clericalis ab ordine ꝯiugali ſolo genitus. Ordo v̓o religioſoꝝ ꝓcedens ab vtroqꝫ. Etſicut pr̄ ⁊ filius ⁊ ſpūſſanctus tres ſunt ꝑſone diſtincteſuis ꝓprietatibꝰ tn̄ ꝓpt̓ hoc nō ſūnt tres dij ſꝫ vnus deꝰSic p̄dicti tres ordines diſtincti ſunt ſuis ꝓprietatibꝰ. ⁊ꝓpter hoc nō ſunt tria corꝑa myſtica ſꝫ vnū ſolū corpusmyſticū dn̄i nr̄i ieſu xp̄i. Quarto idē ꝓbat̉ in capite. dic̄cm̄ Ariſ. ꝙ tres ſūt cellule capitꝭ. Prīa ē in occipite q̄ eſtmēorie. ⁊ iō malū ē ꝑcutere pueros in occipite. qꝛ vidēt̉mēoriā amittere. Scd̓a in medio capitꝭ q̄ ē intelligētie.Tercia ē in ſincipite q̄ ē volūtatis. ꝑ hoc on̄dit deꝰ veſtigiū trinitatis in vna eſſentia. Sicut em̄ caput eſt vnūcū tribꝰ potentijs. ita deꝰ vnus eſt in tribꝰ ꝑſonis. Permemoriā intelligit̉ pater. ꝑ intellectū filius. ⁊ ſicut mēoria eſt mat̓ intelligētie. ſic pater celeſtis genuit ex ſe filiūvelut memoria intellectū. Spūſſanctus aūt intelligit̉ ꝑvoluntatē. quia voluntas ꝓcedit a memoria ⁊ intellectu. Sic ſpūſſanctus a patre ⁊ filio. vt dicit Athanaſiꝰ