nalis cauſa nō fuit ip̄a: ſed vir. qꝛ ſi vir nō peccaſſet originale tranſfuſum nō fuiſſet. ¶ Tertiocircūciſio ꝯuenienter inſtituta eſt reſpectu ꝑſone. Indicta quippe fuit Abrae dū erat annorūnonagintanouem. vt ſcribit̉ Gen̄. xvij. c. Diligebat qͥdem deus Abraam maxime ꝓpter triaPrimo ꝓpter fidem. qꝛ vt ſcribit̉ Gen̄. xv. ca.Credidit abraam deo: ⁊ reputatū eſt ei ad iuſticiam. Secūdo ꝓpter hoſpitalitatē. quia vald̓hoſpital̓ fuit. Vnde Hiero. ad Pammachiūinqͥt. Diues erat abraam auro argento pecore.poſſeſſione multāqꝫ familiā habebat. ita vt adſubitū nunciū armare poſſet exercitū iuuenibꝰelectum. tn̄ poſt crebrū hoſpitalitatis officiumdum homīes non recuſat ſuſciꝑe: meruit deuꝫ.Tertio diligebat deus abraam ꝓpter obedientiam. Fuit eqͥdem ꝓmptiſſimus ad obediēduꝫdeo: cum ſibi filium immolari p̄cepit. vt patetGeneſis. xxij. c. ¶ Secundū elucidandū de circūciſione eſt eius determinatio que cōſiderarihabet qͣꝫtum ad tria.¶ Primo quantū ad diem.¶ Secūdo qͣꝫtum ad inſtrumentū.¶ Tertio quantū ad finem.¶ Primo cōſiderare habemus determinatōeꝫcircūciſionis qͣꝫtum ad diem. Dicit̉ em̄ Gene.xvij. c. Infans octo dierū circūcidet̉ in vobisUbi ſanctus Tho. dicit. Ꝙ octauus dies eratde neceſſitate circūciſionis qͣꝫtum ad obligationem p̄cepti. ita ꝙ reus tranſgreſſiōis erat qͥ illd̓tempꝰ non obſeruabat. ſed nō erat de neceſſitate eius qͣꝫtum ad efficaciā ſacramēti. qꝛ etiaꝫ inalio temꝑe circūciſio facta ſuum effectum ſacramentalem habebat. ſicut etiā accidit miniſtrātibus noſtra ſacr̄a qͥ ẜuant materiā ⁊ formaꝫ debitam: ⁊ omittunt aliud de ritu ad ſolennitateꝫſacr̄i ab eccleſia inſtituto. Sꝫ hic pl̓es difficultates oriunt̉ Prima eſt an ſi octaua dies fuiſſdies ſabbati in quo p̄cepta erat quies ab operibus exterioribꝰ fuiſſet licitū facere circūciſionēRn̄det ſanctꝰ Tho. ꝙ ſic. qꝛ circūciſio nō eratopus pure corꝑale: ſꝫ ſacramentū legis. ſicut etſacrificia que in ſabbato offerri licebat. Et ideoxp̄s dicebat Ioh̓is. vij. c. Circūciſionem accepit homo in ſabbato: ⁊ non ſoluit̉ lex Moyſi.Secūda difficultas qꝛ illi qͥ vagati ſunt ī deſerto nō fuerūt octaua die circūciſi: ſed poſtea tꝑeIoſue in galgalis. vt dicit̉ Ioſue. v. c. Et tam̄illis ꝓfuit circūciſio. Ad hoc dicunt doctoresꝙ cum illis fuit diſpenſatū ꝓpter neceſſitatem.qꝛ neſciebant qn̄ caſtra mouenda erant que mouebat̉ ẜm ꝙ mouebat̉ ⁊ eleuabat̉ nubes de tabernaculo. vt ſcribit̉ Numeri. ix. c. Inſuꝑ nonerat neceſſe eos tunc aliqd̓ ſignū diſtinctōis habere. vt Damaſcenus dicit qn̄ ſeorſum ab alijshoībus habitabant. Tertia difficultas an imminente mortis articulo licitū fuiſſꝫ an̄ octauūdiem circūciſionem facere? Ad quod reſpōdemus ꝙ mgr̄ videtur ſentire in lr̄a ꝙ licebat imminente mortis articulo diem p̄uenire. Quidāꝟo dicunt ſequentes Hugonē in li. de ſacramētis. Ꝙ non erat neceſſitas diem p̄ueniendi. qꝛ illis qͥ ante octauaꝫ diem moriebant̉ valebat adſalutem remediū quod an̄ circūciſioneꝫ fuerat̉qd̓ ad hoc efficaciā habebat. Et hͦ confirmāt ꝑiudeos qͥ nunc ſunt qͥ nunqͣꝫ an̄ octauum diemcircūcidūtur. Quarta difficultas quare inſtitutum fuit vt infantes die octaua circūciderentur. Et ad hoc poteſt triplex ratio aſſignari.¶ Prima penes intellectum lr̄alem.¶ Scd̓a penes intellectum anagogicū.¶ Tertia penes intellectū tropologicū.¶ Prima ratio ſumit̉ penes intellectū hiſtoricum ſiue litteralē. Nam ſicut dicit Rabi moyſes maximus ph̓us ⁊ theologus apd̓ iudeos.Puer in ſeptem diebus tam tener adhuc eſt qͣꝫſi exiſteret in vtero matris. in octaua aūt fortificatur ⁊ ſolidat̉. Et ideo vt dicit noluit dominꝰparuulos ante octauā diem circūcidi. ne ob nimiam teneritudinē nimiū lederent̉. Ultra ꝟooctauū noluit circūciſionem elongari ꝓpt̓ trescauſas. Prima vt ꝑiculum euitet. ne .ſ. ſi nimiūdifferreret̉ ſine circūciſione eos mori ꝯtīgeret̉.Scd̓a vt dolori paruulorū ꝓuideat̉. cū em̄ incircūciſione maximus ſit dolor voluit puerosdn̄ſ circūcidi dū adhuc paruā imaginatōꝫ hn̄tvt minorem dolorē ſentirent. Tertia vt parentum triſticie conſulat̉. Nam cū ex circūciſionepleriqꝫ morerent̉ ſi circūciderent̉ iaꝫ magni exinde maior dolor eſſet parentibus qͣꝫ ſi morerētur habentes tantū octo dies. ¶ Secūda ratioſumit̉ penes intellectū anagogicū ſiue celeſtemFiebat gͦ circūciſio die octaua. vt daret̉ intelligi ꝙ in octaua reſurrectionis ab omni pena etmiſeria circūcidemur. Et ẜm hͦ octo dies eruntocto etates. Prima ab Adā vſqꝫ ad Noe. Se.cūda a Noe vſqꝫ ad Abraam. Tertia ab abraāvſqꝫ ad Moyſen. Quarta a Moyſe vſqꝫ adDauid. Quinta a Dauid vſqꝫ ad Xp̄m. Sex/ta a Xp̄o vſqꝫ ad finem mūdi. Septima morientium. Octaua reſurgentiū. ¶ Tertia ratio ſumitur penes intellectū tropologicū ſiue moraleꝫ. Et ẜm hoc octo dies poſſunt accipi ꝓ octoconditionibꝰ que requirunt̉ vt aīma peccatrixcircūcidat̉ ⁊ grata ſit deo. Primus itaqꝫ dieseſt pͥma cōditio q̄ eſt cognitio peccati. Niſi em̄peccator ſuā infirmitate cognoſcat nūqͣꝫ ad penitentie medicinā venire curabit. Ideo inquitSeneca ad Lucillū. Non eſt extrinſecꝰ maluꝫnoſtrum intra nos eſt in viſceribus ip̄is ſedet.