quaſi facti ab ipſo anteriores aſpicimus: & cū ea quæ deus fecit quaſi faciat adhuc intue mur mundiqꝫ totam or-ginē tranſcurrentes ſeu antiquiores efficimur ꝗͣ ſimus ætate. Et cum uniuerſa prius ꝗͣ nos eſſemus e ffecta ſintnaturā oīum tamen quaſi per nos genitam dum auctori inſerimur reputamus: in quam nō ut ſeruiremus: ſedut dominaremur intrauimus. Separati utiqꝫ a ſapientia mundiali quæ uniuerſa aut fortuitis aut atomis aſcribit diuinis meditationibus ſublimati: & ab illis qui aut materiā ſemꝑ fuiſſe dixerunt: deūqꝫ tantū artificē rerūuoluerunt ſeparati ꝑ ipſius adiutorium: aut qui hæc ipſa pro diis elemēta coluerūt: aut qui familias deoꝝ ꝑ ſe-xus: pætates: ꝑ partes: uelut ꝑ plæbem aliquam ſubiectam ſenſibus introduxerunt: diſcreti ꝑ ſpiritum ſanctum& in altiora ſubducti uera uita uiuentes: hoc eſt ueram ſapīam ſapientes: quoniam ſtultitia iſta caret. Recordemur ꝙ mundus ex nihilo a deo factus eſt: & ꝙ cuncta animalia ꝑ deum uerbo opifice uocata uenerunt: quæ anatura nec fuerunt: quoniam ſoli ipſi fas eſt uocare quæ non ſunt tanꝗͣ ea quæ ſunt: ꝙ ipſū hoīem cui tanta po-ſeſſio probatur ad imaginē ſuā nō aliquis Prometheus ex fabula: ſed ille cōditor uniuerſitatis manu quoqꝫ ſua:ne qua pars eius uacaret in nobis: de limo terræ facere dignatus eſt: quæ cogitatio ut dixi uita eſt aīæ: quoniamhæc prima eſt rō uiuendi: ut cui ſe debeat aīa nō ignoret: ne aliū præter hunc decepta ueneret̉. ne uitæ ſuæ myſteria uelut uitæ auctores adoret: ne in tantū elemēta miret̉: ut non digna iudicet quæ facta credantur cum il-le magis ſit admirandus: qui tam miranda produxit. O quam anguſta eſt hæc diuina cogitatio: & ꝗͣ uitæ plenaeſt: Oquantū ipſū hoīem ad oē ſtudiū probitatis accendit: O quantū illi maieſtatē ſui cōmēdat auctoris: cū aliud ille nihil in creatura oī ſe præter manu dei formatū eſſe cōſiderat: nō terrā: nō maria: nō cælū: nō deniqꝫ ſydera tā munda: tā pura: tā lucida: hoīem ſolū cuiuſdā limi & grauioris &ſordidioris elemēti illa formatū eſſe dextitera: cuius dexteræ palmus cælū menſurat in menſura: cuius pugillus terræ ſpatia tam finita iacentis includittanti fuit illū fuiſſe olim. Videamus tamen ꝗͣtū illi præterea applaudeat benignitas creatoris: quæ nō illum deſyderibus efficit: quoniā ſi eſſet inde creatus: de materiæ potius claritate: ꝗͣ de artificis dignatione polleret: cunminor ipſe cui corporis origine uideretur. Si cæleſtibus factus ad terraꝝ cultū deduceret̉ ad terras: cuius eſſeglorioſius mox futuꝝ de humo excitatū ſyderibus imponi: ſuū inꝗͣ deus nr̄ ſuū proprie uoluit eſſe qd̓ ſumusnihil materiæ: nihil elementis: nihil quibuſlibet principiis uel magnis uel minimis nos debere. Quæ cunctaſi retractet: & in ſe mens cōuerſa cōſideret: ex nr̄is fiunt moderatiora & anguſtiora primordiis. At ubi ꝑ cōtactiformati manus dei deſiuimus eſſe qd̓ fuimus: & in nouā materiæ qualitate ſubiacens opifici ſuo ꝑ elemēti conuerſionē clarificata natura eſt: nouūqꝫ corporis nr̄i inter elemēta (ſi fas eſt dici) eſſe cœpit elemētū: ſtatī oībusmundi corporibus ſublimiores effecti nō naturæ ſubſtantias ſed potentia creatoris: ꝑ quā de ſubiacēti cæteri:creatura ortū eſt: qd̓ creaturis oībus īperaret. Deniqꝫ ſi metallū nr̄æ carnis & corporis intuearis: nihil humiliusnihil uilius: nihil inuenies oī iniuriæ paſſioniqꝫ ſubiectius. Sola terra elementoꝝ cæ teroꝝ uidetur ancilla: ſolain ſe cunctoꝝ potentias non ſine detrimento ſui ſentit: uel dum uentis puluerilenta diſpergitur: uel dūfluctibushumefacta abſorbetur: uel dum ſydeꝝ ignibus cocta deuoratur: ut hō ex ea ſe eſſe non mō gloriari nō qͥat: ſecetiam poſſit erubeſcere: At uero ſi ſtatū noſtrū contemplemur: quoniā præſtantiorē eum cæteris animantibusdum ad ſuā imaginē deus informat inducit: inuenies terrā ipſam. i. ſemen noſtri corporis ſiquis in ea ſenſus eſtgaudere potuiſſe ꝙ propter nos ī quibus imaginē & ſimilitudinē creatoris accepit fœlicior facta ſit demūtataqſit orta: manus enim dei contigit eā: cuius contactum ſui cauſa dum fieret ipſa non meruit. Quid enī hoc ſta-tu præclarius? quid poterimus noſſe ſublimius? Q uid tā diſigenter in mē bra digeſtū? quid tam decore ꝑ artculos inflexū? quid tā ſublimiter in ora & oculos erectū: quid tā uocaliter in uerba modulatū? quid in corde tāuelociter animatū? quid in ſenſu ditius:? quid in cogitatione ſecretius? quid in ſermone effuſius? quid in inge-no fortius? ꝗd in diſpoſitione iuſtructius? quid in memoria tenacius quid in affectu blandius? ꝗd in cogitatuſubtilius? Vt euidenter appareat ꝙ illum protoplaſtum iam cum oībus dignitatibus uenuſtatū: īmo ſtatum flii ſui dei nr̄i ad finē ſæculoꝝ pro redēptione nr̄a uenturi in hoc corpus ornarit: cui paradiſū etiā illo tēpore uelut amœniſſimū prædiū & urbanis cōuenuſtatū: & ruſticis conſitū ſub lege donatū mortis ille præſeminator inuidit: uenenūqꝫ ſuū decipiendo primoꝝ hoīum credulā nouitatem in corpora nr̄a latenter īmerſit & ex duabusſubſtantiis unicā hominis ꝑfectāqꝫ naturā quadā diuiſionis diſcordia diſſecauit: ut cū nobis una mens eſſet. i. i.la quā germanitas aīæ & corporis gignebat: aliā uoluntatē ꝑ uitiatā naturā contra aīam parturiet. Deniqꝫ & apoſtolis ait: uideo aliā legem in membris meis repugnantē legi mentis meæ: & captiuantē me in lege peccatiquæ eſt in mēbris meis. Et alibi. Caro concupiſcit aduerſus ſpum: ſpūs autē aduerſus carnē. Hæc inuicē aduerſantur ſibi: ut nō qͣcūqꝫ uultis illa faciatis. Hīc etiā iſte nr̄ cōditor: ꝗ uel nos nobis: uel mūdū pro nobis fecerat: aprimis illis hoībus offēſus: maledicta ſuꝑ ſingulos prout criminis quantitas exigebat effudit: Et quāuis iratusmox tamē myſteriū nr̄æ ſalutis: ut pius pater oſtēdit. Neqꝫ æquū fuerat alio tēpore d̓ ſalutis nr̄æ remedio cogtare: niſi eo quo mors eſſet īuēta. Sicut a prudētioribus prima frōte morbi adhibet̉ medicus: ut capite ualitudī:deprehēſo facilius remediū ſalutare ſuccurrat. Nō ergo tūc tātū dn̄s ac ſaluator noſter ꝓmiſſus eſt: cum clamaFſaias. Ecce uirgo in utero concipiet: & pariet filium: Et tūe cum ad Abraham dictum eſt. Ad hoc tēpus ueniam& erit Saræ filius. Nam hoc erat pene iā ſero. & tāta milia patriarchaꝝ ſine ſpe mortua uidebātur: quibus utiouita eſſe nō potuit: ſi dominū nō ſperauerūt eſſe uētuꝝ: dicēte apoſtolo. Spe enī ſalui facti ſumus. Spes enī quauidet̉ nō ē ſpes: ſed quæ ſperat̉. Et qualiter ſpes eſſe potuit: ſi non fuit repromiſſa. Immo ut primo hoī illa ſapiē-tior oībus beſtiis beſtia mortē ſapuit: ita oportuit illū dominū noſtꝝ uerā ſapientiā iā tū illo tēpore ſuffragiumſa pere uitale: quod & fecit: neqꝫ deſiſtit publicare: ne tanta eius factura uno inimici ariete propulſata ſine præſidio alicuius lapſui potius ꝗͣ decori generata uideretur. Simul ne & is ualidior haberet̉: qui tantum opus