Druckschrift 
3 (1494) Tercia pars operum Johannis de Gerson doctoris christianissimi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Tractatus ſeptimus

faciētis/ nunqͣꝫ ꝓuenit abſqꝫ pctō mortali.ſed actus eiuſdeꝫ gr̄e pōt ſine culpa mortalivel veniali frequēter interrumpi. Hec ꝑs ſequit̉ ex p̄cedenti. Un̄ ꝓ faciliori noticia oīmqͥ tractamus. poſſumus ꝑ diſtinctionē dicere/ ꝙ mens in hoīe ſicut aīa rōnal̓ pōt ꝯſiderari dupl̓r. Uno mō ẜm eſſe ſuuꝫ. Alio mōẜm bn̄ eſſe. Si pͥmo mō. ſic eſt incorꝑalis etīmaterialis naturaliter. Si ſcd̓o mō. ſic recipit varietates plurimas. Et hoc dupl̓r ingenere. qꝛ vel cōſtituit̉ ẜm bn̄ eſſe habitualeſuū ſolum. vel ẜm eē actuale. Si ẜm eſſe habituale/ ſic eſt dupliciter. vel ẜm habitus pure ſuꝑnaturaliter infuſos. vel ẜm habitꝰ naturaliter ꝑ aſſuefactionē acquiſitos. Taliseſt diſtinctio de bn̄ eē actuali. qꝛ vel proceditillud ex habitu ſuꝑnaturali vel ſuꝑnaturaliter. vel ſolū naturalit̓. Fierēt ſubinde multe diſtinctōes de comꝑatione mētis/ aut aīerōnalis quo ad bn̄ eſſe/ vel quo ad eē ẜm qͥd.qd̓ eſt additū ſub ſuo eſſe. Et ẜm iſtos reſpectus haberet̉ noticia. cur aīa tot nomībꝰ appellat̉/ cū ſit eēntia ſimplex et vna. vt ꝙ dicit̉ſpūs. mēs. rō. aīa. d̓r portio ſuꝑior ⁊ inferiordicit̉ intellectꝰ ſpeculatiuꝰ ⁊ practicꝰ. d̓r ſimplex et ꝯpoſitus aut diſcurſiuus. d̓r formal̓⁊ actual̓ vel adeptus. d̓r agens ⁊ poſſibil̓. d̓rinuētiuus ⁊ iudicatiuꝰ. d̓r libeꝝ ſimpl̓r ⁊ liberū arbitriū. dicit̉ ſindereſis ⁊ ꝯſciētia. dicitur naturaliter agēs. d̓r rational̓. ꝯcupiſcibilis ⁊ iraſcibil̓. d̓r tandē principaliter ſpūscognitiuꝰ. d̓r volitiuꝰ. dicit̉ mens collecta ⁊vnita in humilibꝰ deuotꝭ. d̓r diſꝑſa in ſuperC bis mente cordis ſui. Ueritates octo diximus de diſꝑſione mētis. De collectōe videamus ſimul ⁊ deuotionē. Collectio mentisad deū poteſt acquiri quaſi via triplici in genere. Una eſt ꝑ deuotionē ſimpliceꝫ. Alteraꝑ ph̓icā inueſtigationē ⁊ intelligentiā. Tercia ꝑ theologia. q̄ complectit̉ intelligentiā ⁊deuotionē ſimul ſi plena ſit. Nūc d̓ pͥma pͥncipalior eſt intētio ad ꝯfuſionē ſuꝑborū mēte cordis ſui. Deſcribit̉ aūt deuotio ẜm doctores noīatim Hugonē ī ſuo de or̄one. Deuotio eſt eleuatio mētis ī deū ꝑ piū ⁊ humilēaffectū/ fide. ſpe et charitate ſubnixū. Nihilhac deſcpͥtione verius. nihil lucidius. nihilꝓpoſito nr̄o ſimpliciuꝫ documēto accōmodatius tradi potuerat. Porro de mentis deuotōe nō ſiluit ſcpͥtura. loquēs de offerentibus mēte ꝓmptiſſima ⁊ deuotiſſima. Mēsdeuota eſt in incipientibꝰ. deuotior in proficientibus. deuotiſſima in ꝑfectis. Collectio

mentis ꝑ deuotionē nihil aliud ē qͣꝫ eleuatioNon em̄ pōt mentis eleuatio fieri ad deumpiū ⁊ hūilē affectū qͥn colligat̉ ad vnitatēIn qua vnione tradit diuinꝰ Dionyſiꝰ myſteriū conſiſtere theoſophie xp̄ianoꝝ. Un̄ pͥterea ſumit̉ diſtinctio ſpūalis amoris a carnali. qꝛ primus vnit. alter ſpargit. Et qͥa tal̓vnio nō attingit̉ abſqꝫ amore ſpūali extaſiꝫfaciente. tradiderunt expoſitores ſui. ꝙ appellat theologiā myſticam experimentatiuūvel guſtatiuū amorē. De quo dicit vnus inter ceteros/ ꝙ amor hmōi cauſabat̉ ſine cognitione p̄uia vel comite. Qd̓ an̄ veꝝ ſit. etquō pōt accipi/ tactū ē alibi ſub. xij. ꝯſiderationibꝰ. ⁊ hic ſuꝑaddent̉ aliqͣ. Certiſſimū qͥdē eſt ꝙ amor omnis cognitionē p̄ſupponit̉vnā aūt alterā. Habemꝰ ecce tria pͥncipaliter in deſcpͥtione deuotōis. Primo ꝙ eſt eleuatio mentis in deū. Scd̓o ꝙ hec eleuatiofit ꝑ piū ⁊ humilē affectū. Tercio ꝙ hmōi affectꝰ dꝫ eē fide. ſpe ⁊ charitate ſubnixꝰ ſeu formatus. Pn̄t hic explicari quattuor cauſe deuotionis. finalis. material̓. efficiēs ⁊ formal̓Poſſet inſuꝑ aperiri quid intelligimꝰ ꝑ eleuationē mentis in deū. qꝛ nō fit hic ſermo d̓eleuatione locali/ cuꝫ deus ſit vbiqꝫ ⁊ ſemꝑ.intimior mēti qͣꝫ mens ſibijp̄i. Sꝫ intelligimus de eleuatōe ſpūali. nō ẜm eē mentis. ſꝫẜm bene eſſe. habituale ⁊ actuale. ꝑ affectuꝫſcꝫ piū ⁊ humilē. qͥ qn̄qꝫ ſtat in habitu ſolo.qn̄qꝫ procedit ad actū. quemadmodū fideꝫſpem ⁊ charitatē. nūc pro habitibꝰ. nūc proactibus accipimus. Accipientes autē proactibus ꝯuenienter ī primis coartamus ſermonē ad tria hec vocabula. affectꝰ. piꝰ et humilis. Ita vt abbreuiādo dicere poſſemꝰ. ꝙdeuotio eſt affectus pius et humilis. Quiſquis ergo plene cognouerit/ qͥd eſt affectꝰ pius ⁊ humilis. ſciet vtiqꝫ qͥd ē deuotio. Etqm̄ finis legis eſt dilectio ẜm apl̓m/ ꝯformiter ad xp̄m teſtificantē. in duobꝰ mādatis dilectionis/ tota lex pendet ⁊ ꝓphete/ fuit opinio celebris. ꝙ theologia xp̄ianoꝝ/ magis ēaffectiua proprie qͣꝫ ſpeculatiua vl̓ practicaNon em̄ data eſt lex xp̄iana vt hic intelligamus deū. ſꝫ vt captiuemus omnē intellectuin obſequiū chriſti. Ualet hec conſideratiopro ſimplicibus chriſtianis. ⁊ militat aduerſus ſuꝑbos mēte cordis ſui. qui nihil credere volunt/ niſi prius intelligant. quales eratph̓i quos damnant pariſiēſes articuli de errore. quaſi ꝑ om̄ia. ſpecialiter duꝫ dicebant.ꝙ nihil ſcit qui ph̓ie nō ſtuduit. ꝙ inſuꝑ nō