.X.ChriſtiLLiberManxiitiusTandeꝫ ⁊ hunc diuus Gregorius per interceſſioneꝫ Theodelinde religioſiſſimeregine cui dialogorum libros ſcripſerat conuertit. Qui omiſſis idolis Chriſti fi-dem cum omnibus longobardis complexus eſt. ⁊ omnia eeleſiaſticorum bona reſtituit: ⁊ ad labem diluendaꝫ eccleſias ⁊ monaſteria multa ſua impenſa fabricauit.Et apud Modoetiam oppidū inſigne in honorem Ioannis baptiſte templum celeberrimum erexit. Eo deniqꝫ vita functo Adoaldum puerulum filium cū Theodelinda matre ſucceſſorem reliquit.Theodelindam autem reginam bauarorum regis filiam generoſitate ſanguinis claram fuiſſe conſtat: que ⁊ ſi etate inuenis: forma ſpectabilis: ac diuitijs abundās fuerit: moribus tamē ⁊ caſtitate ⁊ prudentia: eloquentia religioneqꝫ conſpicua fuit.Cuius quidem virtutibus Gregorius commotus: dialogorum librum ei conſcri-pſit. Cuiuſ lectione ipſa mota Agilulphi animum ad religionem ⁊ ad pacem cumomnibus longobardis conuertit: ⁊ mores vitamqꝫ eorum compoſuit. Sicqꝫ hecreligioſiſſima femina multoꝝ bonorū cauſa fuit. Hec eniꝫ monaſterium celebre inhonorem ſancti Colūbani apud Bobiū condidit et alia mōaſteria ⁊ ꝙͣmaxīe apd̓Modoetiā in honorē Ioānis baptiſte a fūdamentis edificauit: eāqꝫ predijs ⁊ uaſis aureis atqꝫ argenteis exornauit. In qua quidem baſilica corpus ſuū tumularivoluit. Ex illo ⁊ deinceps longobardi noſtri Ioannē baptiſtam in patronum precipuum ſuſceperunt.Romanus tertius Exarchus poſt Smaragdum a Mauritio imperatore Rauenāmittitur: cui copiaſ ingentes cōtra Longobardos tribuit. Hic ſtatim munitiſ Patauio: Cremona ⁊ Mantua ciuitatibus cū copijs Romam perrexit: ⁊ ibidē Longobardis ſtrage inflicta multas ciuitates ⁊ oppida recuperauit. Poſtea vero inomnem libidinem ꝓlapſus iāqꝫ v̓tutis ⁊ ingenij immēor factus cuꝫ longobardisſentire cepit. Nec romanos amplius defendere voluit. Vnde ⁊ eodem anno mortuus eſt. Et gallinicus ſuffectus.Gallinicus grecus Nomano quartus Exarchus ſuffectus prefuit annis. Hūc virūbonū: ⁊ ꝯtra Congobardos animatum fuiſſe tradunt. Sed cū res neglectas uideret Gregorij pōtificis ſuaſu cū eis inducias fecit. Cūqꝫ Parmā poſtea inuaſiſſet.Et Agilulphi filiā cum viro noīe Gadeſcallo cepiſſet. Rauenāqꝫ duxiſſet Agilu-phus ira ſuccenſus ſclauos in auxilium vocauit: ⁊ contra Romanos implacabilebellū ſuſcepit ⁊ oppida multa: multaſqꝫ vrbes euertit. Eoqꝫ anno Gallinicus mortuus eſt. Et Smaragdus rurſus a Mauritio imperatore Italie Exarchus cre-atus eſt.Prodigia multa tempeſtate hac in grecia apparuere: que ſane futuras Mahumeticalamitates protendere viſa ſunt. Nam vno ⁊ eodem anno Cometes perlucidusBizantij viſus eſt. Et puer quadrupes natus. necnon ⁊ apud inſulam Eelon duomarina monſtra omnino hūanam ſpēm habentia viſa ſunt ⁊ alia multa ꝯſimilia.¶ Mahumetis vita.Pahumētes: alias Mahumetus Arabs: qui poſtea tanꝙͣ magnus dei pro phetaSarracenis leges dedit: hoc āno ex nobili patre qui deos gentium adorabat. ma-tre autem hebrea hiſmaelitici generis in Arabia naſcitur: qui poſtmodum etatisſue anno vigeſimooctauo magnum excitauit in chriſtianos incendium. Nam cuꝫverſutus ⁊ acris ingenij eſſet: ac inter chriſtianoſ diu conuerſatus omniuꝫ ſectascognouiſſet nouam quandam ⁊ nephandam ſuperinduxit ſuperſtitionem: qua ꝓpe modum noſtra extincta eſt religio. Auſuſ eſt etiam comparato ingenti exercituArabum Perſidas. Necnon ⁊ Romani imperij fines: videlicet Alexandriam:aliaſque Egypti vrbes infeſtare. Sed eius motus per Heradium imperatorem cito repreſſi ſunt. Exinde ad verorum prophetarum imitationem: perſonam in ſeloquentis dei aſſumpſit: ſic premittens in libris quos condidit. Locutus eſt do-minus ad Mahumetū prophetam ſuum dicens: Ut ſic vel diuine auctoritatis pōdus habere crederetur: qd̓ ab eo ſeductore confingebat̉. Cūqꝫ nō tm̄ ſubacti po-puli. ſed ēt lōginꝗ ad eū cōfluerent accēſus libidīe latius dn̄andi ſub ſue religiōis

AnnoMūdi