Preceptū.Capitulum.Quintum
ꝙ ad minus habitualiter in tendatſi veraciter agnouerit rem nō fuiſſetalem qualis ſꝫm contractū eſſe debuerit ꝙ hͦ velit ſicut racionabilefuerit emendare. ſi em̄ venditore ignorante aliquis p̄dictorum defectuum in re vendita fuerit. venditorquidem nō peccat. tenetur tn̄ cū adeius notitiā ꝑuenerit veraciter ſaltem damnū recompēſare emptori. ⁊qd̓ dictum eſt de venditorē etiam ītelligendum eſt ex ꝑte emptoris. cōtingit em̄ qnqꝫ venditorem credererem eſſe minus p̄cioſam quantū adſpeciem. putat ſi quis aurū vendatloco auricalci emptor ſi illud agnoſcat iniuſte emit et ad reſtitucōemtenet̉. Et eadem ratio eſt de defectu qualitatis et quantitatis. vtſi quis ſimplex ꝑegrinus credens equum ſuū valde infirmum exhibeteū venalem. et emptor aſtutus ꝙuis noſcat defectū eſſe paruū. aūtforte ꝑ noctem ſanabilem. et tamēemit eum ꝓ paruo p̄cio quaſi valdeinfirmū. ille ſcienter et iniuſte damnificat ꝓximum ſuū. ⁊ peccat ꝯtrahoc mandatū et tenetur ad reſtitutione f ¶ Quinto requirit̉ equalitas valoris inter res ꝑ mutataſ autinter rememptam aut venditam etp̄cium. Nā rem carius vendere autvilius emere ꝙ valet in ſe vel eſtimatione hominū eſt ꝯtra iuſticiaꝫſꝫm phiſo. j. poli. et ꝯtra Mat. vij.Omnia quecunqꝫ vultis vt faciantvobis homīes et vos facite illis. ſꝫnullus eſt qui vellet ſibi rem cariꝰvendi ꝙ valeat. qꝛ ſic damnificaretur vt plurimū vel ſemꝑ. vn̄ Augꝰxiij. de ciui. dei. Velle vile emere ⁊care vendere reuera vicium eſt. d̓raūt ꝙ nō licet rem cariꝰ vendere.
vel vilius emere ꝙ valeat in ſe ineſtimaciōe hominū. In tribus enimcaſibus licet rem carius vendere ꝙſit empta. ideo qꝛ aut res meliorata eſt in ſe vel in eſtimaciōe hominum. aut rōe ſeruicij circa rem emptam exhibiti. Primo em̄ res emptapoteſt meliorari aliqn̄ naturaliter.vt cum fit de impuro vino puꝝ. etde gracili ligno forte. ⁊ de equo trium ānoꝝ octennis. Aliqn̄ artificialiter fit empte rei melioratio vt melior eſt pannus in tunicam formatꝰꝙͣ ſimplex pannus. aliqn̄ fit naturaliter et artificialiter vt meliꝰ ad ignem valent ligna ſicca ꝙ humidā.Secūdo principaliter res empta p̄tmeliorari nō in ſe. ſed in opiniōe hominū aūt qꝛ neſciebat̉ prius ꝙ bona eſſet. aut qꝛ eſt iam indigētia eiꝰque prius nō fuit. vt patet de pillulis peſtilencialibus extra tempꝰ peſtilentie. et in tꝑe peſtilentie. et inmultis alijs modis Et tam ī primoꝙ in ſecūdo melioraciōis modo pōtres carius vendi ꝙ empta eſt. Tercio priycipaliter idem fieri pōt ex ꝑte vendentis videlicet rōe ſeruicijqd̓ circa eam fecit vel officij qd̓ circa eam habet. et hac rōne collectores hoſpitum campſores. inſtitorescaupones. peneſtici. et quicūqꝫ ſtacionarij. poſſunt rem etiā alienamnullo modo mutuatam nec in ſe necin eſtimaciōe hoīm vendere cariusꝙ emerūt. et hoc propter ſumptuslabores. induſtrias. curas. ꝑicula. ⁊alias occupaciōes rōnabiles et multo plus qui adducūt res a longiquoratio eſt qꝛ. j. corin. iij. vnuſquiſqꝫrecipiet mercedē ſꝫm ſuum propriūlaborem eadem rō eſt de mercatorēſicut de alio laboratorē. ꝙ merces