in mundo ſunt materiæ corruptibilis: uirtutem charitatis quæ ex deo eſt: ad terrena & ad caduca deducit: & rebus dei abutitur ad ea quæ nō uult deus. Nō. n. deus dilectōem hoꝝ: ſed uſum hoībus dedit. Hæc aūt paulo latus diſcuſſimus: uolētes de natura charitatis & amoris aꝑtius attētiuſqꝫ diſtinguere. ne forte quoniā ſcriptura dicit: ꝗa deus charitas ē: oē qd̓ diligit̉ etiā ſi corruptibile ſit ex deo eſſe: & hoc charitas & dilectio putaretur. Secoſtēdit̉ res quidem dei & munus eius eē charitas. nō tamē ſemꝑ ab hoībus ad ea quæ dei ſunt: & quæ deus uul-opus eius aſſumi. Sed & hoc ſcire oportet: ꝙ impoſſibile ē: ut nō ſemꝑ humana natura aliquid amet. Oīs nāqꝫꝗ ad id ætatis uenerit: quā pubertatē uocāt: amat aliꝗd ſeu minus recte: cum amat quæ nō oportet. ſeu recte &utiliter: cum amat quæ oportet. Veꝝ nōnulli hunc amoris affectum: ꝗ animæ rōnabili inſitus eſt beneficio corditoris: aut ad amorem pecuniæ trahunt & auaritiæ ſtudium: aut erga gloriam captandā: & fiūt inanis gloriacupidi. aut erga ſcorta ſectāda: & inueniuntur pudicitiæ libidiniſqꝫ captiui. aut ad alia his ſimilia uirtutē tāti boni huius effundunt. Sed & cum erga diuerſas artes amor iſte ducitur: quæ manu miniſtrantur: aut ꝑ ſtudia praſentis uitæ nō ſolum neceſſaria: ut uerbi gratia dixerim: erga artē palæſtricam uel curſus exercitia: aut certe etiāerga geometricam uel muſicam uel arithmeticam confertur: atqꝫ ad alias uel huiuſcemodi diſciplinas. nec ſic.dem mihi uidetur uſus eius ꝓbabiliter ſumi. Si. n. quod bonum ē: hoc & probabile ē. Bonum ergo proprie nōerga uſus corporeos: ſed in deo primum & in animi uirtutibus intelligitur. Cōſequenter ergo ſolus amor ille ꝓbabilis eſt: qui deo & animi uirtutibus coaptatur. Et hoc ita ſe habere definitione ipſius ſaluatoris oſtenditurubi interrogatus a quodam: qd̓ eſſet mandatum omnium maius: & primum in lege: reſpōdit. Diliges dominiDeum tuum ex toto corde tuo: ex tota aīa tua: & ex totis uiribus tuis. Secūdum uero ſimile illi. Diliges ꝓximūtuum ſicut teipſum. Et adiecit. In his duobus mādatis oīs lex pēdet & ꝓphetæ: oſtēdens ꝑ hæc duo iuſtū amo-rē legitimumqꝫ cōſtare: atqꝫ in his uniuerſam legē ꝓphetaſqꝫ pendere. Sed & qd̓ Paulus ait: nō adulterabis: nōoccides: nō furtum facies: nō falſum teſtimonium dices: & ſi quod aliud mandatum in hoc uerbo reſtauratur:quo ait. Diliges ꝓximum tuū ſicut teipſum: quod hoc modo facilius explanabitur. Ponamus uerbi gratia muIierem amore alicuius uiri ardentem: cupientēqꝫ in cōſortium eius aſciſci: nōne omnia ita aget: & oēs motus ſu-os ita temperabit: ut ſcit illi placere quē diligit: ne forte ſi in aliquo cōtra uolūtatē illius egerit: conſortia eius uirille optimus refutet: atqꝫ ſpernat? Poterit ne hæc mulier quæ erga amorem uiri illius toto corde: tota aīa: toti ſouiribus feruet: aut adulterium cōmittere: quæ eum nouerit amare pudicitiam? Aut homicidium: quæ eum nouerit mittē? Aut furtum: quæ ei ſciat liberalitatem placere? Aut cōcupiſcet aliena: quæ omnes cōcupiſcentias etga amorem uiri illius habeat occupatas? Sic ergo in charitatis perfectiōe & omne mandatum reſtaurari dicit̉& legis uirtus ꝓphetarūqꝫ pendere. Propter iſtud charitatis uel amoris bonū: ſancti nec in tribulatōe anguſtiantur: nec aporiati exaporiantur: nec deiecti pereunt: ſed qd̓ in præſenti & momentaneum & leue tribulatōis eo-rum: ſupramodum æternum gloriæ pondus oꝑatur illis. Nō .n. omnibus ſed Paulo & his ꝗ ei ſimiles ſunt præſens hæc momentanea ac leuis dicitur tribulatio: ꝗa ꝑfectam charitatem Dei in Chriſto leſu: per ſpiritum ſan-ctum habent in corde ſuo diffuſam. Sic deniqꝫ & Iacob patriarcham amor Rachel per ſeptē annos cōtinuos inlaboribus poſitum diuturni æſtus: & nocturni frigoris uſtionem ſentire non ſinit. Sic ipſum Paulum in amorehuius incenſum audio dicentem. Charitas oīa patitur: oīa credit: oīa ſperat: oīa tolerat. Charitas nunꝗͣ cadit. Nhil ergo eſt: qd̓ non toleret: qui ꝑfecte diligit. Plura aūt quando nō toleramus: certū ꝙ ob hoc ꝗa charitatē quæoīa tolerat: nō habemus. Et ſi non ferimus aliqua patienter: iccirco eſt: ꝗa charitas nobis deeſt: quæ oīa patit̉: Inluctamine quoqꝫ eo: qd̓ eſt nobis aduerſus diabolum: quo frequenter cadimus non dubium ē: quin ob hoc fi-at: ꝙ nō eſt in nobis charitas illa: quæ nunꝗͣ cadit. Hunc ergo loquitur præſens ſcriptura: quo erga uerbum deiaīa beata utitur: & inflāmatur. Et iſtud epithalamii carmen ꝑ ſpiritū canit: quo eccleſia ſpōſo cæleſti Chriſto cōiūgitur ac ſociatur: deſiderans miſceri ei ꝑ uerbū: ut cōcipiat ex eo: & ſaluare poſſit ꝑ hāc iſtam filioꝝ generationem. cū ꝑmāſerint in fide & ſanctitate cū ſobrietate: utpote cōcepti ex ſemine quidē uerbi dei. editi uero genitiqꝫ uel ab immaculata eccleſia: uel ab aīa: nihil corporeum: nihil reꝗrente materiale: ſed ſolo uerbi dei amore flagrante. Hæc īterim nobis ad præſens de amore uel charitate: quæ in epithalamio hoc cāticoꝝ cantici refert̉: occurrere potuerūt: Sed ſciendum eſt tam multa eſſe: quæ dici debeāt de charitate hac: quāta & de deo: ſiquidemipſe eſt charitas. Scit. n. nemo patrem: niſi filius: & cui uoluerit filius reuelare. Similiter aūt etiam ipſum filiumquoniam & ipſe charitas eſt: nemo ſcit niſi pater: & ſecundū hoc qd̓ charitas dicitur. Solus autem ſpiritus ſan-ctus ē: ꝗ ex pr̄e ꝓcedit: & iō ſcit q̄ ī deo ſunt: ſicut ſpiritus hoīs ſcit qͣ ī hoīe ſunt. Hic ergo paraclytus ſpiritus ſarctus ueritatis qui de patre procedit: circuit quærens ſiquas inueniat dignas & capaces aīas: quibus reuelet ma-gnitudinem charitatis huius: quæ ex deo eſt. Nūc ergo iam ipſum deū patrem qui charitas eſt inuocantes pe-eum qui ex ipſo eſt charitatem etiam ad reliqua diſcutienda ueniamus. Et tentemus primum de eo requirerequid illud ſit: ꝙ cum tria uolumina eccleſia dei a Salomone ſcripta ſuſceperit: primus ex ipſis prouerbioꝝ liberpoſitus ſit: ſecundus his qui eccleſiaſtes appellatur. tertio uero in loco cantici canticoꝝ uolumē habeat̉. Quāergo nobis occurrere poſſunt in hoc loco iſta ſunt. Generales diſciplinæ quibus ad reꝝ ſcientiam ꝑuenitur: tretſunt: quas græci æthicam phyſicam & enopticenj appellauerunt. nos has dicere poſſumus: moralem: natura-lem: & inſpectiuam. Nōnulli ſane apud græcos etiam logicen: quam nos rōnabilem poſſumus dicere: quartonumero poſuere. Alii nō extrinſecus eam: ſed per has tres quas ſupra memorauimus diſciplinas innexam: corſertāqꝫ ꝑ omne corpus eſſe dixerunt. Eſt. n. logice & uelut nos dicimus rōnalis: quæ uerborum dictorūqꝫ uidet̉continere rōnes: proprietateſqꝫ & īproprietates: generaqꝫ & ſpecies & figuras ſinguloꝝ quorūqꝫ edocere dictorum. quam utiqꝫ diſciplinam nō tam ſeparari ꝗͣ inſeri cæteris conuenit & ītexi. Moralis autem dicitur per quemos uiuendi
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten