DI.XXII
XXII
falſa. ⁊ ſic excludit̉ filiꝰ qͥ eſt alius a pr̄e. nō tamen aliud¶ Ad primū tu ſolꝰ altiſſimꝰ. dd̓m ꝙ hec diſtinguēdaſicut ⁊ pͥma. vel dd̓m ꝙ nō d̓r abſolute ſolus filiꝰ altiſſimus. ſed cū. ſſ. ¶ Ad ſcd̓ꝫ dictio excluſiua. dd̓m ꝙ nonē ſimile. qꝛ nō ē aliud ſuppoſitū ꝑtis ⁊ totiꝰ. ſicut eſt diuerſum ſuppoſitū correlatiuoꝝ. ¶ Ad tertiū dd̓m ꝙ eſtverū ſi id qd̓ eſt ī intellectu alterius non differt ab eo inſuppoſito. vel dd̓m ꝙ ex relatōe oppoſiti dupliciter p̄t argui. vel inqͣꝫtū relatiua ſūt. ⁊ ſic cū vnū ītelligat̉ in altero dictio excluſiua addita vni non excludit reliquū. vīſequit̉ ꝙ ſi pr̄ eſt filiꝰ eſt. aut inqͣꝫtum ſūt oppoſita cū diuerſa ſint ſuppoſita vtriuſqꝫ. vnū nō eſt de ītellectu alterius īmo excludit reliquū. vnde ſequitur. plato ē paterſortis. ergo non eſt filiꝰ eiꝰ. ⁊ ſic dictio excluſiua additavni excludit reliquū. vn̄ cuꝫ diuerſa ſint ſuppoſita triūꝑſonarū ſemꝑ dictio excluſiua addita vni ꝑſone excludit reliquā.Einde querit̉ quomodo poſſit addi ex ꝑte p̄dicati dictio excluſiua. ¶ Et circa hͦ q̄runt̉ duo ¶ Primo vtꝝhec ſit vera trinitas eſt ſolus deꝰ. ¶ Scd̓ovtrū hec ſit vera pr̄ eſt ſolus deus.D primū ſic ꝓcedit̉ ⁊ videt̉ ꝙ hec ſit falſa trinitas eſt ſolꝰ deꝰ. om̄e enī p̄dicatuꝫ eſſentialenat̉a ſua remouet aliud p̄dicatū eēntiale. ſeqͥLenī ſor. ē hō gͦ nō ē aliud ab homīe. gͦ ſuꝑflui(dictio excluſiua addita. ¶ Pͣ Dictio excluſiua īꝑtat negationē. ſꝫ negatio debet p̄cedere ꝯpoſitiōeꝫ quā negatin hac ꝓpoſitōe vero ſeqͥtur. gͦ ꝓpoſitio ē falſa vel incongrua. ¶ Pͣ Forme cōmunicabili nō ꝯuenit ſolitudo. ſꝫterminus in p̄dicato tenet̉ formaliter. gͦ male addit̉ hecdictio ſolus p̄dicato. ¶ Cōtra ſub̓m hͦ nō ſubeſt alteriniſi p̄dicato. gͦ p̄dicatuꝫ hͦ cū excluſione alterius vere p̄dicat̉ de ip̄o. ¶ ℟º circa hoc ſūt due opiniones. quidenī dicūt hāc eſſe falſam. qꝛ ſolꝰ eſt diſpoſitio ſub̓i. ideonō dꝫ addi p̄dicato niſi ſolus ſumat̉ ꝓ ſoluꝫ qd̓ ē aduerbiū. ⁊ ſic cū aduerbiū ſit adiectiuū vbi qd̓ copulat p̄dicatum cū ſub̓o p̄t eē diſpoſitio p̄dicati. ⁊ ſub̓i tamē ſuꝑflue addit̉. qꝛ ex natura p̄dicati ſub̓alis excluditur oīsextranea natura a p̄dicato niſi adderet̉ aliqͥd qd̓ poſſetin eſſe vel nō ineſſe p̄dicato. cuiꝰ oppoſitū dictio excluſiua excluderet vt ſi diceretur trinitas ē tm̄ vnus verusdeꝰ. Alioꝝ autē ē opinio qd̓ eſt vera. qꝛ iſte terminꝰ dep̄dicat naturā ꝑ ſe exiſtente. ideo in ea p̄t fieri aſſociatio⁊ ei fieri aſſociatio. vn̄ hꝫ naturā termini cōis ⁊ ſingularis. ideo p̄t ei addi in p̄dicato hec dictio ſolus q̄ excludit aſſociationē ab eo cui addit̉. ⁊ ſic eſt ꝟa ſub hoc ſenſu trinitas eſt ſolus deus. id ē. trinitas eſt deꝰ p̄ter quēnullus alius eſt deus. ¶ Ad primū de p̄dicato eſſentiali dd̓m ꝙ cū d̓r trinitas ē ſolus deꝰ nō excludit̉ aliuddicatū eſſentiale niſi lyſolus acciꝑet̉ ꝓ tm̄. ſed excludialiud a ꝑticipatōe forme p̄dicati. e enī ſenſus. trinitaseſt ſolus deus. id ē. ille p̄ter quē nihil aliud ē deꝰ ¶ Adſcd̓m dd̓m ꝙ in hac ꝓpoſitōe intelligit̉ duplex ꝯpoſitio.Una pͥncipalis q̄ ē imꝑtata ꝑ hoc verbū eſt vt p̄dicati ⁊ſub̓i. Alia nō pͥncipalis vt forme p̄dicati cū ſuo ſuppoſito ẜm ꝙ deus exponit̉ hn̄s deitatē ſcd̓am nō prima p̄cedit hec dictio ſolꝰ. ¶ Ad tertiū dd̓m ꝙ verū ē inqͣꝫtumcōmunicabilis ē nō tn̄ inqͣꝫtū ꝑ ſe exiſtens ē. vel dd̓margumētū ꝓcedit ẜm ꝙ pͥuat̉ aſſociatio a p̄dicato abſelute inqͣꝫtuꝫ dictio ſolus eſt dictio cathegorica et adiectiuū nō inqͣꝫtū eſt dictio ſinchategoricaO ſcd̓m ſic ꝓcedit̉ ⁊ videt̉ ꝙ hec ſit vera. paterē ſolꝰ deꝰ. qꝛ pr̄ ē deus. ⁊ nō aliud p̄ter deumgē ſolꝰ deꝰ. ¶ Pͣ Om̄e p̄dicatū qd̓ d̓r de tri-
bus ſimul eſſentiale ē. ſꝫ hoc p̄dicatū ſolꝰ deꝰ d̓r de trinitate vt ait h̓ Augꝰ. gͦ ē eſſentiale. ſꝫ p̄dicatū eēntiale p̄dicat̉ de qͣlibet ꝑſona. gͦ ⁊cͣ. ¶ Pͣ Ille p̄ter quē nō eſt aliꝰdeus. ē ſolꝰ deꝰ. ſꝫ pr̄ e ille p̄ter quē nō ē alius deus. ergopr̄ ē ſolus deꝰ ¶ Cōtra eſt qd̓ ī lr̄a d̓r. ¶ ℟º ille terminꝰdeꝰ nō tm̄ p̄dicat naturā deitatis vt formā. ſꝫ vt aliqͥdſubſiſtēs. ſic gͦ hec dictio ſolus p̄t excludere omne aliudneutralit̓ a forma p̄dicati. ⁊ ſic ē ꝟa. ſub hͦ ſenſū pr̄ ē deꝰp̄ter quē nō eſt aliud. ⁊ ſic nec filiꝰ nec .ſſ. excludūt̉ cū nōſint aliud a pr̄e. vel p̄t excludere alium maſculine. ⁊ tūcē falſa ſub hͦ ſenſu pr̄ eſt deꝰ p̄ter quē nullus ē alius quiſit deus. ſed in hoc ſenſu hec eſt vera trinitas eſt ſolꝰ deus. qꝛ p̄ter trinitatem nō ē alius qͥ ſit deus cuꝫ trinitascōplectatur oīa diuina ſuppoſita ¶ Ad primū pater nōeſt aliud. dd̓m ꝙ hec nō eſt expoſitiua huiꝰ pater ē ſolꝰdeus. ſed potius hec p̄ter patrē nō eſt aliꝰ vel aliud quieſt deus. quaꝝ vna eſt falſa altera vera vt dictū ē ¶ Adſcd̓ꝫ dd̓m ꝙ hoc non eſt rōne p̄dicati eſſentialis qd̓ p̄dicetur de patre. ſed rōne negatōis excludentis ſuppoſitūaliud. ¶ Ad tertiū dd̓m ꝙ hoc relatiuū quē pōt referrediſtinctū ſuppoſitū patris. vt ſit ſenſus. p̄ter patrē nonē alius. que tamen duplex ē ex eo ꝙ lyalius pōt intelligi abſolute. ⁊ ſic eſt vera ſub hoc ſenſu. pater eſt ille p̄terquē nō eſt alius deus. vel cuꝫ hac implicatiōe qͥ eſt. ⁊ ſiceſt falſa ſub hoc ſenſu. pater eſt deus p̄ter quē nō eſt aliꝰqui eſt deus Si aūt hoc ꝙ dictio quē indiſtincte ſuppoſitū referat ẜm hͦ ꝙ ſupponit hͦ nomē deus vt cū d̓r deꝰeſt vnus tūc vera eſt ī oī ſenſu. ⁊ ſic ꝯceſſa eſt.¶ DI.XXIIOſt p̄dicta diſſerēdūIeſt ⁊cͣ. ¶ Hic q̄runt̉ qͣttuor. ¶ Primo vtꝝdeus ſit noīabilis. ¶ Scd̓o vtrū ꝓprie veltraſſumptiue noīet̉. ¶ Tertio vtrū vno noīe vel pluribus. ¶ Quarto vtrū ſit ſufficiens diuiſio quam ponitAmbro. in lr̄a.D primū ſic ꝓceditur ⁊ videtur ꝙ deꝰ non ſitnoīabilis. Dyo. de di. no. dicit. deus ē oīo īcōprehēſibilis neqꝫ ſenſus eiꝰ eſt neqꝫ fantaſia neqꝫ opinio. neqꝫ nomen. neqꝫ ẜmo. neqꝫtactus. neqꝫ ſcīa ¶ Pͣ In li. de cauſis d̓r. prima cā ſuperior eſt om̄i narratōe ⁊ deficiunt lingue a narratōe eiꝰ.ergo nō ē noīabilis. ¶ Dͣ In lib̓. ꝑiermeniase d̓r ꝙ voces ſunt note eaꝝ que ſūt ī anima paſſionū. id ē. formarum in anima exiſtentiū. ſed deus nō habet formam inanima exiſtentē. quia vt ait Augꝰ. deus qͥ omnē formāſubterfugit ītellectui ꝑuius eſſe nō poteſt. ergo nō pōtꝑ vocem ſignificari. ¶ Pͣ Om̄e nomen ſignificat ſub̓aꝫcum qualitate ſed in deo nulla eſt qͣlitas. ergo ei non cōpetit nomen. ¶ Cōtra in psͣ. dominꝰ nomē eſt illi ¶ PͣOm̄e laudabile ē nominabile. ſed deus ē laudabilis ergo ⁊ nominabilis. ¶ ℟º ſicut ītelligimus ita ⁊ ſignificamus cum voces ſint ſigna ītellectuū ẜm ph̓m. ⁊ quiadeum imꝑfecte ītelligimus. ideo imꝑfecte eū ſignificamus. ſꝫ quia ip̄e ſe ꝑfecte intelligit. id̓o ip̄e ſe ꝑfecte ſuoꝟbo expͥmit. quia vero aliqͣliter deuꝫ cognoſcimꝰ ex creaturis ꝓpter hoc ⁊ aliqͣliter eū noīare poſſumꝰ ex noībꝰq̄ creaturis imponimꝰ qͣꝫtū ad id qd̓ ī eis ꝑfectōis ē Etꝑ hͦ ptꝫ ſolutio ad duas primas. aucͣtes nō enī negāt ꝙnō poſſint ītelligi vel noīari. ſed ꝙ nō a nob̓ ꝑfecte p̄t intelligi vel noīari. ¶ Ad tertiū dd̓m ꝙ forma ītellectusnr̄i nō ꝑfecte rep̄ſentat deū. ſꝫ tm̄ aliqͣliter in dei cognitionē ducit ſic gͦ deus oēm formā nr̄i ītellectꝰ ſubterfugit inqͣꝫtū eā excedit nō ꝙ totaliter ab eiꝰ ſil̓itudine recedat ¶ Ad qͣrtū dd̓m ꝙ ſub̓a ⁊ qͣꝫtitas n̄ accipiūt̉ ibi ẜmꝙ ſūt p̄dicamēta vel res aliq̄ ſed ẜm moduꝫ ſignificādi
d 3