cordis
cordisLXIX
LXIX
Quā iuſticiā diuiſerūt philoſophantes īꝯmutatiuā et diſtributiuā/ qͣꝫuis nō defuerint qͥ iuſticiā dixerint oēm virtutē. Recteprſus ſi de legali iuſticia ſub generalitatelocuti ſunt. que qͥdē ratio ē reddere vnicuiqꝫ qd̓ ſuū eſt. Cōtinet̉ itaqꝫ ſub hͦ ambituvirtus oīs/ tam prudentia q̄ eſt recta ratioagibiliū/ qͣꝫ tꝑantia q̄ eſt moderatrix paſſionū ꝯcupiſcibiliū/ qͣꝫ fortitudo q̄ eſt mediatrix inter audaciā et timorē/ qͣꝫ iuſticia ꝓut eſt ꝑticularis virtus reſpiciēs ꝯmutationes in p̄cijs/ ⁊ diſtributōes ꝓ meritis qͣtinus recte fiant.Cōſideratio terciaOſſet ꝯfeſtim fieri ſermo d̓ directione cordis in hac ꝑticulari ⁊ duplici iuſticia/ cui ſolet aduerſari qͣſi duplex peſtis letifera. Contrariat̉ itaqꝫꝯmutatiue ꝯͣctus vſurariꝰ qͦ ad tꝑalia/ ⁊ ſimoniacꝰ qͦ ad ſpūalia. Porro iuſticiaꝫ diſtributiuā vulnerāt et inficiūt ꝓmotio remuneratioqꝫ male meritoꝝ ī republica eccl̓iaſtica et ſpūali. Sꝫ videamꝰ ī pͥmis velut in radice vel fonte qͥd cordis ſit rectitudo ſeu directio.Cōſideratio qͣrtaBIrectio cordis attendit̉ penes cōformitatē ad rectitudinē pͥme ⁊ vniuerſal̓ regule/ quā eē ꝯſtat inobliqͣbilē/ nec a rectitudine ꝓrſuſ flexibilē/ quiadmoduꝫ tortuoſa redigunt̉ ⁊ rectificant̉ad normā rectā ꝑ applicatōem. Et qm̄ natura tota dirigit̉ ī ſuis motōibꝰ ⁊ actōibuſad hͦ agente īfallibili ⁊ inobliqͣbili. naturāoēm directā et rectā (vt talis eſt) fore neceſſe eſt. Et hͦ ē corollariū ſeu poriſma pulcerrimū. Propt̓ea ꝯcludit̉ a ſapiente ⁊ apudBoeciua ph̓ia. ꝙ ſapīa attingit a fine vſqꝫ ad finē fortiter et diſponit oīa ſuauiterLōſideratio quintaAnc ꝟo directōem nature vocaueh runt aliqͥ ph̓oꝝ circulū ītelligibileꝫ pͥmi boni ad creaturā. ⁊ rurſuscreature ad ſuū pͥncipiū. Et hec meditatōnō eſt diſcors a nr̄a ſi ꝯſideret̉ hmōi recurſus ſeu reuerſio/ qui vl̓ q̄ fit tāqͣꝫ reflectat̉radiꝰ rectꝰ vl̓ ꝑpēdicularꝭ ī ſeip̄o de deorſum in ſurſum. vnde prouenit fortificatiomirabilis in natura qd̓ in ſpeculis probatur per exemplū.
Cōſideratio ſextaAnc igit̉ nature directionē ⁊ reuerſionē ad ſuū pͥncipiū ſic inobliqͣbiliter haberet hūana volūtas ꝓ ſtatu p̄ſenti. eā qͥppe in gl̓ia habebit ſꝫ ī infernō ab hac rectitudīe tota deficiet. Nūc autē dū in via ſumꝰ dirigit̉ aliqn̄ ſed freq̄ntius detorq̄t̉ ꝑ pctm̄ ab hac directōe/ redditurqꝫ tortuoſa. ita vt nō ſit cū d̓o ſuo rectūvel directū cor eiꝰ. Sicut ī pl̓ibꝰ ſacre ſcripture locis v̓ba hmōi ſonant.Lōſideratio ſeptia.Uerūt qͥ dicerēt hanc rectitudinēfcordis ad deū eſſe/ vt vellet hō qͥcqͥd vellet deꝰ/ ⁊ n̄ alid̓ vl̓ alit̓. Alijſviſum eſt ꝙ volūtas dei nō obligat voluntatē creatā ad imitatōem ſui ⁊ ꝯformitatē.⁊ ꝑ ꝯſeq̄ns nec ad ſuā rectitudinē. niſi primo ſit cognita dei volūtas ip̄a. Et deniqꝫꝙ ad eiꝰ imitatōeꝫ obliget̉ ſub p̄cepto affirmatiuo vel negatiuo. Qd̓ aliqͥ ſic explicātvt cor hoīs teneat̉ velle illd̓ qd̓ ſcit qd̓ deꝰvult ip̄m velle. et hͦ nō ſolū ꝯſultiue vl̓ permiſſiue ſed p̄ceptiue vt dictū eſt. Reducit̉gͦ ẜm iſtos tota cordis rectitudo ad rectitud inē impletōis diuīoꝝ p̄ceptoꝝ/ q̄ ſuntiudicia ſeu dictamīa diuīe iuſticie.Lōſiderato octauaUerūt qͦꝫ qͥbꝰ hͦ nō ſatis dictū ample videbat̉. Diſtinxer̄t igit̉ triplicem in hoīe voluntatē/ accepto large vocabulo ẜm triplicē in hoīe cognitōꝫ.Eſt enī volūtas ſeu appetitꝰ ſenſual̓ qͥ pōtaliqualit̓ ideo dici volūtas quia aptus natus eſt obedire rōi iuxta Ariſto. v̓bum cōformiter ad illd̓ dictū de Cayn. Subt̓ teerit appetitus tuꝰ/ et tu dn̄aberis illiꝰ. Nōſic autē eſt in appetitu ſenſuali brutorū/ q̄nō habent rōem directricē ſibi adiunctaꝫ.ꝓpterea paſſiōes ſenſitiue nō eis imputat̉nec dicunt̉ turpeſ. Ut ſuꝑbia in equo. ferocitas in leone. timiditas in lepore/ aſtutiain vulpe. ⁊ ſic de alijs ſil̓ibꝰ. Eſt et alia voluntas vel eadē ſed aliter ꝯſiderata q̄ conſequit̉ cognitōeꝫ rōis inferioris. quā appellāt ſctī velut ml̓ierē reſpectu portōis ſuꝑioris quā virū dicūt. Hec reſpicit leges tēporales ⁊ ꝯcluſiōes q̄ colligūt̉ ex ſenſibusSꝫ portio rōis q̄ ſuꝑior d̓r ꝯformat̉ ad leges et̓nas. ẜm has d̓r ꝓpͥe volūtas rōnis.
rr