Compendiū theologie
actus. aliud eſt peccati habitus. alid̓ pctīreatꝰ. Pctī actꝰ aliqͥd eſt. ſed qn̄ nō amplifit deſinit eſſe/ etiā ſine gr̄a. Sꝫ pctī habitus qͥ ex mal̓ actibꝰ relinqͥtur etiā aliqͥd eſt⁊ remanet interdū ceſſantibꝰ etiā ip̄is actibus. ac etiā pꝰ infuſam gr̄am pctīqꝫ remiſſionē. Pctī v̓o reatꝰ ſiue macula ẜm rē nihil eſt. deformat tn̄ aīam. nō ꝑ modū poſitōis ſꝫ ꝑ modū pͥuatōis. ſic̄ trūcatio membri ꝑ modū pͥuatōis corpꝰ deformat ⁊ maculat. Dic̄ etiā Aug. ꝙ ſicut abſtinētia nulla ſubſtātia vel res eſt. ⁊ tn̄ ex ea corpꝰ langueſcit. ita pctm̄ n̄ eſt aliqͣ ſubſtātia vl̓ resex eo tn̄ natura minuit̉ ⁊ corrūpit̉. delet̓ tn̄ſꝑ ꝑ gr̄am. ¶ Notādū p̄terea ꝙ pctm̄ quādoqꝫ trāſit actu ⁊ remanet reatu. ſic̄ peccatū actuale actu ꝯpleto an̄ pnīaꝫ. Qn̄qꝫ ecōtra pctm̄ trāſit reatu ⁊ remanet actu. ſic̄ inpctō originali pꝰ baptiſmū. Qn̄qꝫ tranſitpctm̄ actu ſil̓ ⁊ reatu. ſic̄ pctm̄ actuale actuꝯpleto ⁊ poſt penitentiā. Qn̄qꝫ peccatū remanet actu et reatu. ſicut peccatū originale ante baptiſmū¶ De diuerſis nominibus peccati actualis mortalisIuerſis freq̄nter noībꝰ pctm̄ ip̄mmortale ꝑ doctores nomīat̉ ẜm diCuerſas eiꝰ ꝓpͥetates ⁊ oꝑatōes ⁊ effectꝰ. Uocat̉ eī qn̄qꝫ macl̓a. et hͦ iō qꝛ imaginē dei deformat et macl̓at. Uocat̉ qn̄qꝫreatus. qm̄ ad et̓nā penaꝫ obligat. Uocat̉qn̄qꝫ pollutio. ⁊ hoc qͣꝫtū ad ꝯtagionē contracta ex t̓rena delectatōe. Uocat̉ qn̄qꝫ delictū. et hͦ ẜm ꝙ eſt receſſus a dignitate gr̄ehabite. Uocat̉ qn̄qꝫ culpa. et hͦ ꝓut reſpiōpenā quā meret̉ ⁊ incurrit. Uocat̉ qn̄qꝫ offenſa. ⁊ hͦ eſt qꝛ ꝯͣ deū ē ⁊ ꝯͣ deū facit. Uocatur qn̄qꝫ p̄uaricatio. ⁊ hͦ inqͣꝫtū mādatū d̓ireſpicit qd̓ trāſgrediēdo p̄uaricat̉. Uocat̉qn̄qꝫ pctm̄ ꝓut ꝯuerſio fit ad bonuꝫ ꝯmutabile cum auerſiōe a bono incōmutabili.Uocat̉ qn̄qꝫ ſcelꝰ ꝓpt̓ magnā iniuriā quepeccādo deo fit. Uocat̉ etiā qn̄qꝫ nefas ꝓut ē illicitū ꝑſone ꝑpetrāti. Uocat̉ etiā qn̄qꝫ crimē ꝓut eſt dignū accuſatōe et pena.¶ De diuerſis effectibus peccati actual̓ mortalisUiuſmodi aūt pctī multiplex ẜmdoctores reꝑit̉ effectꝰ. ſꝫ qͣꝫtū p̄ſenAtē ꝯcernit tractatū ſatis erit aliqͦsenumerare. ¶ Unꝰ effectus Et pͥmo natu
ralia vulnerat. qd̓ ſignat̉ ī illo qͥ iuxta euageliū deſcēdēs ab hierl̓m ī hiericho īciditin latrōes. ¶ Aliꝰ. Intellectū obſcurat ī cognitōe veri. et affectū tepeſcere facit in oꝑeboni. ¶ Aliꝰ. Gratuitis ſpoliat. ne tn̄ bonūaliqd̓ ꝑeat bona oꝑa q̄ qͥs peccādo mortificat alijs iuxta diſpēſatōneꝫ dei elargient̉ſaluādis. ¶ Aliꝰ. Aīaꝫ maculat. ad penā et̓nā obligat. ꝯſcīam amaricat. cor indurat.¶ Aliꝰ. Hoīeꝫ qͣſi īſenſibilē reddit. Exēplocanis ſubmergēdi qͥ lapidē ī collo ſuo nonſentit donec ab eo ī fundū aq̄ trahit̉ ¶ AliꝰAīaꝫ occidit. qꝛ deo qͥ v̓a vita ē pͥuat ¶ Alius. Ad alia pct̄ā trahit Un̄ Gre. Peccatūqd̓ ꝑ pnīam nō diluit̉ / mox ſuo pōdere adalid̓ trahit. ¶ Aliꝰ. Bona q̄ ī pct̄īs fiūt/ infructuoſa ⁊ qͣꝫtū ad meritū ⁊ qͣꝫtū ad p̄miūreddit. ¶ Aliꝰ. Ex hoīe quendā effectiue infirmū facit. Nā in pctōre ē ignis auaricie.fetor luxurie. tenebre igͦrātie. v̓mis ꝯſcīe. ſitis ꝯcupīe. ⁊ demōes ꝑ effectum/ et hmōi.¶ Aliꝰ Uacuū hoīeꝫ tadē relinqͥt. ⁊ meritoqꝛ md̓o adherētia ſugūt vbera arētia. Fallēdo decipit/ ſicut eſca ī hamo vl̓ lignū putridum de nocte lucēs. ¶ Aliꝰ. Hoīeꝫ vereſtultū demōſtrat. ſeruiēdo .ſ. illi qͥ ip̄m torqueri q̄rit ⁊ tādē torq̄bit. Cōponēdoqꝫ etꝯgregādo ſupͣ ſe vn̄ torqueat̉ ⁊ cremet̉ Un̄Aug. li. de ciui. dei. Hoc viciū adimit integritatē. pulcritudinē. ſalutē. v̓tutē. ⁊ qͥcqͥdboni ꝑ viciū detrahi ſeu minui ꝯſueuit.C3In quo peccatū ha ꝓbet eſſe ⁊ ortū. ¶ Notandū ē vlteriꝰ ꝙ qͣꝫuiſpctm̄ ip̄i bono ꝯͣriū ſit. n̄ tn̄ hꝫ eē niſi ī bono nec ortū niſi a bono. qd̓ qͥdem bonū eſtlibeꝝ arbitriū ac voluntas. a qͣ pctm̄ eſt ſicut a pͥma origine. ⁊ in qua eſt ſicut in ꝓpͥoſubiecto. Uoluntas igit̉ eſt cauſa pctī. cāꝫdico nō efficientē ſed deficientē. Uoluntaſenī ẜm ꝙ habet reſpectū ad ſuū pͥncipiū aqͦ eſt .ſ. ad deum/ nō eſt nata elicere ex ſe niſibonū. Sed ẜm ꝙ habet reſpectū ad pͥncipiū ex qͦ ē. qd̓ ē oīno nihil. cū ip̄a volūtasex nihilo ſit ſꝑ tēdit ad defectuꝫ. Si gͦ velimus ſcire vn̄ malū culpe ſit mat̓ial̓r. dicēdū ꝙ ex nihilo. Si ꝟ̓o velimꝰ ſcire vn̄ ſittermīalit̓. dicendū ꝙ ex abſentia d̓biti modi debite ſpeciei ⁊ debiti ordīs. Sꝫ ſi velimus ſcire vnde ſit original̓r. dicendū ꝙ avoluntate ſiue a libero arbitrio.¶ De progreſſu pctī