ſti ꝟo aduentum quarta illa manſio vacua eſt:qm̄ aꝑta eſt ianua celi merito paſſiōis xp̄i: ⁊ aīedecedentes in charitate nihil purgabile ſecumferentes ſtatim euolant. Vnde patet ꝙ nō eundem locum intelligimus mō ſinū abrae cum rogamꝰ aīas in illum deferri: cum eo qui ante xp̄aduentum ſinus abrae dicebat̉. Scd̓us locusqui debet̉ aīabus ſeꝑatis ē locus delectabiliscelum videlicet empireum. de qͦ ſuo loco abunde dicemus. Propter que omnia vt ponit Lactantius li. iij. diuina. inſti. Eſſe inferos Zenoſtoicus docuit: ⁊ ſedes quidē prioꝝ ab impijseſſe diſcretas. Et illos quidem quietas ac delectabiles incolere regiones. Hos ꝟo penas luere in tenebroſis locis et ceni voraginibus horrendis. Et Seneca in tragedijs inducit theſeūdicentem. Quiſquis placide potēs dn̄ſqꝫ viteſeruat in vacuas manus. Et in cruentum mitꝭimperium regit. Animeqꝫ parcit longa per mēſus diu. Felicis eui ſpacia vel celum petit Ueleta felix nemoris heliſij loca. Scd̓m omēs pōetas heliſij campi piorum apud inferos ſunt inquibus vt ipſi dicunt bonorum ſedent anime.¶ Tertiū dubium principale fuit. vtrū loca faciant ad delectationē vel penam aīabus ſeparatis. Et ad hoc ita rn̄det Riccardus vbi ſupra.& receptacula corꝑalia animarū in aliquo augent delectationē eaꝝ vel afflictiōꝫ. Celū enimempireum qͣꝫuis in nullo augeat aīaꝝ beataruꝫdelectatione eſſentialeꝫ in aliquo tn̄ auget delectationem accidentalem inqͣꝫtum ille aīe locumillum pluſqͣꝫ alia diligunt: preſentia auteꝫ rei dilecte aliquam cauſat delectationem. Ratio aūtquare illū locum pre ceteris diligunt triplex ē.Una quia ſciunt locum illuꝫ ſibi eſſe deputatūa deo quem ſumme diligunt. Alia qꝛ in illo propter exceſſuꝫ nobilitatis ſue nature ſuꝑ alia corpora expreſſius qͣꝫ in alijs locis refulgere tanqͣꝫin effectu diuinam bonitatem conſpiciunt Tertia qꝛ illius loci ſublimitas luminoſitas ⁊ īmobilitas ſuam ſpiritualem ſublimitatem ⁊ lumīoſitatem ⁊ quietis ꝑpetuitatē expreſſius qͣꝫ qualitates aliorū locoꝝ repreſentant̉. Unuſquiſoaūt ceteris paribus plus diligit illud qd̓ ē maAs repreſentatiuū ſue nobilitatis. Receptacula etiā damnatorū in aliquo augent eorum afflctionem qꝛ locum illum odiunt triplici d̓ cauſaPrima qꝛ ſciunt ipſum ſibi fore deputatuꝫ a diuina iuſticia quam odiūt. Alia qꝛ illius loci viilias eſt obligationis ſue ad penam perpetuamrememoratiua ſeu rep̄ſentatiua. Tertia qꝛ ē cōtentiuus ignis illius quo affliguntur. Ex hocCho. jͣ. ꝑte. q. lxiij. dicit ꝙ locus non ē penalisangelo aut anime quaſi afficiens alterando naturam: ſed quaſi afficiens voluntatem cōtriſtādo dum angelus vel anima apprehendit ſe eſſe īloco non conuenienti. Receptaculū aūt in quopurgantur anime in aliquo auget earū afflictionem non qꝛ ipſum odiant voluntate deliberatiua cum ſint in charitate ⁊ ſciant illū ſibi eē aſſigͣnatuꝫ ad tempus a diuina iuſticia quā diligūtad eaꝝ purgationem. Sꝫ qꝛ ipſum naturali motu voluntatis refugiunt ſub ratione qua ſuamobligationem ad penam qͣꝫuis tꝑaneam repreſentant ⁊ ſub rōne qͣ ignem ꝯtinet qͦ affliguntur¶ Quartū dubium pͥncipale fuit vtrū aīe ſeparate exeant aliqn̄ de locis ad q̄ trāſferūt̉. Et qͥdā dicunt ꝙ non. ex eo ꝙ Iob. vij. ſcribit̉. Quideſcendit ad inferos non aſcēdit. Inſuꝑ Augꝰli. de cura ꝓ mortuis agenda ait. Si in rebusviuentiū intereſſēt aīe mortuoꝝ me pia mr̄ nulla nocte deſereret q̄ me terra mariqꝫ ſecuta ē vtmecum viueret. Si gͦ exirent aliqn̄ de receptaculis ſuis aliqn̄ intereſſent rebus viuencium.Alij ꝯͣriū ꝓbant ex eo ꝙ vt ſcribit̉ Math̓. xvijca. in tranſfiguratiōe ſaluatoris nr̄i moyſes apparuit cum helia. Ob ꝙ Auguꝰ. li. p̄tacto ait.ad viuos aliqͦs mitti ex mortuis. Pro hac ambiguitate remouēda rn̄det. Riccardꝰ. ꝙ aliqn̄aīas exire de receptaculis ſuis duplicit̓ pōt intelligi. Uel ꝑ diuinam potentiā: vel ꝑ naturamꝓpriā. Primo mō de inferno ⁊ de celo exeuntalique aīe non imꝑpetuum ſed ad tp̄s nec de lege cōi ſꝫ ex aliqͣ ſpeciali cā. Sic etiam de purgatorio aliq̄ exeunt ad modicū tp̄s an̄ expletionēpene ſue poſt cuius expletionem illuc ampliusnō reuertunt̉. In iudicio āt oēs aīe tā exiſtentes in celo qͣꝫ in inferno exibunt ẜm cōem legemdiuine iuſticie ad eadē iterū loca cū ſuis corporibus reuerſure: et in eis in ꝑpetuum ꝑmanſurePer naturam ꝟo ꝓpriam dixerunt quidē nonpoſſe aīmas de ſuis receptaculis exire affirmātes ꝙ anima humana nullo modo eſt mobilisẜm locum nec ꝑ ſe nec ꝑ accidens. Et ſi ponat̉alicubi ꝑ ſubſtantiam ſuam nunqͣꝫ mouebit̉ devbi ad vbi. Sed articulus iſte excōmunicatuseſt a domīo Stephano epiſcopo parifienſi. Iōẜm Riccardum dicendū eſt ꝙ de ſuis receptaculis exire poſſent anime que vellent: niſi prohiberētur a ſuperiori virtute. Sed de lege cōmuni exire ꝓhibent̉ ille que ſunt in purgatorio ante expletaꝫ penitentiā. ⁊ ille que ſunt in infernoante iudiciū. Iſte ꝟo que ſunt in celo exire nolunt vſqꝫ ad tempus reſurrectiōis reſumptōiaſcꝫ corporū ſuorū. niſi aliquādo videant placere deo ex aliqua ſpeciali cauſa. Unde videt̉ aliquibus ꝙ omnes deſcenderūt de celo in obitubeate virginis Marie ꝓpter eius reuerentiaꝫ⁊ cum ea iterū aſcenderūt in celum. Ab Auguſtino ergo dicunt̉ anime non poſſe intereſſe re-