De viciis nature ⁊ volutatis. X5
XXVIII
ſancto vic. dicit. ꝙ original̓ culpa ē corruptio ſeu viciū qd̓ naſcēdo ꝯͣhimꝰ ꝑ igͦrātiāin mēte ⁊ ꝯcupīam in carne. ¶ Alij voluntꝙ original̓ culpa ſit neceſſitas ꝯcupiſcēdicū debito nō ꝯcupiſcēdi. Et ponūt exēplūde radio ꝯtiguato aque. qͥ mouet̉ aqͣ mota⁊ qͥeſcēte qͥeſcit. Et hͦ ptꝫ ex cōtiguatōe ſuicū aqͣ. Un̄ cū maior ſit vnio anīe ⁊ carnisqͣꝫ ī caſu p̄dicto radij ⁊ aque. cū caro de ſevalde mobil̓ ſit ad ꝯcupiſcēdū. aīa eo ipſoꝙ tali carni vnita ē habꝫ ſtatim talē qͣndāneceſſitatē ꝯcupiſcēdi. Cū igit̉ caro ꝑuulicui infundit̉ aīa / ꝑ pctm̄ primi hoīs ad cōcupiſcēdū ſit mobil̓. inerit ip̄i aīe iā illi carni vnite neceſſitas q̄dā ꝯcupiſcēdi. nec poteſt aīa ip̄a illā carnē ſeu ſenſualitatē cohihere. ſicut aīa ade an̄ pctm̄ potuiſſet/ q̄ habuit poteſtatē ſuꝑ ſenſualitatē. ⁊ etiā lib̓tatē ꝯcupiſcēdi vel nō ꝯcupiſcēdi. ¶ Ptꝫ igit̉ꝙ ꝑ peccatū ⁊ poſt pctm̄ pͥmi homīs ineſtaīe duplex neceſſitas. Una nō poſſendi ſēſualitatē retinere ſeu cohibere. ⁊ alia neceſſitas ꝯcupiſcēdi. Et pͥma eſt q̄dam neceſſitas nō valēdi facere qd̓ debꝫ. ⁊ ſcd̓a ē quedā neceſſitas faciēdi qd̓ nō debꝫ. Et ita ineſt ei carētia vtriuſqꝫ ꝑtis iuſticie. que ſuntdeclīare a malo ⁊ facere bonū. ¶ Ex qͦ patꝫꝙ peccatū originale ⁊ ē in carne ⁊ eſt in aīaſed ī carne original̓r et mat̓ialiter. in aīa vero formalit̓ ⁊ tāqͣꝫ ī ſubiecto. Sola enī aīaē ſuſceptibil̓ virtutꝭ ⁊ vicij. ⁊ tn̄ ſicut dictūeſt ex cōiūctione ip̄iꝰ ad corpꝰ ꝯͣhit illd̓ viciū. ſicut qn̄ qͥs cadit in lutū fedat̉ ⁊ maculat̉. ¶ Talis aūt aīe īfectio nō tm̄ ē pena ſꝫeſt etiā culpa. ip̄a ꝟo culpa que macl̓a ē delet̉ ī baptiſmo. Pena āt que fomes ſiue peccandi ꝓnitas appellat̉. remanet pꝰ baptiſmū. Sic eī in baptiſmo curat̉ culpa qͣꝫtūad reatū dānatōis et̓ne. ſed nō qͥn remaneat ip̄a pena qͣꝫtū ad motū ⁊ actu ꝯcupiſcētie. cū q̄ oꝑtet nos qͣꝫdiu viuimꝰ pugnare.niſi extinguat̉ ꝯcupiſcētia ꝑ ſpēalē gͣtiā. ſic̄in btīſſima v̓gine in ꝯceptōe filij dei. ¶ Originale etiā pctm̄ ſic in hoīe ꝑ baptiſmū curat̉ ꝙ nihilominꝰ ab eo qͥ curatꝰ ē trāſmittat̉ in ꝓlē quā generat. ſicut iudeꝰ circumciſus generat filiū cū p̄putio. ⁊ gͣnum nudū⁊ purū ſeminatū ꝓcreat granu cum palea.Qd̓ hinc eſt. qꝛ hō nō generat filiū ẜm ꝙ īmente curatꝰ eſt ſed ẜm ꝙ in carne¶ De nomībus peccati original̓ ẜm ꝙ oꝑatur ad aīam.
Riginale pctm̄ diuerẜ ī ſacra ſcriptura noībꝰ ml̓tiplicibꝰ de cauſis¶ Vnoīat̉. ¶ Scd̓ꝫ enī ꝙ originale peccatū ꝯꝑat̉ ad aīaꝫ/ vocat̉ qn̄qꝫ īfirmitaſ. qꝛreddit aīaꝫ īpotentē ad reſiſtēdū motibuſQn̄qꝫ vocat̉ feditaſ. qꝛ ꝑ ip̄aꝫ aīa maculat̉Uocat̉ qn̄qꝫ ꝓnitas ꝓpt̓ ꝯtinuā appetitꝰīclinatōeꝫ ad malū. Uocat̉ qn̄qꝫ corruptōqꝛ ad nihilū ducit et pctm̄. Uocatur qn̄qꝫviciū. qꝛ ē diminutio bonoꝝ naturalium.Uocatur qn̄qꝫ lāguor nature. qꝛ durat. innatura corrupta. ¶ Habet etiā noīa ẜm ꝙꝯꝑatur ad corpꝰ. Uocat̉ eī qn̄qꝫ lex carniseo ꝙ lege diuina ſit carni īflicta. Un̄ qn̄qꝫlex membroꝝ vocat̉. qꝛ mouet organa adoꝑatōꝫ ꝯcupīe. Uocat̉ qn̄qꝫ tyrānus ꝓpt̓dn̄atōem qͣſi violētā ī ip̄a ꝯcupīa. Uocat̉qn̄qꝫ fomes. qꝛ ſic̄ ignis fouet ignē. ita perip̄m fouet̉ in carne pctm̄ ẜm actꝰ generatiue et nutritiue. Uocat̉ qn̄qꝫ ſtimulꝰ carniſqꝛ ſtimulat carnē ad pͥmoſmotꝰ/ et animūad ꝯſenſū. ¶ Habꝫ qͦꝫ noīa ẜm ꝙ ꝯꝑat̉ adactus delectabiles. Et ẜm hͦ vocat̉ ꝯcupīaq̄ ſonat viciū ī actu ꝓut ē ī adultꝭ. Itē ꝯcupiſcibilitas q̄ ſonat viciū ī potētia. ꝓut eſtin ꝑuulis. ¶ Habet etiā nomē ẜm ꝙ ꝯꝑat̉ad pͥmū hoīem a qͦ ꝯͣhit̉. ⁊ ſic vocat̉ originale qd̓ eſt carētia debite iuſticie.De peccato actualimortali. et circa ip̄m ī generali occurrētibꝰIrca peccatū aūt actuale morta lealiqͣ ſunt videnda. Prīo quid ſit.Scd̓o de diuerſis eiꝰ noībꝰ ſeu appellatōibꝰ. Tercio de huiꝰ pctī effectibusQuarto de diuerſis eiꝰ generibꝰ ſeu diuiſionibꝰ. Quinto de quolibet ſeptē pctōꝝ capitaliū ac eorū filiabꝰ ſeu ſpeciebꝰ aliqͥd inſpeciali declarabit̉.Quid ſit peccatumactuale mortale in ſpēali. ⁊ quō diffinitur.Eccatū igit̉ actuale mortale ſic diffinit̉ ẜm Aug. Peccatū ē dictumvl̓ factū vel ꝯcupitū ꝯͣ legē dei Etponit̉ in dicta diffinitōe dictū ꝓ pt̓ pctm̄oris. factū ꝓpt̓ pctm̄ oꝑis. ꝯcupitū ꝓpterpctm̄ cordis. ¶ Diffinit̉ ⁊ alit̓ ẜm eundemAug. Pctm̄ ē volūtas retinēdi faciēdi vl̓ꝯſentiēdi qd̓ iuſticia vetat. ¶ Inſuꝑ ſciendū ꝙ peccatū ꝓprie non eſt ſubſtantia velres aliqua. ſed defectus ⁊ corruptela ¶ Circa qd̓ tn̄ aduertēdum ē ꝙ aliud eſt peccati
M