Druckschrift 
Praeceptorium divinae legis, sive Expositio decalogi
Einzelbild herunterladen
 

PreceptumOctauum

Tercium.Capitulum.

liberacōem et indeliberaconem ita deliberatio cōcurrens reddit peccatum mortale. et hoc ſiue vnica ſiue ex cōſuetudine. Et indeliberatioexcuſat ſiue ſemel ſiue quocienſcūqꝫhec Sco. Idem tenet demendacioad hoc ſit mortale vel veniale vide etiam de hoc ſupra ij. p̄cep. totum G Quantum ad terciū pricipale querit̉ vtꝝ adducens deumin teſtem vt fit in iuramento aſſertorio ad aliquid qd̓ talis credit eſſeverum licet ſit verū. ſed ad aliquid de quo aliqua opinionem tn̄magis aſſentit oppoſito peccet mortaliter. Rn̄. Sco. vbi prius ſuꝑ iij.dicēs. Dico ille cui turat̉ aūt accipit ex lege poſitiua. aut ex cōſuetudine iuramentū tanꝙͣ ſimpliciteraſſertiuum iurati aūt tanꝙͣ ſimpliciter aſſertiuum ſed ꝓbabiliter iductum ad credendum iuramento.primo di. iurans quocūqꝫ dubium hoc eſt qd̓ non eſt ſimplicitercertum et deliberate peccat mortaliter. qꝛ ad cōfirmandū id qd̓ aſſeritſimpliciter eſſe certum et verū deūteſtem inducit cuꝫ ſit ſimplicitercertum. et hoc debent intelligiomnia iuramenta illoꝝ qui aliquidiurant in iudicio quo ſententia aliqua cōſueuit ferri que ſententiaomnino deberet ferri niſi illudaſſertum eſſet ſimpliciter certū verbi gratia. Sententia mortis detferri niſi crimīe certo. ergo iurasiſtum eſſe criminoſum cum non ſitcertus quantūcunqꝫ tn̄ ꝓbabilitercōiecturum eum eſſe talem. et hociurans in tali foro vbi ex lege poſitiua vel cōſuetudine ſequit̉ damnatio ad mortem peccat mortaliterſimiliter in foro quocūqꝫ vbi ex hꝰ

aliquis cōuictus ꝑiurantes veliuramenta cōdemnat̉ tanquā reusſimpliciter ibi tn̄ fit irreuerentianomini dei cōtra. prime tabule ſꝫeſt ꝑnicioſum qꝛ nociuum ꝓximoH Et ſi dicas eſt vtile reipublicealioqui mali nimis multiplicarent̉.Rn̄. dn̄s deutº. xvj. Iuſte qd̓ iuſtuꝫeſt exequeris ſunt em̄ quedam malaque ſunt punienda homines ſꝫrelinquenda iuriſdictiōi diuine puta omnia in quibus homo vt homo pōt ſufficienter docere veritateeo quo deberet doceri ad vtiuſte ferret̉ ſententia debita poſitiua nec in iſtis ſunt ſoli teſtes culpabiles. ſed etiam iudex ſi tamen ipſeſciat ex cōſuetudine teſtes teſtificant̉ ſub iuramento ſed ſub credulitatē. tūc em̄ deberet iſte ferre ſententia qualis eſſet ferenda ſiculpa eſſet ſimpliciter ꝓbata corameo ſcit em̄ ex cōſuetudine culpameſſe ſufficienter ꝓbatam coram eovt tali pena puniat̉. ſi aūt ex legepoſitiua habeatur vel cōſuetudine iuratus teneat̉ deponere decertitudine ſed de credulitate tuncetiam iurans peccat dūmodo exſignis ꝓbabilibus cōiectuꝝ parteꝫillam magis aliam ſicut habeturde ſcrutinio in ordine faciendo ca.vnico. In promociōibꝰ ergo talibꝰſiue ad quaſcunqꝫ dignitates electiones. aut ad ordines aut etiā inalijs collegijs puta vniuerſitatibꝰad collegium in religionibus adlacionem vel actus alios ſi cōſuetudo approbata habet rn̄ſiones reſpondenciū ſub iuramēto p̄ſtito velſub fide data vel ſub obedientiamiſſa debent intelligi niſi de crudelitate ꝙͣtū pōt hūana fragilitas