Druckschrift 
3 (1494) Tercia pars operum Johannis de Gerson doctoris christianissimi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Tractatus ſeptimus

ea ſuperiecta ſunt. puta ocl̓i viſiōꝫ vetātia. ipſaꝫ ī ſeipſa ablatione ſola/ occultā manifeſtant formā/ vl̓ in manifeſtationē ducunt.ſic ſupple fit in cognitōe abnegatōꝫ. Conſtat aūt ſtatue factor nihil addit ad lapidevt ſculpat imaginē. ſed trahit tm̄ modo eoUeruntū aliqua ablatōe facta linquit pulcrā .ſ. imaginē. Conſonat Aug. Diony. exemplo pro ꝯfirmatione dictoꝝ ſic dicit.audis. bonū hoc. bonū illud. tolle bonūbonū illud. vide ſi potes ip̄m bonuꝫ nulloalio bonū. tunc videbis deum. Ita de veroIta de pulcro. Ita de ente p̄cipue. Ita delibet attributo diuino. Experimental̓ cognitio dei. poteſt intelligi ablationeꝫ fieriſeptem modis. Quorū duo ſpectāt maximeꝓpoſito nr̄o. Unus ad intelligentiā. aliꝰ addeuotionē. Unus modus ē noīs impoſitionē. alius per voluntariā acceptōꝫ ſeu credulitatē. Terciꝰ per realē ablationē. Quartus per intelligētie depurationeꝫ. Quintꝰintelligentie ꝑſpicacitatē. Sextus per intelligentie deiformitatē. Septimus per intelligentie ſimpliciſſimā vnitatē. Diſcurram ſingulos modos. Eſt itaqꝫ pͥmꝰ familiarꝭnobis pro ſtatu vie. verbi gr̄a de vno noīebonū vel bonitas. qꝛ habito de ipſo ſic accipi poterit de ceterꝭ. Experimur itaqꝫ ſinaliq̄ res a nobis appetibiles. vl̓ qꝛ vtiles. vl̓qꝛ delectabiles. vel qꝛ pulcre honorabilesImponimꝰ ad hec appetibilia ſignificandahoc nomen bonū. Experimur ꝯſeq̄nt̓ resappetibiles ſunt ī multꝭ defectuoſe. et vbicunqꝫ querimus refectionē/ ibi reperimꝰ aliquā defectionē moleſtā appetitui carniſ autſpūs. Procedimus vltra ad impoſitōꝫ vniꝰnomīs quod ſignat bonū vſqꝫquaqꝫ perfectuꝫ. cui nihil aſſit vl̓ adeſſe poſſit malo. nihil bonū deſit. ita ſit bonū quo maius cogitari poſſit. ſicut Augꝭ. accipit. poſtmodum Anſelmus de hoc noīe deus. appellamus bonū ſimpl̓r ens/ aut ſumme ꝑfectūQua impoſitiōe facta ꝯfeſtim oīs ſcit impoſitionē. audit hoc nomen deꝰ vel hoc nomen bonū nullo addito .i. bonuꝫ ſimpl̓r. qꝛſimpl̓r dico qd̓ ſine addito dico. Oīs ita qꝫtalis accipit reliqua re tali p̄ſtātiſſima quāceteris om̄ibꝰ anteponi. hoc nomē bonuꝫ ethoc nomē deus ita ꝯuertibilit̓ ſe habēt bo ſimpl̓r deus. Conſtat ita fieri potuiſſe factū. ita retineri. Quo p̄ſuppoſito voIuit Anſel. qͥdā alij demōſtrare deū eſſe ſic̄putabāt euidēs eſſe bonū quo maius co-

gitari non poterat neceſſario erat. Alioqͥnſipoſſet non. eſſet bonū quo maiꝰ cogitari poſſet. Sed ẜm v̓itatē ꝓceſſus ē ſophiſticus inualidus/ ſi aliter ꝯfirmeturDiceret em̄ inſipiens ꝯͣ quē arguit ſe admittere iſtud qͥd nomīs. deus ē bonuꝫ maiꝰcogitari pōt. negaret tn̄ aliqͥd tale ſit inre. ſed tm̄ in nomine. ſicut ſi deus imponeret̉ad ſignificandū bonū ſummū ī tribus ſuꝑpoſitis abſolutis. nihil in re nomī reſpōderet. Propt̓ea reſtat ſcd̓s modꝰ neceſſariꝰē accedere volēti ad deū credere .ſ. volūtarie aliqd̓ tale bonū ē vere ī reꝝ natura. īmo ſuper oīa cogitari pn̄t ī reꝝ natura aliquaꝫimaginationē. rōem vl̓ intellectū. Hec autēvolūtaria fidel̓ acceptio/ nedū ꝯcedit qͥdnoīs. ſed qͥd rei firmit̓ credit. ita ī om̄i locutione ſibi ſupponit hoc nomē deꝰ. qꝛ ſuppoſitio ē acceptio termini ī ꝓpoſitōne ꝓſuo ſignato vltimato. Ex hac acceptōe ſcd̓a/ ꝓtinus elucidare poſſemꝰ quēadmodū deuotiſſima mens laicorū ſimpliciū/ ꝑtingere p̄t adexperimentalē dei ꝑceptōeꝫ ſeu theologiammyſticā/ ī vnione ꝯſiſtit mentis ad deū.ꝯiungit eos ſibi. diſpergit ſuꝑbos mētecordis ſui. Pergamꝰ attn̄ prius ad aliqueꝫmodoꝝ aliorū numeratoꝝ declaratōꝫ. Etquidē tercius pōt a ſolo deo fieri. redigendooīa bona in vnū ſe bonū qualit̓ erat ab et̓noan̄ mūdi ꝯſtitutionē in architypo mūdo ſolo. ſꝫ multū facit ad ꝓpoſitū/ niſi quanto facilius venit fidel̓ ſimplex vel theologꝰad cognoſcenduꝫ ſuꝑeminentiā boni eterniſuꝑ om̄e aliud boni nomen. qn̄ credit vnuꝫpoſſe neceſſario manere alijs exiſtētibusvel deſtructis. Quartus modꝰ maximegruit ꝓpoſito Augꝭ. ẜm quē ꝓceſſit ī ſuisfeſſionibꝰ. īmo ī om̄ibꝰ pene libris ſuis. etiā ſimplice mr̄e ſua. colloq̄rēt̉ valde dulciter ad feneſtrā. Deputabat itaqꝫ mr̄eꝫ deuotā tal̓ abſtractōis ph̓ical̓ capacē. proutcolligit̉ ex libro ſuo ſcd̓o ordīe. vult deducere oīs ph̓ica traditio/ ordīate ꝓceſſitex amore/ p̄uia grāmatica. dehīc logica. ꝯſequēter ſuo ordine de reliqͥs. Amor em̄ fuerit hūani ꝯuictꝰ ad quē loq̄la reqͥrit̉. nec ſuꝰficit niſi polita ſit ẜm deductōꝫ illic tradi. qͣꝫuis ī laudē pithagore nimiꝰ fuit. vt idēin retractatiōibꝰ fatet̉ humiliter Augꝭ. Modus iſte tantus reputatus eſt a ph̓is. vt dicerent abſqꝫ illo poſſe qͥcqͣꝫ ſcire ꝓprie vt intelligere. ita em̄ poſuit Albertꝰ in ſuo de intellectū intelligibili deducens longū