De contractibus
XPI
redimēdi rē venditā ad tꝑus certū vel īcertū vendēs ⁊ emēs interpoſuerūt. ¶ Seqͥt̉ex p̄cedēti. qꝛ ſi iuſta lege publica p̄t hmōicōtractus fieri nō repugnat legi diuīe velnaturali qͥn ita fieri poſſit lege vl̓ cōuentōepuata qͥcqͥd ſit alicubi d̓ ꝓhibitōe poſitiuaCōſiderato octauaEnditōis et emptōis ꝯͣctus nō iōp̄ciſe d̓r illegitimus iure diuino acnaturali/ dū ꝓpt̓ libertatē redēptōnis vendite rei res ip̄a minori p̄cio vendit̉vl̓ emit̉. ¶ Deducit̉ pͥmo ꝑ inſtitutōnem legiſlatoris publicā ſi fiat ex hͦ mēſuratio p̄cij ẜm ampliationē dominij ſuꝑ rē emptā.Cōſtat em̄ ꝙ in caſu ꝯſideratōis cedit resempta ip̄i emptori in minꝰ amplū dominium/ qͣꝫ ſi nō poſſet redimi. ⁊ ecōtra vēditornō ita plene denudat ſe totalit̓ a dominioſue rei quā vēdit. Si igit̉ p̄t p̄cium augeridū ius vel dominiū eſt pinguiꝰ latiꝰ ⁊ vberiꝰ/ dominio diminuto p̄t ⁊ p̄ciū diminui.Pro qͦ facit textus Leuit̓. xxv. qͥ ſic habet.Quāto minus tꝑs numeraueris/ tāto minus emptori ꝯſtabit. ¶ Cōfirmat̉ ex ꝯſideratōe ꝯͣctus qͥ eſt locatio vl̓ ꝯductio vbi fittrāſlatio ſoliꝰ vſus retento dn̄io Quis enīneſciat tꝑari vel augeri p̄ciuꝫ/ iuxta tꝑis etvſus cōmoditatē maiorē vl̓ minorē? ¶ Elicit̉ ex p̄miſſis hec ꝟitas ꝙ nō eſt de intrinſeca ratōe venditōis aut emptiōis ꝙ fiat ſine lucro alteriꝰ partiū/ ⁊ ſine ſpe vel pactoredemptōis ſeu retractōis ꝑ vendentē auteius cauſam habētes.Sequitur nūc videreqͥd de iure poſitiuo ſit vel eſſe p̄t de ratōeꝯͣctuū. Et hͦ in tercio qͣt̓nario ꝯſideratōnū¶ Incipit tercius qͣternarius.¶ Cōſideratio nonaRbitrio legiſlatoris/ ſubiacet ꝯtractuū modificatio/ limitatio vl̓ amplificatio. ¶ Deducit̉ ex hͦ ꝙ ad legiſlatorē ſpectat legū inſtitutio. Formalisaūt ratio ꝯtractuū ꝯſiſtit in ꝯformitate adleges. ſicut patet ex diffinitōe ꝯͣctus q̄ ē cōmutatio ciuil̓ legitima .i. ꝯformit̉ ad legesfacta. Un̄ ꝯtractus mr̄imonial̓ de qͦ minvidetur/ cū ſit de iure naturali. ſubijcit̉ tamen arbitrio legiſlatoris .ſ. pape vl̓ eccl̓ie.
alioqͥn nō poſſet fundari illegitimatio qͦrūdam ꝑſonaꝝ ad mr̄imonialē ꝯͣctū. Immo⁊ arbitriū tale legiſlatoris extendit̉ etiā adforū ꝯſcīe ⁊ penitētie. vt nō qͥlibꝫ peccatorpoſſit ſe cuilibꝫ ſacerdoti ſubijcere ad conſecutōem ſacramental̓ abſolutōis.Cōſiderato decimaRbitrio legiſlatoris fas eſt. qn̄ expedit ⁊ decꝫ/ ꝯtractꝰ aliqͦs nūc validare nūc īualidare/ ꝓ tēpoꝝ. locōrū. ꝑſonaꝝ ⁊ aliaꝝ circūſtantiaꝝ variata qͣlitate. ¶ Deducit̉ pͥmo ꝑ exemplū legiſlatoris ſup̄mi dei. qui licꝫ multa iudicialia ſtatuerit in antiqͣ lege ꝓ regimīe ppl̓i iudaici.nihilominꝰ ſic tꝑauit illa iudicia tꝑe legiseuāgelice ꝙ illa ꝯmiſit illis quibꝰ ait. Quivos audit me audit. Et ꝑ apl̓m ſuuꝫ. Oīsaīa poteſtatibꝰ ſublimioribꝰ ſubdita ſit Ead hͦ eſt ſnīa ꝯcors oīuꝫ doctoꝝ/ īmo totieccl̓ie. Un̄ qͥ diceret hͦ argumentū eſſe validū. Lex antiqͣ iudicialis ſic vel ſic dicebatp̄cipiēdo vel ꝓhibēdo/ ergo talit̓ nunc agere xp̄iani tenent̉; falleret̉/ qm̄ hec ꝯſequētianedū falſa eſt ſꝫ hereticalis./ Ex quo ſequit̉hec veritas ꝙ dū redimit̉ hereditas vendita/ nō eſt neceſſariū deducere fructꝰ medios perceptos. niſi hoc alia lege qͣꝫ antiquafuerit inſtitutum.¶ Conſideratio. xi.Rbitrio legiſlatoris hūani non eſtpoſſibile qͦſlibet ꝯͣctus ita ſuis legibus moderari qͥn ſubſeqͥ poſſꝫ ml̓tiplex abuſus. Sūt ad hͦ autoritates iuriūplures ⁊ exꝑimēto qͦtidiano cogͦſcimꝰ. Nōtn̄ fruſtra conat̉ legiſlator ad moderatōemꝯͣctuū dū facit qd̓ in ſe eſt ad p̄cluſionē abuſuū/ ꝯdēdo leges vniuerſalit̓ poſitas. q̄ qͣles eſſe debeāt Iſidorus ponit. Nihilominus obſeruandū eſt illud comicuꝫ. Ne qͥdnimis. Et illud ſapiētis. Noli eſſe iuſtꝰ nimis. Uidemus em̄ in pluribꝰ ꝙ multiplicatiōes inſtitutionū ⁊ penaꝝ ſic inuoluūtpopulos/ ꝙ fit eis iugū intolerabile ⁊ inuolutio laqueoꝝ: Exemplū datum eſt alibi inmateria ſymonie. ⁊ hic pōt accipi in materijs vſuraꝝ quibꝰ dū querit̉ aditus p̄cludiꝯdēnant̉ multi ꝯͣctus qͥ ẜm legē dei nō ſūtvſurarij nec illiciti. ⁊ eſſent vtiles tā reipublice qͣꝫ ꝑſonis. Exemplum eſt preterea decaſibus in foro penitentie. ⁊ ſimilibꝰ alijsde quibus alibi.
R 3