Druckschrift 
3 (1494) Tercia pars operum Johannis de Gerson doctoris christianissimi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Lectio tercia

LXII

ſpicua eſt tercia differētia dominij charitatis a dominio ciuili/ qm̄ deꝰ ſe ſolo īmediate dat tituluꝫ charitatis ad oīa ꝓpinqͦ iureaſſumenda in ſui facultatē/ fruēdo vl̓ vtendo licite meritorie. titulo ſtāte illd̓ īabdicabile ē dominiū. quo ſublato repēte tollitur vt veꝝ ſit qd̓ iacobꝰ apl̓us ait. Qui invno peccauerit factus eſt oīm reꝰ. Cur aūtdictū ſit ꝓpinquo iure al̓s docuimꝰ. quoniā pctor ius tale ſed remotū habet an obſtinatōem. faciēdo qd̓ in ſe eſt ad illudparare ius ſe habet. Sed in ciuilibꝰ dominijs ſicut alij tituli ſunt ea fundātes itaremanent manētibꝰ titulis ſuis in integritate ſua/ qͦuſqꝫ leges ciuileſ ẜm quas illa dominia regulant̉ robur aſſumūt caſſanturquēadmodū rex frācie regnuꝫ habꝫ tituloſucceſſiōis hereditarie ex pͥmo ꝯſenſu ciuiūſuorū. Sunt aūt q̄dā publica crimīa ꝓpt̓ leges ciuiles iudicarēt hūc ſucceſſiōis titulū annullandū fore ex oppoſito ciuiū diſſenſu. In alijs titul̓ eſt ꝯmuis electio. legeſꝟo certe ſunt electōeꝫ hāc vl̓ nullā ip̄o facto vel annullādam caſſandā eſſe dicerēt.vel ab ea recedendū decernerēt. quēadmo exp̄ſſa decreta ſunt de electōe ſummitificis/ hereſis tunc aut poſtmodū p̄t adinualidatōem electōis aut electi deſtitutiōꝫoꝑari. ſicut dicit exp̄ſſe Bern̄. in quadā epiſtola de ſciſmate petri leonis. electio vicioſa debꝫ pͥus examīari rōe et caſſari iudicōQuod qͣliter et qn̄ veꝝ ſit. iſtd̓ ex iuriū exp̄ſſa declaratōe cognoſcit̉. qm̄ ſi paſſim volūtate cuiuſlibet liceret diſcedere a ſuo ſuꝑiore abſqꝫ ſentētia iudicij rōe huiꝰ vel illiusdelicti qd̓ eidē qͥs īponit/ qͥs videat oīadominia ꝓtinus fore miſera ꝯfuſiōe turbāda? Rurſus ex aduerſo ſi ſuꝑiores ſua libidine poſſent inferiores deijcere/ ꝯculcareaffligere et ꝑdere. eoꝝ violētie ſe opponere neqꝫ facto neqꝫ v̓bo liceret/ male irentreſpublice qͣꝝ vtilitate ptās oīs ſtatuta ē.Male pret̓ea eēt qͥbuſdā ꝑſonis ſingularibus vbi ſuꝑiores ſui via facti ſpreto iuris ordine eis vim inferrēt/ ſi vim illā pervim repellere nefas foret. qd̓ vtiqꝫ fas foretimmutabili iure naturali ſi modeſtia ī r̄pellendo vim vi ꝯſeruet̉. Seruat̉ autē qn̄ reſiſtit̉ qͣntū reqͥrit̉ et ſufficit/ ẜm qualitatē iniurie declinandā/ intentōe p̄cipua ſeſe ꝯſeruādi. Qua ī re ſtatim apparet ml̓tos caſuseſſe poſſibiles in qͥbꝰ aliqͥs gerens ſe papa tali habitꝰ ab eccl̓ia pot̓it a ſubdito

licite occidi vl̓ incarcerari/ vel modumquēdā appellatōis ab eo vl̓ ſubtractiōis aptāte ſue obediētie declīari. niſi forte qͥs on̄deret ꝯſtitutōem aliqͣm reuelatā obſtare. qꝛhumanū ius naturale tollere non potuit.fundat̉ enī in titulo natural̓ exiſtētie ꝯmūicate a deo ip̄i creature rōnali. ad quē tituluꝫꝯſequit̉ ius defendendi ſe noxia repellēdi eſt vim vi repellēdi. modo pͥus expoſito.vel in titulo charitatis ad queꝫ ꝯſequit̉ iusrefugiēdi omne pctm̄ mortale. vt caſtitateꝫſuā ꝯſeruādi. Hoc v̓o ius extendit̉ ad īnoxios ſic ex eoꝝ morte poſſim vitā meāꝓrogare. nec ad iudices via iuris me ꝯdēnarent etiā innocentē. Sed neqꝫ tenet vbivia iuris abſqꝫ tali via facti aꝑta ē. Aut vbilibido regnat aliū impetēdi Nagis qͣꝫ ſe defendēdi. Nūc aꝑtior via ē ad inueſtigan qͣlis ſit habitudo dn̄oꝝ ciuiliū ad ſubditos ecōuerſo in policia eccl̓aſticaſeculari. Eſt enī apud quālibet policiā ſuūius naturale. Eſt p̄terea ſuū ius diuinū ſeuin charitate ſeu in alijs gratuitis donisdatū/ iura dominia inde ꝯſequētia nulla pn̄t hūana ꝯſtitutōne deſtitui/ vt politia tēdat ad ſui ꝯſeruationē ne ſue deꝑditioni vijs cōgruis obnitat̉ nihil agat contra leges et̓nas mortaliter delinquēdo.ſil̓es. ex qͥbus palā infert̉ de politia qͣlibetſicut de ꝑſona ſingulari dicebat̉/ contra ſuꝑiorē ſuū quēlibet impetentē via facti/ ius hꝫ vim vi repellere. Exēpli gr̄a. papa de quo minus videretur. ſi via facti vellet ignes ſpargere domos xp̄ianoꝝ ſe vl̓alios improbos. aut mulieres violare. nonꝓpter deſineret eſſe papa. attn̄ nulli dubium eſſe debet qͥn huic vie facti eccleſia veleius ꝑs poſſet viā facti demolitioni ſuoruꝫbonoꝝ violationi vxoꝝ reſiſtere/ etiā incarnationē realem pape. vbi tūc aliter neqꝫvia iuris neqꝫ via facti obſtare relictum eſt.qͣꝫto magis agere fas hr̄et eccl̓a vel ꝑs eccleſie/ vbi ſua caſtitas ſpūalis in legis diuine obſeruatione. aut ſua vnitas in qua vitaſua poſita eſt ab aliquo papa viā facti certiſſime violari quereret̉. Qd̓ ſi quis in oppoſitum mille decretales vel decreta ꝓduxerittanqͣꝫ pape in nullo caſu dicere liceret/ curita facis? tanqͣꝫ inſuꝑ ſuꝑior ſit tota eccleſiavel tāqͣꝫ a nemine poſſit iudicari. Rn̄demꝰ poteſtas ſuꝑioris nihil pōt ſtatuere aduerſus veritatē legis naturalis diuine.inſuꝑ poteſtas eoꝝ data eſt in deſtructi-

ii 4