Sermo.XI
lerare. Ideo dicit. b. Ambro. in quodā ſermone. Omīahabemꝰ in xp̄o ⁊ oīa nobis xp̄s eſt. Si vulnera curaredeſideras medicꝰ eſt. Si febribꝰ eſtuas fons eſt. Si grauaris iniqͥtate iuſticia ē. Si mortē times vita ē. Si tenebras fugis lux eſt. Si celū deſideras via eſt. Si bene viuere queris alimentū eſt. Si ergo xp̄c amaritudīes huius mūdi ſi ip̄m dulciter recogitemus. dulces efficit nohis vt via vite tolerabilis nobis fiat. Iuxta illud Eſai.li. Poſuiſti ꝓfundū maris viā vt trāſirēt liberati. Hoceſt dictū quantūcunqꝫ ſit hō in ꝓfundo tribulatiōis inhoc mari magno. viā tn̄ hꝫ ꝑ quā xp̄c p̄ceſſit. Hic incidentaliter orit vna dubitatio exquo mētio fuit ſuꝑiusde vulneribꝰ xp̄i. an xp̄c poſt ſuā reſurrectōem vulnerain ſuo retinuit corꝑe. Ad hoc ſanctus Aug. li. vj. cōtrapelagianos. c. ix. videt̉ ſentire. ꝙ xp̄c in reſurrectōe vulnera nō retinuit. Sꝫ tm̄ cicatrices eoꝝ. Sic inquiens.Sciant xp̄m nō vulnera ſed ſigna vulnerū diſcipul̓ demonſtraſſe. Hoc idē tenet Albertus magnꝰ ſuꝑ LucāCicatrices tales in xp̄o ſicut in martyribꝰ eius ẜm Augu. li. xij. de ciui. dei. Erunt quidē pulcritudo ⁊ oſtēſioſtigmatū in victorie ſignū. Et huiꝰ rō pōt aſſignari. qꝛniſi eſſent cicatrices ad maiorē decorē. xp̄c nō reſeruatſꝫeas. ſed faciliter deleuiſſet. Si .n. balſamus ita ꝑfecte ſanat vulnus. ꝙ nō manet cicatrix. Multo fortius poſſꝫdn̄s deus ſua ⁊ alioꝝ martyrū vulnera ita ꝑfecte ſanare. ꝙ nullum veſtigiū vulneris remaneret. Sūt tamēquinqꝫ cauſe ẜm Bedā ſuꝑ Luc. quare dn̄s in corporeſuo cicatrices reſeruauit. Prima vt imꝑpetuū victorieſue circūferat triumphū. Secūda vt diſcipulos ſuos infide ſolidaret. Tercia vt ꝓ nobis apud pr̄em aduocaret. on̄dēs quale genꝰ mortis ꝓ nobis ꝑtuliſſet. Quarta vt redēptis ſua morte ꝙͣmiſericorditer ſunt adiuti inſinuaret. Quinta vt qͣꝫiuſte mali damnant̉ enunciet. qꝛvidebit eū oīs oculus. ⁊ qui eū pupugerūt Apoc. j. Dehoc dicit. b. Aug. li. de ſymbolo. Sciebat ieſus xp̄c quare cicatrices in corꝑe ſuo ſeruaret. Sicut .n. demonſtrauit thome nō credenti latus vt videret ⁊ tangeret. ita ⁊inimicis vulnera demōſtrabit vt cōuincens eos veritas dicat. Ecce hoīem quē crucifixiſtis videte vulneraque infixiſtis. agnoſcatꝭ latus qd̓ pupugiſtis. qd̓ ꝑ vos⁊ ꝓpter vos aꝑtu ē. nec tn̄ vitare voluiſtis. Tercio mūdus iſte dicit̉ mare ꝓpter inualitudinē ſanitatis. nō eſtaliquis quantūcunqꝫ bone cōplexionis qͥ ita bene poſſet ſanus in mari eſſe ſicut in terra. illi .n. qui in terra ſūtnutriti. ⁊ ad terrā ſunt aſſueti qn̄ ad mare veniunt peſſime patiunt̉ ⁊ abominatōem tantā hn̄t ꝙ inter nautas capita nō pn̄t leuare. Iſto mō moral̓r nullus ē itamorigeratus qͥ poſſit viuere ita virtuoſe in huiꝰ mundimari ſicut in ſolida terra religionis ſancte. Nec eſt aliquis in bona religione ita radicaliter educatus qͥn multas abominatōes patiat̉. ſi ſe mūdo īmiſceat. vt meritodicere poſſit illud Sopho. ij. De qui habitatis funiculum maris gens ꝑditoꝝ. Ex his iam dictis quilibꝫ poſſet elicere an in mari huius mūdi poſſit veraciter gaudere ⁊ certe inueniet ꝙ nō. qꝛ gaudiū huiꝰ mūdi breueꝫdelectatōem affert ⁊ nihilominꝰ lōgā penā. vn̄ Iob. xx.Gaudiū hypocrite nō eſt niſi ad vnū punctū vel ad inſtar puncti. vbi ẜm Greg. xv. moral̓. Per punctū intelligit̉ breuitas vite pn̄tis. q̄ reſpectu eternitatis vix puncto comꝑat̉. Quia de tota vita nr̄a nō habemꝰ niſi vnūnunc pn̄s. Omnis inquit longitudo vite pn̄tis pūctuseſſe cognoſcit̉. qꝛ de p̄terito nihil habet. qꝛ eſt delapſumDe futuro nondū habet cum ſit incertū̄. ita vita que ſicanguſtiari potuit punctus fuit. Iō legit̉ in geſtis ph̓oru. idem refert valerius in polic̄. li. iiij. Cum alexanderin deſerto venatū tranſiret. ⁊ ad dyogenē veniens anteip̄m ſtaret ⁊ ſolē impediret. dixit dyogenes vellē qd̓ mihi nō auferres qd̓ mihi dare nō potes. Qd̓ imꝑator incelligens. ad aliaꝫ ꝑtem diuertit ⁊ dixit ſe minari. ꝙ nōfimeret potentiā. eius eleganter reſpondit ſibi. Poten
tiam tuā non timeo. quia aut p̄terita eſt aut pn̄s. illamque p̄terit non timeo. qꝛ iam non eſt. illam que futuraeſt non ꝑtimeſco qꝛ indubia ⁊ incerta eſt. illam v̓o quep̄ſens eſt nō formido. qꝛ modica ⁊ cito tranſitoria ē. Cūaūt qui aſtabant vellent irruere in eum p̄cepit alexander ne quis tangeret eum dicens. quia hō eſt qui etiamꝓpter timorē principū veritatē nō taceret. De breuitateaūt iſtius gaudij mūdialis ⁊ inchoatiōe triſticie futuredicit Sen̄. epl̓a. lxvij. Dicimꝰ nō magnū gaudiū ſꝫ initiū vt ſepe eſt future triſticie. gaudio .n. adiunctū ē nondeſinere. nec in cōtrariū verti. oēs tendunt ad gaudiū.Sꝫ vn̄ ſtabile ⁊ magnū ꝯſequāt̉ ignorant. ille cōniuijs⁊ luxurijs. ille ambitōe ⁊ circūfuſa clientū turba. ille examicis. alius ex ſtudijs liberaliū vana on̄ſione ⁊ nihilſonantibꝰ litteris. oēs iſtos oblectamēta falſa et breuiadecipiunt. ſicut ebrietas que vnius hore hilarē inſaniālongi tꝑis tedio penſat. Ꝙͣtum ad terciū ponit electoꝝin futuro cōſolatōem cum ſubiungit. triſticia veſtra vertetur in gaudium. Circa qd̓ notandū ꝙ multa ſunt gera triſtium ꝑſonarum que ducunt cōmuniter in triſticia dies ſuos. Primi ſunt inuidi mordaces qui cōmuniter ſunt triſtes. vnde Ouidius li. ij. metha. fabulaturqualiter pallas iuit ad inuidiā vt ꝓcuraret mortē aglātis vbi deſcribit quattuor ad inuidiam ꝑtinentia .ſ. domū. eſcam. ꝑſonam. ⁊ viam. Domū deſcribit ſic. ꝓtinꝰinuidie nigro ſqualentia thabo. Tecta petit domus eſtimis in vallibꝰ antri. abdita ſoli carens non vlli peruiavento. Triſtis ⁊ ignaui pleniſſima frigoris ⁊ que. ignetacet ſemꝑ caligine ſꝑ abundat. vult ergo dicere ꝙ domus inuidie eſt ſituata in vallibꝰ ꝓ tanto. qꝛ ꝑſone hūiles ſemꝑ inuident ſuperioribꝰ. Omnis ergo inuidꝰ inuidet. qͥa ſe inferiorē aliquo modo videt qd̓ appetit inferior. eclipſat ſuꝑiorem. Sed nō ecōtra ſicut ptꝫ de ſole⁊ luna. Et ita regulariter illi qui minꝰ valent ⁊ ſunt gratijs ⁊ meritis inferiores obumbrare nitunt̉ ꝑ inuidiaꝫmeliores. Ideo ſignāter dicitur Iob. v. Paruulū occidit inuidia. vnde dicit̉ merito. ꝙ domus inuidie eſt inimis vallibꝰ ſituata. hec eſt domus cooperta ſqualentitabe .i. veneno ſqualore ⁊ languore. Nam tota locutioinuidi eſt deceptio totaqꝫ conſideratio de defectibꝰ aliorum. Item domus inuidie caret ſole ⁊ vento. quia nūqͣꝫ gaudet inuidus de ꝓſperitate ſeu felicitate ꝓximoꝝ.immo venti bonarū narrationū. de ꝓfectu bonoꝝ occidunt̉ ꝑ ip̄os. Quia dicit Damaſ. ꝙ inuidia eſt triſticiade alienis. vnde ſicut buſo triſtatur de bono odore vinearum florentium. ita inuidus de ꝓfectu valentiū ꝑſonarū. Ideo dicit Socrates philoſophus in ſuis prouerbijs. Inuidi digni ſunt vt ſi fieri poſſit in omnibusciuitatibꝰ aures haberent ⁊ oculos. vt ꝓ defectibꝰ oīmtorquerentur. Et ſubdit quanta ſunt feliciū hoīm gaudia tanti ſunt gemitus inuidoꝝ. Item domus inuidieſemꝑ caret igne. ⁊ eſt plena frigore. quia nullus inuidꝰferuet charitate. caligine tamē ſemꝑ abundat. qꝛ nunqͣꝫbene iudicabit inuidus de ip̄is ꝑſonis. Secundo qͣꝫtūad eſcas dicit Ouidius ꝙ pallas inuenit eam comedētem carnes vippreas. Nam omnis inuidus paſcit̉ demalicioſis cogitatōibus ⁊ machinatiōibus turbatiuisalioꝝ. Tercio perſonam inuidie deſcribit Ouidius ſic.Pallor ore ſedet macies ī corꝑe toto. Nuſꝙͣ recta aciesliuent rubigine dentes. Dectora felle virent lingua eſtſuffuſa veneno. Riſus abeſt niſi quē viſi fecere doloresNec fruitur ſomno vigilantibus excita curis. Sed videt ingratus intabeſcitqꝫ videndo. Succeſſus hominum capitqꝫ ⁊ capitur vna. Suppliciumqꝫ ſuum eſt qͣꝫuis tamen oderit illam. Quarto viam ⁊ modū incedēdi inuidie verſus athenas deſcribit ſic. Indoluit baculumqꝫ ꝑ caput ſpinea totū. quē vincula cingebāt ad oꝑtaqꝫ nubibꝰ atris. Quocunqꝫ ingredit̉ florentia ꝓteritarua. Eturitqꝫ herbas ⁊ ſūma papauera carpit. Afflatūqꝫ ſuo populos vrbeſqꝫ domoſqꝫ polluit. Ecce modꝰ