L C

ciui. §. ꝯſtat autē. Nā ꝯſul eſt qͥ ſenator erat⁊ ppl̓m ꝯſulebat an eis placeret ita ſtatui. etpopulꝰ rn̄debat ita. Et etiā ſic diffinit̉. Lexeſt cōmune p̄ceptū viroꝝ prudētū ꝯſultatio delictoꝝ q̄ ſpōte vl̓ ignorāter ꝯͣhunt̉ cohertio. cōis reipublice ſpōſio. ff. de legi. l. j.Qn̄qꝫ ponit̉ large ꝓ oī rationabili ſtatutoUn̄ etiā d̓r. Lex eſt ſanctio ſctā iubēs honeſta. ꝓhibēs ꝯͣria. q̄ ſumit̉ ex lege greca. ff. delegi. ⁊ ſenatuſcō. Lex etiā qn̄qꝫ d̓r ꝯſuetudo. j. q. j. c. ij. Qn̄qꝫ rō. jͣ. diſt. ꝯſuetudo. Qn̄qꝫ ius ſcriptū ſiue ꝯſtitutio quecūqꝫ. Qn̄qꝫꝯſtitutio ciuilis tm̄. Et qualis debeat eſſelex habet̉ in. c. erit. iiij. diſ. ꝟ. d̓r. Erit aūt lexhoneſta iuſta. poſſibilis ẜm naturā ⁊ patrie ꝯſuetudine. loco tēporiqꝫ ꝯueniēs. neceſſaria. vtilis ⁊ manifeſta. ne aliqͥd ꝑ obſcuritatē in captione ꝯtineat. Et ibidē in. c.ſequen. §. leges. d̓r. ꝙ nō eſt iudicādū de legibꝰ ſed ẜm ipſas. Et leges inſtituunt̉ cumꝓmulgant̉. ⁊ firmant̉ cū moribꝰ vtentiū cōprobant̉. Nā lege nō tota ꝑſpecta inciuileeſt iudicare vel reſpōdere. ff. de legi. l. ciuileEt leges ipſe canones ſacros imitantur. inaucten. de eccle. ti. §. j. coll̓. ix. de iudi. cleri.c. j. de iura. calū. ⁊. c. j. de noͣ. ope. nunc. vbiſubdit̉. ſacroꝝ ſtatuta canonū principū conſtitutionibꝰ adiuuant̉. ⁊ ſic ecōuerſo in materia ciuili ius canonicū cedit ⁊ imitat̉. Lexalia priuata. alia publica. Lex publica eſt q̄a ſanctis patribꝰ ſcripturis eſt cōfirmata. vtlex canonum. Lex priuata eſt que ex inſtinctu ſpirituſſancti in cordibꝰ fideliuꝫ eſt ſcripta. ſcꝫ charitas que dignior eſt prima. xix.q. ij. due ſunt.Legū auctores ſeu inuētores ponūt̉. di. vij.c. Moyſes. ⁊. c. fūerūt. vſqꝫ in fi. diſ. eiuſdē.vbi d̓r Moyſes gētis hebree primꝰ omniūdiuinas leges ſacrꝭ litterꝭ explicauit. Foroneus rex primꝰ grecis leges iudiciaqꝫ cōſtituit. Mercurius trimegiſtꝰ primꝰ egiptijsleges tradidit. Et dicit glo. ꝙ d̓r trimegiſtꝰꝓpter tres potentias. eloquentiā. ſcientiamet virtutē. Solon primꝰ leges athenienſibus edidit. Ligurgus primꝰ lacedemonijsex appollinis auctoritate confinxit. Numapompiliꝰ qui romulo ſucceſſit primꝰ in regno leges romanis edidit. Deinde cū ppl̓sſeditioſus magiſtratꝰ ferre nō poſſet. decemviros legibꝰ ſcribēdis creauit. qui leges exlibris Solonis de greco in latinū ſermo-

nem trāſlatas duodecim tabulas expoſuerūt. Fuerūt aūt hi decē viri. Apius. Claudius. Genicius. Ueteriꝰ. Iuliꝰ. Maniliꝰ.Sulpitiꝰ. Sextꝰ vel Sextigiꝰ. CuraciusRumelius poſtumius. Hi decē ſunt electiad ſcribēdas leges ẜm Iſi. li. v. ethimo. Leges aūt in libris primꝰ ꝯſul Pompeiꝰ redigere voluit. ſed nō ꝑſeuerauit obtrectatoꝝmetu. Deinde ceſar .ſ. iulius cepit idē facere. ſed ante interfectus. Paulatim aūt antique leges vetuſtate atqꝫ incuria aboleuer̄tquaꝝ ⁊ ſi iā nullus vſus ſit: noticia tn̄ neceſſaria videt̉ ẜm Iſid̓. li. v. ethi. ⁊. c. ij. diſt.vij. vbi glo. dicit cauſam quare noticia illarum legū eſt neceſſaria. Et eſt vt ſciat̉ cauſaquare tollant̉. C. de cadu. tol. l. vnica. quiapapa arguit etiā ex abrogato iure. c. nouit.de iudi. Uel ideo noticia taliū eſt neceſſaria vt reprobent̉ maledicta .xxxvij. diſ. legimus. ⁊. c. qui de menſa.Leges noue. ⁊ legū codices. ⁊ a qͥbꝰ ceperūthabet̉. c. fuerūt. pall̓. dū dicit Iſi. vbi ſupraNoue aūt leges a Cōſtantino ceſare ceperūt ⁊ reliquis ſuccedentibꝰ. Erātqꝫ ꝑmixte⁊ inordinate. Poſtea ꝟo theodoſiꝰ minorauguſtꝰ ad ſil̓itudinē gregoriani ⁊ hermogeniani codicē factū ꝯſtitutionū a ꝯſtantini tꝑibꝰ ſub ꝓprio cuiuſqꝫ imꝑatoris titulodiſpoſuit. quē librū a ſuo noīe theodoſtanum vocauit.Leges quibꝰ non vtimur quō fuerint facte.Require. ff. ⁊ inſti. de exhereda. libe. ꝑ totū.et in multis paſſibꝰ. Nā vt dicit̉ diſ. ij. c. q̄dam. Leges quedā dicunt̉ ab his qui condiderūt. vt ꝯſulares Tribunicie. Iulie. Aquilie. Cornelie. Et p̄cipue lex pompeia.lex papia a Papio. al̓s. papiniana a papiniano. lex falcidia. ⁊ qͣꝫ plures alie de quibꝰinfra. Quedā etiā dicūt̉ a locꝭ. vt lex rodiaet cōſimiles. btu ELex aqͥlia loqͥt̉ in eo caſu cū quis culpa ſuaalicui dānū dederit. veluti equū. ſeruū. velaliud aīal occiderit vl̓ vulnerauerit. ſeu veſtem ſuā ſciderit. aut in illis rebꝰ dānū dederit. Et in hac lege venit culpa leuiſſima. vtſi quis ex alto ſe p̄cipitauerit et ſuꝑ aliū ceciderit tenet̉ lege aquilia. Caſus ꝟo etiā occidentē excuſat. inſti. de le. ac. §. iniuria. Et ſiputator ramū deiecerit ⁊ nō ꝓclamauerit. ⁊ſic aliquē occiderit tenet̉ ea. l. ſed nō teneturlege cornelia de ſicca. in qua venit tm̄ dolꝰ.