Druckschrift 
2 (1494) Secunda pars operum Johannis de Gerson
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Compendium theologie

uerſio ſicut bonū incōmutabile a fit auerſio/ vt bn̄ / ample pluries ī ſuꝑioribꝰ declaratū ē. Pōt etiā noīari nefas inqͣꝫtū ſcꝫ eſtillicitū ꝑſone ꝑpetrāti. Sed (vt frequēter dictū eſt) hoc etiā eſt largo ſumēdo qd̓ammodo improprie. Plura alia pn̄t ipſi peccato veniali ẜm diuerſas eius oꝑatōes effectus noīa attribui. interdū etiā aliqͦs attribuunt̉ ſed ſupra dicta ſatis ſit tetigiſſedeclaraſſe. Sunt em̄ ea magis ꝓprie ſibiꝯuenire vident̉ cōius aſſignant̉. Peccata venialia intelligi lignū/ fenū ſtipulamaliqͥ volūt. inter quos ſepe p̄fatꝰ btūs Tho.ſuꝑ illo qd̓. i. ad Coꝝ. iij. dicit apl̓s. aliqͥſuꝑ fundamentū ſpūale edificāt auꝝ/ argen/ lapides p̄cioſos. Alij v̓o ſuꝑedificāt lignū/ fenū ſtipulā. Et ille qui ſuꝑ fundamentū ſpūale ſic lignū/ fenū ſtipulam edificat/ ſaluꝰ erit. ſic tn̄ quaſi ignē. id eſt patiet̉penā ſed noͣ eternā. ītelligi iſta tria vltimavolūt peccata venialia. Qd̓ tn̄ ẜm eundē doctorē ꝓprie intelligi habet de ipſis pctīs venialibꝰ admiſcēt ſe ꝓcurātibꝰ terrena. Naꝫaliqua interdū pctā venialia ſe viris ſpūalibus admiſcēt. ſed qꝛ leuiſſima ſunt purgant̉ ignē ſed frequētiſſime ip̄m feruorēcharitatꝭ. Talia igit̉ peccata venialia/ ſe terrena procurātibꝰ admiſcētia/ ideo lignuꝫ/fenū ſtipulā ſignificant̉. qꝛ ſicut p̄dicta triain domo ꝯgregant̉/ nec tn̄ ad ſubſtantiā edificij ꝑtinēt. īmo cōburi pn̄t/ edificio nihilominus integro remanēte ita etiam pctā venialia multiplicari ī hoīe pn̄t/ manēte ſpūaliedificio. Et tunc iſtis patit̉ ignē/ vel ſcꝫporal̓ tribulatōis ī hac vita/ vel purgatorij.ſi ipſis nondū purgatis decedat ſed tamenſalutē ꝯſequet̉ eternam. Dicunt̉ aūt hm̄oipeccata venialia ſupedificari ſpūali fundamēto quaſi directe ſuꝑ ip̄m/ etem̄ ſuꝑ bo ſpūale/ malū ꝓprie edificari poteſt.ſed ſuꝑ .i. iuxta/ ſicut in ſimili ibi in pͣs. dicit̉Suꝑ flumina babylonis ⁊c̄. i. iuxta flumina babylonis. Notanter etiā bn̄ ad ꝓpoſituꝫ aliquoꝝ infra tangendoꝝ dicunt̉ hm̄orvenialia peccata ſic lignū/ fenū ſtipulamſignificata ſpūali edificio ſupedificari. Naꝫniſi ſpūali edificio ſupedificata eēt/ homotalia habens eſſet ſaluus ſic quaſi ignēUnde peccato mortali veniali ſimul decedens/ habet quidē lignū/ fenū ſtipulam/ſed habet ſpūali fundamēto ſupedificataEt ideo talis erit ſaluus ſic quaſi ignē.qꝛ ſimpliciter ſaluus erit. Et importāt

tria p̄dicta tres modos ſeu tres gradus adherentie grauitatis ipſorū peccatorū venialiū/ treſqꝫ modos ſeu gradus purgationiseoꝝ. ꝓpter qd̓ generaliter om̄ia pctā venialia complectunt̉ ꝯcernūt. qꝛ nullū ē quod ſit alterius p̄dictoꝝ trium modoruꝫ ſeugraduū adherentie grauitatis. Et non aliquē dictoꝝ trium modoꝝ ſeu graduuꝫpurgationis etiā purget̉ Lignū etem̄ qd̓ reſpectu iſtoꝝ triū diutiꝰ in igne manet/ ſignificat maiora. Stipula citiſſime comburit̉mīma. Et fenū qd̓ inter iſta duo ſe qͣſi mediocriter habet/ ſignificat mediocria.De diuerſis effectibus peccati actualis venialis.Lures poſſent peccati venial̓ ef EAfectus enumerari/ ꝓut plures exiſtunt. ex quibꝰ tn̄ doctores cōius aſſignant̉ ſequunt̉. Unusquidē qꝛ ad penā obligat. aūt vt ſtatimſupra tactū eſt/ ad aliquā triū penaꝝ propeccatis affligi ſolitaꝝ .ſ. eterne vel purgatorie / vel in p̄ſenti ſeculo ſatiſfactorie p̄ciſe determinate obliget ſed bn̄ ſub diſiūctōne adalterā ſcꝫ eaꝝ. de pctō veniali hic .i. inſeculo/ vel ſatiſfactōe hic facta/ in purgatorio ſi eo pctm̄ mortale exiſtat/ vl̓ ininferno ſi eo etiā pctm̄ mortale exiſtat/ ſatiſfieri oportet. Et ſi hic in foro/ ſcꝫ eccl̓ieſentꝭ ſatiſfaciat/ leuiter ſatiſfaciet. Si v̓oin foro purgatorij ſatiſfacere expectet/ grauiter valde puniet̉ ſatiſfaciet. Si v̓o in foro inferni ſatiſfacere oꝑteat. ip̄o etiā veniali grauiſſime puniet̉ qꝛ eternal̓r. Si tn̄vt tactū ē/ mortale ip̄o veniali exiſtat .i. ambobꝰ deceſſerit. Et ad ꝓpoſitū iſta triū punitionū ſeu ſatiſfactionū dari ſolet exemplū de mēſura vini/ ī vno forſan loco valebit ſolidū vnū. ſi ꝓgrediat̉ vlteriꝰ/ reperiet̉ valere ſolidos duos. ſi ꝟ̓o adhuc vlterior fiat ꝓgreſſus/ reꝑiet̉ valere ſolidos tres.Pena tn̄ ī īferno pro veniali illata/ incōꝑabiliter minor ē qͣꝫ ibidē mortali illata Un̄dici ſolet pena ī inferno pro mortali illataeſt ſicut ſoliditas. Illata v̓o ibidē pro veniali ē ſicut ſuꝑficies. In purgatorio aūt proveniali illata ē ſicut linea. In pn̄ti ꝟo ſeculopro veniali illata ē ſicut puctus. Unde ſicutiſta qͣttuor ſūt ad inuicē īproportionabilia/ita īter qͣttuorpenas ſupͣ dictas improportionabil̓ ē dr̄ia. Scd̓s effectꝰ pctī venial̓ ē aīaꝫ maculat. Qd̓ ſic (iuxta qd̓ ſtatim ſup̄