De ſeptē viciis capitalibus
XXVIII
¶ Nota ꝙ pctm̄ initiat̉ in cogitatōne. ꝓcedit ⁊ creſcit in delectatiōe. ꝑficit̉ in ꝯſenſu.¶ Circa ꝓceſſum aūt pctī notandū ē ꝙ aliqua ip̄m peccatū an̄cedūt. aliqͣ ip̄m ſubſequunt̉. aliqͣ ip̄m ꝯcomitant̉ ¶ Itē reſpectupͥmi. Aliqua pctm̄ an̄cedunt ex ꝑte auerſionis. Et aliqͣ an̄cedūt ex ꝑte ꝯuerſiōiſ. Exꝑte āt auerſiōis .i. qn̄ qͥs a bono īcōmutabili qd̓ deus ē/ auerti ⁊ ſeꝑari incipit an̄cedunt pctm̄. ꝯtēptus. omiſſio. ingͣtitudo. īobediētia. Ex ꝑte ꝟ̓o ꝯuerſiōis .ſ. qn̄ hō ſein peccatū ꝯuertit an̄cedit pctm̄ cogitatō.libido. ꝯcupiſcētia. delectatio. ꝑuerſa intentio. ꝯſenſus. Peccatū autē ſubſequūt̉ macula. id ē deformatio imagīs dei. reatus. ⁊obligatio ad penā eternā. Pctm̄ ꝯcomitātur circūſtantie q̄ ip̄m vl̓ aggͣuant vl̓ minuūt. ⁊ ſunt octo q̄ ex verſu ſeq̄nti notificari poſſunt. vnde ꝟſus. Quis qͥd vbi ꝑ qͦsquotiēs cur quomodo quādo¶ De tribus actōemdep̄uantibꝰ. ¶ Per tria etiā pͥncipalit̓ dep̄uari ſolet actio. etiā illa q̄ eſt de genere bonorū. Qn̄qꝫ in ſui pͥncipio. qn̄qꝫ in ſui medio. qn̄qꝫ in ſui fine .ſ. ꝑ malā intentōem. ꝑnegligentiā. ꝑ vanam gl̓iam.Quibuſ cauſiſ vnūpeccatū dicit̉ maius. ¶ Multis etiā cauſſeu reſpectibꝰ vnuꝫ pctm̄ d̓r maiꝰ ſeu gͣuiꝰaltero. videlicꝫ cauſalitate. vt peccatū luciferi. Generalitate. vt pctm̄ pͥmi hoīs. Deformitate. vt peccatū iude ꝓditorꝭ. Remiſſiōis ſeu venie difficultate. ſicut pctm̄ ī ſpiritūſanctū. Periculo ſicut pctm̄ ignorātieInſeꝑabilitate vt peccatū cupiditatꝭ Pronitate vt peccatū carnis. Offenſiōe vt peccatū idolatrie. Expugnādi difficultate vtſuꝑbia ⁊ vana gl̓ia. Mētis cecitate vt peccatum ire.De quinqꝫ operuꝫgeneribus. ¶ Notandū eſt etiā ꝙ int̓ cetera qͥnqꝫ reperiunt̉ genera opeꝝ. Nā q̄damſunt mala in ſe. vt illa q̄ de ſui natura ſeu inſuo genere mala ſunt. ſed tn̄ ꝑ aliqͣs circūſtantias bona fieri pn̄t. vt homicidiū qd̓ īſe malū eſt. ſed ꝑ circūſtantiā aliquā p̄t effici bonū. vtputa qn̄ fit ꝑ debitam iuſticiaꝫvl̓ ſe legitime defendēdo / cū mortis ꝑiculum euādi nō poſſit ⁊ hmōi. Quedaꝫ ſuntmala ẜm ſe. vt illa q̄ ẜm totū ſuū eſſe mala
ſunt. nec ꝑ circūſtantias aliqͣs bona efficipn̄t. ſicut eſt odire deū vl̓ fornicari ⁊ hmōiQuedā ecōtrario ſunt bona ī ſe. vt illa q̄ d̓ſui natura ſunt bona ex genere. ſed tn̄ ꝑ aliqͣs circūſtantias pn̄t fieri mala. Sicut eſtdare el̓ynā qd̓ ī ſe bonū eſt. ſꝫ ꝑ circūſtātiā.aliquā p̄t fieri malū. vtputa ſi daret̉ ꝓ ſolavana hoīm laude acqͥrēda. vel hmōi. Quedā ſunt bona ẜm ſe. vt illa q̄ ẜm totū ſuuꝫeſſe bona ſunt. nec ꝑ circūſtātias aliquaspn̄t fieri mala. ſicut ē diligere deū ex charitate. Quedā ſunt indifferētia .ſ. q̄ ſuo eē necbona nec mala ſunt. pn̄t tn̄ ẜm circūſtātias bona vl̓ mala fieri. ſicut mouere pedemſine deliberatōe. vel qn̄qꝫ comedere. quodẜm circūſtantiā aliquā bonū fieri p̄t. vtputa in neceſſitate corpus ſuū debite ſuſtētādi vt efficaciꝰ deo ſeruire poſſit. Et ecōtrario malū. vtputa ſi ad ſuꝑfluitatē. ⁊ ex ſolalibidīe vl̓ voluntarie p̄cepta eccl̓ie trāſgrediendo fiat.¶ De quattuor generibus ſeu diuiſiōibꝰ peccati mortalis.Icet plures peccati mortal̓ diuer Cſis reſpectibꝰ et cauſis poſſent aſſiil3egnari diuiſiōes ſeu genera. qͣꝫtū tn̄ad p̄ſentis tractatꝰ cōpendiū attinet. qͣttuor ſolūmodo tāgēt̉. Circa quaꝝ adhuc ſolam qͣrtā diffuſe inſiſtet̉. qꝛ ꝑ eiꝰ declaratōnē alie tres clare ⁊ facil̓r poter̄t intelligi. īmo ip̄as tres effectualit̓ ꝯp̄hēdit.¶ De prima diuiſiōeRīa igit̉ dictaꝝ qͣttuor diuiſionuꝫeſt. ꝙ pctōꝝ mortaliū aliqͣ ſūt carnalia. alla ſpūalia. Carnalia āt maioris ſūt īfamie. Spūalia ꝟ̓o maiorꝭ cl̓peDe ſecūda diuiſiōeEcūda diuiſio eſt ꝙ pctōꝝ mortaliū aliqͣ ſūt ꝯmiſſi. alia delicti. Qd̓in effectu ē dicere. Aliqua ꝯmittūtur in faciēdo. alia in omittēdo. Prīa pctāſunt p̄uaricatio ſeu trāſgreſſio legis qͦ ad p̄cepta negatiua. vtputa. nō occides. nō mechaberis. Scd̓a ſunt p̄uaricatio ſeu tranſgreſſio legꝭ qͦ ad p̄cepta affirmatiua. ſic̄ ſūtDiliges dn̄m deū tuū ex toto corde tuo ⁊cͣHonora pr̄em tuū ⁊c̄. Et ẜm hāc etiā diuiſionē d̓r peccatū mortale eſſe ⁊ fieri ꝯͣ duas ꝑtes iuſticie. Quaꝝ vna eſt declinatioa malo. Alia eſt facere bonū