Druckschrift 
3 (1494) Tercia pars operum Johannis de Gerson doctoris christianissimi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Tractatus tercius

tudinē beate marie. q̄ tā grata. tā incredibiliformoſitate refulgēs inuēta ē vt ꝯcupiſceretrex ſpeciē eiꝰ. ⁊ de ſublimi ſolio deitatꝭ deſcēderet ad infima nr̄e mortalitatis/ accipiensſerui formā. Quāta qͣliſqꝫ putāda ē pulcritudo totiꝰ qn̄ ī vno oculoꝝ ſuoꝝ dicit ſe ſpecioſus forma p̄ filijs hoīm/ corde vulneratuꝫ.Uulneraſti ait cor meū in vno oculoꝝ tuorū. ⁊ qd̓ minꝰ videt̉. ī vno crine colli tui. Deniqꝫ pͥmū nomē quo maria legit̉ ī cāticꝭ nominata ꝑ ſpōſum fuit. O pulcerrima mulierū. Uere pulcerrima/ q̄ ꝓ ſuꝑba myſtica Uaſthi eua. ſuꝑno regi nō Aſſuero ſꝫ deo. meruit copulari/ gr̄aꝫ inueniēs ī ocul̓ eiꝰ quā adamauit ſuꝑ om̄s mulieres. Erat em̄ formoſavalde ⁊ incredibili pulcritudine. oīmqꝫ ocuO lis gratioſa ⁊ amabil̓ videbat̉. Magiſter.Cōnabimur īaniter/ ſi v̓bis eqͣre volumpulcritudinē eius. qua ſub deo maior neqͥintelligi. colligēs in ſe om̄es pulcritudinesſparſas ī crenturis? Ita vt ſit vere vna ſpecioſa vnius ſpōſi. vna ꝑfecta ſua. vna mr̄i ſueelecta genitrici ſue. q̄ genitrix ē gratuita deibonitas. q̄ pulcerrima pulcerrimā ſibi fecit.Dicere nihilominꝰ aliqua tēptabimꝰ ordīepͥmitus doctrinali. Pulcritudo q̄ ē equalitas numeroſa diuidit̉ pͥma ſui diuiſione. ꝙquedā ē naturalis ⁊ quedā artificial̓. Naturalis multiplex ē. quedā intellectualis. altera rōnalis. dehinc animal̓. Rurſum aliquaeſt ſolū vitalis. altera ſolū ſubſtātialis. altera accidētalis. Artificialis v̓o quedaꝫ ē ꝑ ſe.quedā ꝑ accidēs ꝑ rōnis induſtriā ſuꝑinducta pulcritudine naturali. Pulcritudo autē natural̓ deſcribi pōt ꝙ ē eqͣlitas numeroſa ꝯſurgēs ⁊ reſultās ex vnitate. ꝟitate ⁊ bonitate. vel ex mēſura. numero ⁊ pōdere. vl̓ exmodo. ſpecie ⁊ ordine. Itaqꝫ ꝓprietates entis ſunt vnū ⁊ veꝝ ⁊ bonū Sic ꝙ ens ⁊ vnūens ⁊ verū ens ⁊ bonū ꝯuertunt̉. Nec ē poſſibile ꝙ ens aliqͥd ſit qͥn hec tria ſibi cōueniant. que nō re diſtinguunt̉. ſed ſola ſignificādi rōne. Sic de mō. ſpecie ⁊ ordine. Sic demēſura. numero ⁊ pōdere. Pulcritudo igitur naturalis non habet aliqd̓ ens poſitiueꝯtrariū. que ſit poſitiua turpitudo naturalis. vt impij manichei ſomniabāt duo pͥncipia. vnuꝫ maloꝝ. ⁊ hoc turpiſſimū. et aliudbonoꝝ. qd̓ neceſſe ē eē pulcerrimū. Nec oꝑtet poſt Augꝭ. ⁊ Dionyſiū conari deduceremalū. nec eē poſitū ī entibꝰ. ſed tm̄mō dici pͥuatōꝫ pulcri ſeu boni ſeu modi ſpeciei ⁊ ordinis. Pulcrū ſil̓r cum ente conuertit̉. tanqͣꝫ ꝓ

prietas reſultans ex tribꝰ prioribꝰ. ⁊ hec pulcritudo tanqͣꝫ ex triplici lineamēto figuraliinſtar trianguli. que ē pͥma ⁊ ꝑfecta forma linearū rectarū. Hec nihilominus pulcritudo naturalis ī circulū deducit̉/ que ē ꝑfectiſſima figurarū. nō rectilinearū ſed curuaruꝫ.Ita ꝙ p̄ter legē geometricalē ſit hic circuluſtriangulatus. ⁊ triangulus circulatꝰ Pulcritudo naturalis reꝑibilis ē vniuerſaliter īcreaturis. qꝛ neceſſe ē quodlibet eē veſtigiūſue pͥme cauſe. quod gerat ſil̓itudinē aliquānō penitus vniuocā. ſed analogā eius tanqͣꝫexemplatū ſui exemplaris. et ſigillatū ſigilliſui. Sūt aūt tria pͥme cauſe ꝓpria ⁊ appropriata. ẜm que reꝑit̉ vnūqd̓qꝫ ens ꝓducereẜm triplex genꝰ cauſe. efficiētis. formalis vl̓exemplaris ⁊ final̓. Pulcritudo naturalisaccipit lineamētū modi ⁊ vnitatꝭ vel mēſurea potētia efficiēte. lineamentuꝫ ſpeciei vel veri vel numeri a ſapīa exēplāte. lineamētuꝫ ordinis vel pōderis inclinātis a bonitate diuina finiēte. Que tria ꝯiūxit apl̓s dicēs. Qm̄ex ipſo ⁊ ꝑ ip̄m ⁊ in ipſo ſunt om̄ia Ipſi gloria ī ſecula. qͥ oīa facit ſpecioſa ⁊ pulcra. ẜmtria hec indelibilia ꝓrſus lineamenta in quolibet ente ꝓtracta. q̄ ruiſus ſe reducūt in circulū ad prime vnitatis exemplū. Nūc autem ad ſpeciales pulcritudines naturalis ꝓprietatis ꝯſcēdamus. Itaqꝫ quodlibet enshabet tantū de pulcritudine naturali/ quantū habet ī ſe de entitate ⁊ bonitate. Inuenit̉autē ens intellectuale. ⁊ hoc dupl̓r. vel vt ꝑſe exiſtens. vel vt alteri natuꝫ vniri. vt hūaniītellectꝰ. Inuenit̉ rurſus ens rōnale. ẜm duplicē portionē. Inuenit̉ p̄terea ens aīale. ethoc dupl̓r. vel coniunctu rōni / vt ī homībꝰ.vel ꝑ ſe ſtans / vt in brutis. Proinde inuenitur ens vitale ſeu vegetabile. ⁊ hoc duplicit̓.vel cū ſenſu vel ſine ſenſu. Amplius ē ens ſolū ſubſtātiale/ vt elemēta/ vl̓ materia primaque de ſe non eſt principaliter nihil. cū ſit ꝑsſubſtantialis ꝯpoſiti. ſed ꝯſiderata ſine forma/ nō eſt actus formalis. ⁊ informis dicit̉.⁊ ſic turpis appetens formā ſicut aliqͥd pulcrū. Tandē ē ens analogū qd̓ appellamꝰ accidēs. cuiꝰ eſt ineſſe nō eē ẜm ph̓os. cū tn̄ ponat fides ea poſſe ſine ſubiecto ꝑ ſe eē. Diſcipulus. Dicito de ſingulis. doctrinali qͥaptus ē ſtilo. qui tante rei magis ē accōmodus. Deinde traduces omnia ad pulcritudinē mulieris quam reſpexit amoris oculototus deſiderabil̓ ſponſus eiꝰ. Magiſter.Intellectual̓ pulcritudo ad pͥmū et inde