22In feſto ſancte Trinitatis
pͥora antecedit. ⁊ ideo qͦ ad pn̄s de ipſo ſunt qͣtuor attēdenda. Primo qͥs ſit modus ſapīam acquirendi. Ubinota ꝙ ipſa nō acquitt̉ ſine amore. de hoc Aug. de moribꝰ eccl̓ie ⁊ manicheoꝝ. lib̓. j. c. xix. Sapīa ſi nō totis vtribꝰ ꝯcupiſcit̉ inueniri nō pōt. amore q̄rit̉. amore releuat̉. amore in ea ꝑmanet̉. Et Sap̄. viij. hāc amaui ⁊ exquiſiui a iuuentute mea. Un̄ metrice dicit̉. Diſce libēs⁊ eris ſapiens ⁊ honore frueris. Qd̓ ſi q̄ris diſce libens⁊ eris. Secūdo nō acquirit̉ ſine labore. vnde Hugo indydaſ. ꝑte. ij. dicit ꝙ apud veteres lecticā ph̓oꝝ qͣtuor ꝑſone portabant. due in ſpecie iuuenū p̄cedentes. ⁊ duein ſpecie puellaꝝ ſequētes. iuuenes dicebant̉ amor ⁊ labor. puelle cura ⁊ vigilia. In amore eſt vt agas. in labore vt ꝓficias. in cura vt ꝓuideas. in vigilia vt attendasUn̄ narrat Ualerius in policra. li. iiij. ꝙ gentiles veteres ſapīam qͣſi oīm deoꝝ pͥncipē coluerūt ⁊ eius imaginē p̄ foribꝰ oīm temploꝝ depinxerūt ⁊ iuxta imaginemeius iſta verba ſcripſerūt. Uſus me genuit. mēoria megenuit. zophiam me vocant greci nos ſapīam ego odioſtultos hoīes ⁊ ignauia opera ⁊ friuolas ſententias. Ethoc eſt qd̓ ꝓuer. ij. dr̄. Si ſapīam inuocaueris ⁊ inclīaueris cor tuū prudentie ⁊ ſi qͣſieris eā tanꝙͣ pecuniā ⁊ ſicut thezauros effoderis illaꝫ. Tunc intelliges timoremdn̄i ⁊ ſapīam dei inuenies. qꝛ dn̄s dat ſapientiā ⁊ ex oreeius ſapīa ⁊ prudentia. Tercio nō acquirit̉ ſine hūilitate. de iſta loquit̉ btūs Aug. li. iij. de natura ⁊ origine aīead Uincen. in pͥncipio. Quantū inquit apparet ex donis ingenij ſapīa quā iā largitus eſt deus. ꝑfecte ſapiēseris ſi te eſſe nō credideris. ſcꝫ aliqͥd magni. ſꝫ te huiliaueris. Ideo dicit Hugo in dydaſ. Cū q̄dam antiquusde modo diſcendi interrogaret̉ rn̄dit. Sit mens huilisſtudiū q̄rendi vita quieta. ſcrutiniū tacitū pauꝑtas terra remota. hec reſerare ſolent cuiqͣꝫ obſcura legendo. ꝓpter qd̓ dicit Salomon ꝓuer. xj. Ubi ē hūilitas ibi eſtſapīa. Quarto nō acquirit̉ ſine ſtabilitate. requirit̉ eniꝫſtabilitas ꝑſeuerantie in addiſcendo. Un̄ antiqͦs ph̓oslegimus ſtuduiſſe vſqꝫ ad mortē. Nam refert. Hiero.xxiij. epl̓a. ꝙ ꝑmenides ph̓us inter cetera ſue ꝯtinuationis tꝑa xv. annis in rupe egyptiaca legit̉ ꝯſediſſe. deinde demoſtenes ph̓us expletis centū ⁊ ſeptē annis cūſe mori cerneret fert̉ dixiſſe multū ſe dolere. ꝙ tunc egredi deberet de vita cū ſapere cepiſſet. Anaxagoras ph̓usvt legit̉ in geſtis ph̓oꝝ Athenis claruit vbi. xxx. annisph̓ie inſudauit hic vt ait Ualerius cū adeo diues eſſetderelictis poſſeſſionibꝰ ſtudendi gratia diutinā ꝑegrinationē aſſumpſit. Democritus etiā ph̓us cuius pateradeo ditiſſimus fuit ꝙ exercitui regis Xerſis epulū defacili dare poſſet ꝑua ſūma retenta. patrimoniū ſuis ciuibꝰ relinquēs Athenis ꝓfectus eſt ibi ocl̓os ſibi eruitvt vegetiores hr̄et cogitatiōes. Terculianus tn̄ dicit ſibi ideo oculos eruiſſe. qꝛ ml̓ieres ſine ꝯcupīa nō potuitinſpicere. ⁊ ſic de ꝑſeuerantia circa ſapīe ſtudiū multoꝝph̓oꝝ eſt dicendū. Secūdo qͥd ſit ſignū ſapīam cognoſcendi. Un̄ nota apud ſtoicos ſignū ſapīam cognoſcēdi fuit patiētia. ſicut dicit Sen̄. ꝙ in ſapientē non caditiniuria. ⁊ ꝓbat ꝑ exempla hoc ſic. Eſto ꝙ aliqͥs rē quaꝫde villa mea ſurripuit in domo mea ponat ille furtu fecit ego nihil perdidi. Si qͥs cū vxore ꝯcūbat tanꝙͣ cumaliena adulter eſt ꝙͣuis illa adultera nō ſit. Aliqͥs mihivenenū dedit ſꝫ vim ſuā īmixtā cibo ꝑdidit ſceleri ſe obligauit etſi nō nocuit. Eodē modo licet aliqͥs inferat iniuriā ſapienti ſapiens eā nō recipit. multa em̄ hꝫ q̄ iniuria ſubmouere pn̄t. Ponit em̄ exemplū Boe. li. ij. decōſo. ꝓſa. vij. de qͦdam qͥ ſibi nomē ph̓i falſe aſſumpſeratad iſtū qͥdaꝫ acceſſit ⁊ dixit ſe velle experiri an eſſet ph̓sSi illatas īiurias leuit̓ patiēterqꝫ ſuſtineret. Ille aūt patientiū pauliſꝑ aſſūpſit acceptaqꝫ ꝯtumelia velut inſultās .i. crudelis exn̄s. Iō tandē inqͥt. intelligis ne me eſſeph̓m: Cui ille nimiū moderaciter intellexerā inqͥt ſi tacuiſſes. Et inde venit hoc vulgare ꝓuerbiū. Si tacuiſ-
ſes ph̓s fuiſſes. Iō dicit Sap̄. Ecc̄i. xx. Homo ſapiēatacebit vſqꝫ ad tp̄s. laſciuus autē ⁊ imprudens nō ẜuabit tp̄s. Tercio videndū qͥd eſt opus ſapīam exercēdiUn̄ notandū tres ſunt actus ſapientis. informare mores. reprobare errores ⁊ ordinare inferiores. Et iō dicitAriſ. j. Elenc̄. Eſt aūt ad vnū ſic dicere opus. ſciēter nōmentiri de qͥbꝰ nouit. mentientē māifeſtare poſſe. Primū ꝑtinet ad informationē. Secūdū ad reprobationē.Dicit em̄ ph̓us .j. metha. ꝙ inter ea q̄ hoīes de ſapientecōcipiūt cōiter vnū eſt qd̓ ad eū ꝑtinet ordinare. ⁊ ideoolim in ſeculo ſoli ſapientes gubernauerūt. Sicut dicitSen̄. in epl̓a qꝛ ⁊ Ioh̓. in ſuo policrato. li. iiij. Romāosinquit duces aut pͥncipes dū eoꝝ reſpublica viguit nōmemini extitiſſe illitteratos ⁊ neſcio quō accidit exqͦ inpͥncipibꝰ languet virtus litteraꝝ. armate malicie infirmata ē manus. Un̄ qͥdā rex romanoꝝ ſcribens epl̓amcuidā regi francoꝝ qͣtenus in litteris erudiret filiū verſum iſtū inſeruit. Rex inquit illiteratus eſt aſinus coronatus. Hinc eſt ꝙ Karolus tranſtulit ſtudiū de Roma in pariſius de qͦ dr̄ ꝙ oēs artes liberales habuit inpalatio ſuo miro modo depictas. de Dauid legit̉ ꝙ habuit ſapīam ſicut angelus dei. nulla em̄ multitudo ſiuecōitas ſine ſapientibꝰ pōt regi. qꝛ Sap̄. vj. dr̄. Multitudo ſapientiū ſanitas eſt orbis terraꝝ. Suꝑ qͦ dicit gloſaꝙ ad bonū regimen requirit̉ ſapīa. etiā multitudo. qꝛ ſideſit ſapīa tunc ſicut de roboā ꝯtigit. iij. Reg. xij. Rn̄dit em̄ ppl̓o dura derelicto ꝯſilio ſenioꝝ qd̓ ei dederant⁊ locutus eſt eis ẜm ꝯſilium iuuenū dicens. pater meꝰaggrauauit iugū vr̄m ego autē addam iugo vr̄o. patermeus cecidit vos flagellis. ego aūt cedam vos ſcorpionibꝰ. Multitudo aūt neceſſaria eſt. qꝛ in nullo vnꝙ pꝰxp̄m poſuit deus ꝑfectionē ſapīe. Ideo nullus pͥncepsvnius ꝯſilio ꝯtentari debet. Nam legit̉ .j. Mach̓. viij.de machabeis. ꝙ iudei machabei. fecerant ſibi curiā. etqͦtidie ꝯſulebant trecentos viginti ꝯſiliū agentes ſemde multitudine vt q̄ digna eſſent agerent. Qꝛ dr̄ Prouer. viij. Ego ſapīa habito in ꝯſilijs ⁊ eruditis interſuꝫcogitationibꝰ. Et Prouerb̓. xj. Ubi nō eſt gubernatorcorruet ppl̓s. Glo. Sicut nauis carens gubernatore ꝑclitat̉. Salus aūt vbi multa ꝯſilia. Quarto videndū eſtqͥs ſit fructus ſapīam poſſidendi. De hoc ſatis dr̄ Ecc̄evj. Quid hēbit amplius ſapiens a ſtulto: ⁊ qͥd pauꝑ niſi vt ꝑgat illuc vbi ē vita? Et Sap̄. vj. Concupīa itaqꝫſapīe deducet ad regnū perpetuū. ad qd̓ nos deꝰ pater⁊ filius ⁊ ſpūſſanctus.¶ De eodem Sermo ſecundus.X ipſo ⁊ per ipſum ⁊ inIipſo ſunt oīa Roma. xj. dicit Ariſ. viij. aīaliū⁊ idem allegat Auicenna. Ꝙ eſt quoddamaſal qd̓ eſt dictū fectaleo. al̓s nuncupatuꝫ Leopardusqd̓ eſt huius nature ꝙ ſi aliqͥd ſentit ſibi gratū adeo ardenter ꝯcupiſcit ꝙ p̄ nimio amore illius excellentiſſimeſaltat donec illud heat aut acquirat. venatores aūt ſciētes eius naturā. hoc ꝙ ip̄m diligere ſciūt ad aliquā arborē ſuſpendūt. Sꝫ adeo altius ꝙ capere nō poſſit. Cūigit̉ ſaltat volēs illd̓ app̄hendere deficit. ſicqꝫ venatoribꝰp̄da fit. Moral̓r ꝑ Leopardū intellige quēlibet curioſuSed per illud gratū quod diligit. dic̄ ꝙ ſancta trinitasintelligi poſſit que eſt omnibꝰ xp̄ianis gratiſſima. ⁊ ſuꝑomnia que in celis ⁊ in terris ſunt ſumopere diligendaQuia dicit Aug. lib̓. ſoli. c. j. Quiſqꝫ em̄ cognoſcit te. diligit te. obliuiſcit̉ ſe. amat te. plus qͣꝫ ſe. relinquit ſe. vellad te vt gaudeat de te. Hinc eſt dn̄e ꝙ nō tantū diligequantū debeo. quia nō plene te cognoſco. vt aūt diligmus vnū ſolum veꝝ deū docet Aug. lib̓. viij. de trinit.c. xvj. ꝑ ſex gradus cognoſcere deū. Quia qͣꝫto diligibile cognoſcit̉ tanto magis diligit̉. Primus gͦ gradus eſt