næ uirtutis obruere potuiſſet. ꝗͣ ille: ſi opus ſuum quod ſuper omnes creaturas ineffabiliter fecit: aut ſeruare nōpotuiſſet: aut reparare noluiſſet. Defendit inꝗͣ ille ſe hac inuidia. Defendit ille noſter conditor: & redemptor: pariterqꝫ ſe & poſſe & uelle monſfrauit: quoniā nec uirtus potentiæ defuit uel dignatio pietatis. Hæc nobis magi-adoranda: ꝙ ſub ipſa erroris noſtri tempeſtate non ſubſiſtit: maiorqꝫ etiam dum exacerbatur erupit: dum ubipœnā merebamur ſpes redēptionis oſtenditur: & in naufragii acerbo diſcrimine portus ſalutis aꝑitur: ut nouomore quæ materia fuerat iracundiæ: eſſe cœꝑit origo clæmētiæ: ſic arcana oꝑatione manifeſtans quod infirmitatem noſtrā argumentum ſuæ uoluerit eſſe uirtutis: quantūqꝫ nos amaret dū in ipſum peccauimus oſtēderet.quoꝝ obliuiſci etiā poſt errata non poſſet: īmo quos præcioſius redimeret qͣ feciſſet. Quærat nunc hūana crudelitas crimirioſis uel priuata ergaſtula uel publicos carceres cum manicis ferreis & duris rigida trabe cōpedibus irata ſuſpiret: & in pœnas multimodas ad inuentionē laxet ingenia oīſqꝫ iudex ſurrecti capitis caſtitatemproprie mentis diſcrimine probet alieno. Hoc magis amicus atrocitati quo magis alienus eſt crimini. Ipſi .n. ſolent truculentiores eſſe in reos: qui ſunt a reatu puriores. Hi ſtudioſius malefici uel criminoſoꝝ contagia perſequentes: quo minus ac negligentius facinoꝝ uitauere conſortia. O miſeros & omni præditos cæcitate: qui bo-num exornant malo: qui continentiā ſub geſtu crudelitatis attollunt: & crudelitatē propriā: aliena infœlicitatcōmendant. Quando uirtutibus ſuis miſeroꝝ aſtipulantur exitiū: & innocentiæ iudicantis noxioꝝ cruciamta ſupplaudunt. Deus āt noſter contra omnē ſpem: contra oēm pene fidē ex diuitiis miſericordiæ ſuæ in malobonum nactus: in iracundia generans confirmanſqꝫ pietatē peccandi ſemē fructum uoluit euadere miſerandi:& qui nos propter tranſgreſſionē perdere debuiſſet: propter ſuā miſericordiā reparandum eſſe promiſit. Et illotēpore quo ſupplicia merebamur argumentū ſaluationis oſtendit: ut intelligere poſſemus: quantū ualeret præſtare non læſus: qui tantū donaret iratus. In primo ergo hoīe ut loquebat̉ ſtatim nobis iudiciaꝝ ſpopondit au-xiliū: ſtatim de bono theſauro bona produxit: ſtatim ignotū ipſis angelis ſacramentū quod implendū eſſet ī nouiſſimo tēpore publicauit: & terreno adæ Adā promiſite cælo. Nā cum ſerpentem pro merito ſuo maledictiofulminaret: iubet eum terrā pro cibo habere: ſupra uentrē repere: & quoniā mortem illā ipſe feciſſet addidit dicens. Et ponā inimicitias inter te & inter mulierē & inter ſemē tuum & ſemē mulieris. Ipſa calcabit caput tuum& tu eius obſeruabis calcaneū. Nōne conſideras? non ne conſpicis quod eidē tunc minabitur in chriſto? Aliudenī ſemē mulieris nullū prorſus accipio: niſi illud quod apoſtolus ait factū ex muliere: factū ex carne. Illud ꝗdut euangeliſta ait loſeph filius putabat̉ eſſe ſed non erat illud utiqꝫ quod uerbū caro factū eſt. Nam ſi generandi publicam iſtam & naturalē circunſpicimus rationē: ſemina non habent mulieres: deniqꝫ nulla concipit ſineuiro. Ac per hoc quoniā tunc in Adam ſemē humanæ generationis eſſet tranſgreſſione uitiatū: ſemen cæleſte ꝓmittitur: & apoſtolus ſentit non ex corruptione uiri: ſed ex deo: quod cū caro fieret in muliere: ēt elementa illacorporeæ ſubſtantiæ .i. humoris & ſanguinis in ipſo ſibi uaſculo: in quo ipſa elementa ſita ſunt naturaliter aptaret. Mater itaqꝫ domini noſtri ieſu chriſti in illa iam tunc muliere promiſſa eſt. Hæc inimicitiis oppoſita eſt ſerpentis. Ponā inquit inimicitias inter te & mulierē: non certe pono dicit: ne ad Euā hoc pertinere uideretur. Ve-bum promiſſionis eſt: quod tranſmittitur in futuꝝ. Ponā inquit inimicitias inter te & mulierē. Illā utiqꝫ mulie-rem quæ ſaluatorē parturiat: non quæ generet fratricidā. Ponā inquit inimicitias inter te & mulierē .i. ſuſcitabomulierē quæ repudiata facilitate credendi: non ſolū te audiat: ſi aut ſuauitatē pomoꝝ pro adoꝑtione moſtraueris oculoꝝ: aut diis ſimilē eſſe promiſeris: ſed ēt ipſo Gabriele deferēte uerbū: rationē de promiſſionis exigat nōuitate dicendo. Quēadmodū erit iſtud: quoniā uiꝝ non cognoui. Illā utiqꝫ quā ad uiſionem angeli pudor au-reus tremefecit: Fidei tamen ardore & cōſtantia labi neſciā ad inquirendā rationē reddidit audacem. Et quæ aduenienti præſtit de pudore: quod tacuerit: hæc promittenti de admiratione non ceſſit. Nā & ſollicita de eo ꝗdannunciabat̉ exqͣſiuit. Deniqꝫ & angelus nō infidelitatem redarguit: ut in Zacharia: ſed ſtatuit de diuine oꝑationis nouitate: dicēs. Spūs ſcūs ſuꝑueniet ī te: & uirtus altiſſimi obūbrabit tibi. Ecce iſtud ſemē mulieris: qd̓ nōꝑ traducē genitaliū miniſterioꝝ cōmixtione ſexus utriuſo: īfunderet̉ in uteꝝ: ſed clauſtro clauſo īdefloratæ uirginitatis īueniret̉ ī utero. Deniqꝫ rē nouā plenāqꝫ miraculi nouo uerbo ꝓpheta dū ꝓmittit exequit̉. Ecce uirgoī utero cōcipiet & pariet filiū. Quotidie certe de ꝓcreādi neceſſitate mulieꝝ cōceptus & cernimus & audimus.De nulla tamē dr̄. In utero cōcepit: quoniā ſubſtātia futuri hoīs fuſa ꝑ uiꝝ coaleſcit ī fœmina: Vteruſqꝫ mulie.ris nō principiū ē naſcituri hoīs: ſed depoſiti nutrimētū. Maria autē nō tā prima ꝗͣ ſola ī utero cōcepit: cuius pudoris illibatio cōceptū uteri ſine dāno uirginitatis expreſſit: qͣ ſola nobis peꝑit qd̓ nō accepit ex nobis: dicēte domino. Vos de īferiortbus eſtis: ego de ſuꝑioribus ſū. Quæ ſola mater ē filio: cū uirgo ſit marito. Cuius cōceptionē ignorāte uirginitate partus agnouit. Quæ ſola mulier dicta ē nō concipiēdo ſed pariēdo. Ex hac ergo ſemeꝓmiſſū ē mulieris: qd̓ ſecundū hoīem dominus deus noſter ē: ꝗ nō īfuſus eſt utero: ſed īuentus: euangeliſta cōfirmāte cū dicit de Maria. Inuenta eſt ī utero habēs. Ecce & ab ipſo præcedēte ꝓphetiæ ſermone nō deuiat ꝗdfuerat nūciatū. Virgo ī utero cōcipiet: ſed ī myſterii nouitate ſermonis ēt parilitate cōcordat: eoqꝫ ſtilo facti hi-ſtoria ſignat̉: quo faciēdū denūciat & ꝓpheta. Ait Eſaias: Virgo ī utero cōcipiet. Matthæus refert īuēta ē in utero habēs Verbo ipſo ꝓmiſſiōis reſpōdet effectus: quā nō aliter loꝗt̉ euāgeliſta ꝗͣ uates: nec ad exprimēdā oꝑisueritatē īuētæ elocutiōis difficultate cōfundit̉. Vbi ſūt grāmatici? Vbi cōciliarii? Quæ iſtos ut extra conſuetudinē loqͣnt̉ ſchola ꝓduxit? Quæ tā aꝑte ſignare nouitatē mōſtrauit doctrina? nō īdicāt hūano ſēſu quoniamnō opus humanū eſt qd̓ loquunt̉. Et cū rē nouā nec antea factā ſic notāt: ut ītelligas cū mirabili oꝑe: & mirabilē natū ſcito eſſe ſermonē. Repetamus deniqꝫ ſanctas fœminas patriarchaꝝ: uideamuſqꝫ ſi ſic de aliqͣ ſcriptū ē.Legimus de Sara. Et dominus uiſitauit Saram ſicut dixit. Et fecit deus Saræ ſicut locutus eſt ei: & concepit: &