Druckschrift 
3 (1494) Tercia pars operum Johannis de Gerson doctoris christianissimi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

De diuerſis

Onnunqͣꝫ ſub pretextu fugiendenſingularitatis et obſeruandi mores aliorū/ vel alicuius ſimilis boni/ ſuadet hoſtis vt quis plus veſcat̉ autbibat/ qͣꝫ ſibi conueniens eſt. Et pariformit̓ eſt veſtitu huiuſcemodi rebꝰ. Quare ſūmopere eſt ī oībꝰ adhibēda diſcretio.Onnunqͣꝫ agit hoſtis vt ſctā intēntione qͥs loqui incipiēs/ cōtinuādo ſermonē ad plura defluat inordinate dicendū. qd̓ euenit vl̓ qꝛ is loquendo cōmouet̉ iraſciturqꝫ. vel qꝛ ſuā gl̓iaꝫrit Uel qꝛ erubeſcit et v̓ecūdat̉ niſi audiendientibꝰ admiratōem ingerat ſubtile aliqd̓extraneū nouū inaudituqꝫ dicendo. Quofit vt et ſcit/ et que neſcit īmoderate loqͣt̉.aūt ea ꝓferat audientibꝰ ob eoꝝ ſimplicitatē minime ꝯueniūt. Quāobrē ſub rōnisregula ſꝑ lingua tenēda eſt eque ī medio fineqꝫ ſermōis. ſicut in initio.Onnūqͣꝫ ſub hūilitatis ſpecie ſenſe cuſtodiēdi facit vt quis ſileat excōtemptu. iracūdia. ſuꝑbia. velloqͥ deberet ex vecordi puſillanimiqꝫ metureticeat.Onnunqͣꝫ ſub tegumento honeſtinfortaſſe deſiderij qͥs rem aliquāſcire geſtit agnoſcere / hortat̉ hoſtis vt is ad cūcta videndū. audiēdū. temptandū. curioſus ſit atqꝫ ꝓrſus intētꝰ. Un̄ingens poſtmodū fedaꝝ temptatōnū impudicicie et odij obrepit freq̄ntia. Et qͣꝫqͣꝫnullū exinde alid̓ malū naſceret̉. ea tn̄ resadmodū hoī ſe nociua eſt. vſqꝫ adeoilliꝰ mens eiuſcemodi nouitatibꝰ obruiturvt nullā poſt hec purā de deo cogitatōemis habere valeat.Onnunqͣꝫ gͣtas de carniſ voluptante cogitatōes menti offert aduerſariꝰ dicēs. eſſe ꝑicl̓oſum ill̓ (modo cōſēſus abſit) īmorari paululū. atꝫhoc intantū hoīem ſuccēdit inflammat vt eaſa ſe vix excutere poſſit. Itaqꝫ nihil eſt ſalubriꝰ qͣꝫ illis initio int̓cludere aditum. Aliqn̄ autē oriunt̉ huiuſcemodi noxie cogitatōes ſtudioſe qͥs ſuoꝝ affiniū in mūdo ꝯnubio viuūt ſtatum anīadOnnunqͣꝫ alicuiꝰ mentē (uertitplurimū cōturbat hoſtis in illaꝫnmagnā fedaꝝ ac turpiū cogitatio multitudinē immittēdo. vt his ꝯtinuopeccare ſe credat. Dicit enī horrendū ſcelus legendo horas deo obſeq̄ndo he

cogitatōes adueniūt. Itaqꝫ hortat̉ vt illiſꝓrſus penituſqꝫ fugādis ſꝑ inuigilet. neqꝫalid̓ qͥcqͣꝫ agere curet. Scit nēpe malignhoſtis ventū faciliꝰ in manu poſſe fixummanere qͣꝫ illas tolli funditꝰ radicituſqꝫuelli. vel ita poſſe abigi vt ne qͥdem poſteavnqͣꝫ redire q̄ant. At qui impie men cogitatōes tangūt peccamꝰ mortalit̓. ſꝫdumtaxat eis cōſentimꝰ. id ē quādo ill̓voluntas nr̄a fauet. qn̄ eas ip̄a delectatōne complectit̉. quādo eas adeſſe gaudꝫ.qͣꝫdiu v̓o he ſibi diſplicent/ ſibiqꝫ ſunt horrori ac odio nullū eſt mortal̓ noxe ꝑiculū. Sciendū aūt poſſibile ī occupation laboris vel tēporalis adminiſtratiōistantā ineſſe homini mētis ſerenitatē ſicut īſua quiete poſt diuturnā morā. Et aliter illam querere eſt ſepe irritus labor ſolaptatio. Frequēter autē he cogitatōnes meliꝰ vincunt̉ ſi eas nihilipendimꝰ aut curamus. ſed alijs in rebus occupamꝰ animū.qͣꝫ ſi eas vinitamur ꝓpellere.Onnunqͣꝫ bonas cogitatōes ſubijcit hoſtis certe ꝓpter bonumnaliquod verum ad id ſolū vt ſancte oratōi impedimentū p̄ſtet. Nam illaseo īmittit tēꝑe cum eas ſuſciꝑe nec licꝫ necconuenit. Non enī audiēdo vl̓ canēdo miſſam opportunū tēpus eſt de re cogitare familiari/ quod tn̄ alijs horis bonū expedienſqꝫ foret.Dmonet nōnunqͣꝫ hoſtis ſemel intantū alicui peccato incūbere/ autillicite cuida vacare voluptati. vtexinde ad plenū is ſatiet̉. neqꝫ poſtmoduꝫilliꝰ vnqͣꝫ rei cōcupiſcentiā habeat. Ideovero iſtud agit hoſtis. quia ī hoc grauiteriſtū nouit delicturū. Agnoſcit etiam etſi is modico tēpore huiuſmodi deſideriocarebit/ paulo poſt tamē hic multo tēptahitur fortiꝰ. Ut enī qui eſtu graui febreqꝫlaborant gelidā aquā biberint primo releuari vident̉. deinde v̓o longe grauiꝰ vehementiꝰ affligunt̉. Sic expleta libidīe illius poſtmodū ampliꝰ ingͣueſcit cupido.Sicut etiā et hi qͣnto plus ſe vngul̓ ſcalpunt et fricant/ tāto magis pruriginē ſentiūt. At qui ſi modicū id tolerare poſſentcitius multo liberarent̉.Onnunqͣꝫ in ſe quis ꝑcipiens montus iracūdie et vindicte in alterūquāqͣꝫ in hoc ſibi diſpliceat ingratumqꝫ ſit. attamen ei dat intelligere hoſtis

S