Titulus.XI.

quadam vidua venit: que a regis vandaloꝝ genero ſuū filiū in captiuitate ductū fuiſſe ꝑhibuit.atqꝫ eius preciū ꝓ redimēdo eo a paulino poſtulauit: Sed vir dei petenti femine qͥd dare potuiſſet īquirēs. nil apd̓ ſe qͣꝫ ſe inuenit: petētiqꝫ femīereſpōdit dicēs. Mulier quid poſſim dare nō habeo. ſed memetipſū tolle me ſeruū iuris tui eſſe ꝓfitere: atqꝫ vt filiū tuū recipias me vice illiꝰ in ſeruitiū trade. Qd̓ illa ex ore tāti viri audiēs: irriſionē potiꝰ credidit qͣꝫ ꝯpaſſionē. At ille vt erat vireloquentiſſimꝰ ⁊ apprime ſtudijs exterioribꝰ eruditus: dubitāti femīe citius ꝑſuaſit vt audita crederet: et ꝓ receptiōe filij ſe ī ſeruitio ep̄m traderenō dubitaret. Perrexit igit̉ vterqꝫ ad affricā ꝓcedenti autrem regꝭ genero qͥ eius. filium detinebatcaptiuū: vidua ſe ei obtulit ac pͥus perijt vt ei donari filiū ſuū debuiſſꝫ. Qd̓ cū ille barbarus typoſuꝑbie turgidus audire deſpiceret. Uidua ait.Ecce hūc hominē pro eo vicariū exhibeo mihiqꝫvnicū filiū redde. Cūqꝫ ille venuſti vultus hominē ꝯſpexiſſet. quā artē noſſet inquiſiuit. Cui paulinus. Artem quidē nullā ſcio: ſed excolere ortuꝫbene ſcio. Qd̓ vir gentilis libēter accepit. Suſcepitqꝫ eū in ſeruū: et mulieri vidue filiū reddidit.Indeqꝫ vidua ad propria remeauit. Paulinꝰ ātexcolendi ortū curā ſuſcepit. Cūqꝫ iſdē regis gener crebro ingrederet̉: ortū ſuū et ortolanū dumrequireret: ſapientemqꝫ valde hominē eſſe videret: cepit amicos familiares deſerere: et ſepiꝰ cuꝫſuo ortolano alloqui: atqꝫ eiꝰ ſermonibꝰ delectariCui paulinus quotidie ad mēſā olera virenteſqꝫherbas deferre conſueuerat: et accepto pane adcuram orti remeare. Cūqꝫ diutius hoc ageretur:quadā die ſuo dn̄o ſecretiꝰ loquēti ait. Uide qͥdagas et vuandaloꝝ regnū qualiter diſponi debeas ꝓuide: qͥa rex citius et ſb̓ om̄i celeritate ē moriturus. Qd̓ ille audiēs qͥa p̄ ceteris ab eodeꝫ regediligebat̉ ei minime tacuit: ſed quid a ſuo ortolano ſapiente ſcꝫ viro agnouiſſet indicauit. Qd̓ cūrex audiſſet illico rn̄dit. Ego vellem hūc de quoloqueris hoīem videre. Cui gener ait. virentesherbas ad prandiū mihi deferre ꝯſueuit: has eūhuc ad menſā deportare faciā: vt qͥd ſit qͥ mihi hͦlocutus ē agnoſcas. Factūqꝫ ē. Et cū ad prādendū diſcubuit. paulinus ex ſuo oꝑe olera queqꝫ etvirentia delaturus aduenit. Cūqꝫ hūc rex ſubitocōſpexiſſet intremuit atqꝫ accerſito eiꝰ dn̄o ſibi ꝑfiliā propinquo. ei ſecretum qd̓ prius abſcōderatreuelauit dicens. Uerū eſt qd̓ audiſti. Nā noctehac in ſomnio ſedentes ꝯtra me ī tribunalibꝰ iudices vidi. inter quos etiā iſte ſimul ſedebat: ⁊ flagellū qd̓ aliqn̄ acceperā: eoꝝ mihi iuditō tollebatur. Sed ꝑcūctare qͥs naͣ ſit. Nā ego huc tāti meriti virum populare vt cōſpicit̉ eſſe nō ſuſpicor.Tūc gener regis paulinū ſecreto tulit: qͥs nā eſſꝫinquiſiuit. Cui vir dei rn̄dit. Seruus tuꝰ ſū queꝫꝓ filio vidue vicariū ſuſcepiſti. Cūqꝫ inſtāter illerequireret: vt nō qͥs eſſet ſed quid in terra ſua fuiſſet indicaret: ⁊ hoc frequentius exigeret: vir domini magnis cōiuratiōibus cōſtrictus. ep̄m ſe fuiſſe teſtatus ē. Qd̓ poſſeſſor eiꝰ audiēs valde pertimuit: atqꝫ hūiliter obtulit dicēs Pete quoduis

quatenus ad terrā tuā cuꝫ magno munere reuetaris. Cui vir dn̄i paulinus. Unum eſt quod mihi beneficiū impendere potes: vt omnes ciuitatꝭmee caꝑtiuos relaxes. Qui cuncti protinus ī affricana regione requiſiti: cū onuſto frumento nauibus pro venerandi viri paulini ſatiſfactione ineius comitatu laxati ſunt. Poſt nō multos verodies vuandalorum rex occubuit: et flagelluꝫ qd̓diſpenſāte deo ad ſuā perniciem pro fidelium diſciplina tenuerat amiſit. Sicqꝫ factū eſt vt omnipotentis dei famulus paulinus vera prediceretet qui ſe in ſeruitio ſolū tradiderat: cum multis aſeruitio ad libertatē rediret. Illū videlicet imitatus: qui formam ſerui aſſumens ne nos ſerui eſſemus peccati: ſed ex ſeruitute ad libertatem gratie et glorie nos eriperet.Capitulum. XIII.Loruit circa illudtempus vt ſcribit Uincen. ſpe. hiſto.lib. xxij. Sydonius appollinaris apd̓aruernorum vrbem ex prefecto factus epiſcopꝰ.vir ſcd̓m ſeculi dignitateꝫ nobiliſſimus et litterali diſciplina peritiſſimus: de quo ait ſic Helinandus: Hunc ſydoniū gēnadius in libro viroꝝ illuſtrium nifallor appellat ſaluianū maſſilien̄. p̄ſbyterum cuius cū multa laude meminit in hūc modum. Saluianus maſſilien̄. eccleſie preſbyter humana et diuina literatura inſtructus: et vt abſqꝫinuidia loquar epiſcoporū magiſter: ſcripſit multa ſcolaſtico et aperto ſermone ex quibus ſūt iſtaque legi de virginitatis bono ad marcelluꝫ preſbyterū. lib. iij. Aduerſus auariciam. lib. iiij. Depreſenti iudicio. lib. v. Et pro eorum merito ſatiſfactionis ad ſalomum epiſcopū. lib. j. Expoſitionis extreme partis eccleſiaſtici lib. j. Ad claudiūepiſcopū viennenſem epiſtolarū. lib. j. Et in morem grecorum de principio Gen̄. vſqꝫ ad conditionem primi hominis in exameron verſus. lib. j.Omel̓. epiſcopis factas quantas nō recordor. hͦhelinandus. Uincentius vbi ſupra. Hic ſydonivir ingenioſus et conturnate eloquentie: multasſcripſit epiſtolas difficiles. Ex quibus hec morales ſūt excerpte ſententie. ¶ Sydonius ex pͥmolibro ſuarū epiſtolarū. Non minus eſt morū naturalium perſonā ſuam excolere qͣꝫ villam. Amco reuerentia debetur etiā afflicto. Roma domicilium legum. gymnaſiū litterarum: curia dignitatum. vertex mundi. patria libertatis. Non grandis alicui gloria datur: ſi deterioꝝ collatione clareſcat. ¶ Ex ſcd̓o libro. idem̄. Hocipſū ꝙ copiaꝫtui iurgantibus cōcedis: iudiciū eſt bene iudicaturi. Quis em̄ ſe nō ambiat ad arbitriū eligi: autprecio aliquid indulturus aut gratie. Sententiatuam nec victus accuſat vt ſtolidus: nec victor inridet vt argutus. Ueritatiſqꝫ reſpectu impendūttibi addicti reuerētiam: gratiam liberati. Uitanda ſūt plerūqꝫ ꝯſilia medicoꝝ aſſidētiū ⁊ diſſidentium: qͥ parū docti ⁊ ſatis ſeduli lāguidos ml̓tosofficioſiſſime occidūt: qͥdā ius faſqꝫ cōmune ſuꝑgreſſi: ſummā beatitudinē: ſūmā poteſtatē putatHocip̄o ſatꝭ mirabiliores ꝙ paꝝ ītelligūt ſe inqe-