Druckschrift 
3 (1494) Tercia pars operum Johannis de Gerson doctoris christianissimi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

De vita ſpirituali anime

omnino qd̓ voluntas eiꝰ; remitto ad difficultatē de formalitatibꝰ. ad braguardinūin ſumma. ꝯſtat ī praxibꝰ moralibꝰ rectaratio eſt prior volūtate. vt ideo deuſvult dare leges ſuas creature ratōnali. qꝛus recta ratio ſua iudicet eſſe fiendū; ſedęcōtra potiꝰ. Uidet̉ igit̉ poſitio eſſe magiscatholica expedita ſi dicamꝰ neutꝝ priuseſſe altero ī deo. ſicut in ſil̓i ideo/ quia ſiceſt in re extra. ſortes ambulabit deꝰ ſic iudicat. nec ꝓpͥe ecōtra/ ſed correlatiua ſuntꝯcomitant̉ quodāmodo ſeſe inferētia. ita īꝓpoſito multis ſil̓ibꝰ. Recta ꝯſeq̄nter ꝑticipatiue ſolū cōuenit rōnalibꝰ creaturꝭPonit̉ in deſcriptōe facultas ſeu poteſtas.quoniā ꝯueniūt ẜm dictamē recte ratōnisaliqͥbꝰ dicunt̉ iura eoꝝ. vt pena damnatoꝝ. vt punitōes viatoꝝ. Non dicimaliquē ius habere ad eiꝰ nocumentū. tn̄eſt pēitꝰ alienū a ſcriptura ſacra/ ea dicātur iura que diuīa ꝓuidētia ſapiēter ordīat.ſicut pͥmo Regū dicit̉ erit ius regiſ ⁊c̄.Et demones dicimꝰ habere ius ad punitionē damnatorū. Ponit̉ ꝓpinqua qm̄ ml̓ta poſſunt alicui ꝯpetere ẜm dictamē recterōis que ẜm idē dictamē ei facto nequaqͣꝫꝯueniūt. vt exiſtens actualit̓ in pctō mortali habꝫ facultatē ſeu ptātē merēdi vitā et̓nā tn̄ ꝓpinquā/ vel vt dici ſolet. ẜmſentē iuſticia. Uidet̉ aūt nomen facl̓taſdictū a fas ꝯgruētius eſſe noīe poteſtas/vt hic loco generis ſtatuat̉. hec ptās ſeufacultas aliter titulꝰ iuris vocaret̉. Deinde ſicut dicta ratio ꝑticipatiue in creaturisrōnalibꝰ diuidi ſolet a doctoribꝰ in portōeꝫſuꝑiorē inferiorē. ſic ſunt eius dictaminamītiplicia. quedā ſunt circa vniuerſalia pͥncipia. que app̄hēſis cognitiſqꝫ termīs mox cognoſci pn̄t. nec p̄t eis diſſentire.Etiā vbi ẜm opinionē ꝓbabilem aliqͦrumpoſſꝫ ad tꝑus ſuū aſſenſū ſuſpēdere. Aliaſunt dictamīa circa ꝯcluſiōes ex eiſdē pͥncipijs deducibiles. Ex pͥmo officio nomīat̉ip̄a ſyndereſis. ſemꝑ virgo eſt inuiolata ꝑſeuerat. Rurſus ip̄a p̄t iuuari lumine ſuꝑiori ſuꝑnaturali irradiatōne/ adaliqua practice cognoſcēda ſupͣ ꝯmunē curſum creaturꝭ rōnalibꝰ. vtputa hoībꝰ ꝯſtitu vl̓ vſitato naturaliter. noīari poteſt ip̄a diuīa/ dum diuīe reuelatōniU pͥncipaliter innixa cognoſcit. Dicamꝰ igitur omne ens poſitiuū qͣntū habꝫ de entitate/ ex ꝯſeq̄nti de bonitate/ tātūdem hꝫ

de iure ſic generaliter diffinito. In hūc mo celū ius hꝫ ad īfluēdū. ſol ad illuminā. ignis ad calefaciēdū. hyrūdo ad nidificandū. īmo q̄libꝫ creatura ī om̄i eo qd̓ bn̄agere naturali p̄t facultate. Cuiꝰ ꝑſpicuaeſt. qm̄ oīa talia ꝯueniūt eis ẜm dictamē recte rōis diuīe. alioqͥn nunqͣꝫ ꝑſiſterēt. Sic etiā pctōr iuſ habꝫ ad multa. ſicut aliecreature naturis ſuis derelicte. Atuero iustale qͣꝫuis ita ſepiꝰ a metaphiſicis capiat̉ etad euitādū eqͥuocatōem illd̓ ſic aꝑire ꝯueniat. Contractior tn̄ eſt eius acceptio apudpolitizātes vt ius dicat̉ ſolū de illis competūt creaturis rationalibus vt vtunt̉ ration. Preterea q̄libet ſicut ē munus diui deſcēdens a pr̄e luminū. ita p̄t dici diuina. Propterea abſurde ꝯcedi poſſꝫ nihilalicui ꝯpetere niſi iure diuino. quēadmodūnulla eſt facultas aut poteſtas ꝓpinquaueniēs alicui abſqꝫ dictamīe recto diuīe rationis. Nihilominꝰ iteꝝ ſumit̉ ius diuinūlimitatiꝰ ad ea que vel ex reuelatōne vl̓reuelādi miraculū ſuꝑ ꝯmunē nature curſum īmediate deū ratio recta creata ꝯgnoſcit. Notet̉ id quod diximꝰ ex reuelatōe vel reuelandi. qm̄ nulla eſt veritas ita naturaliter cognita. qͥn in ſuꝑiori lumine ſuꝑinfuſo diuinitꝰ poſſet agnoſci. Hoc liqͥdeſtat in decē p̄ceptis iuris diuini. ſil̓ ſūtnaturalis iuris pͥncipia/ ꝓut in ſuꝑioribus habitū ⁊c̄. Nūc ſuꝑeſt oſtēdere qͣlit̓ exiure ſic deſcripto multiplices ſaltē ẜm rationē oriunt̉ politie. et multiplices iuriſditōnes/ diuerſe dn̄atōes. regna vl̓ imꝑia. quo noīa ſi freq̄ns vſus habeat/ ſi p̄tereaſatis ꝯcipiant̉ a multis qͣlis in vel in illoſit politia/ iuriſditio vl̓ dn̄atio. verū tn̄ hecgenerali deſcriptōe ita cognoſcūt̉ ſꝫ ſoliſexēplis q̄runt̉ fieri ꝑſpicua. docet initiuꝫdecretorū. Quāobrē ſtudui ī re quā tractamus/ ip̄am de nobis verboꝝ reſoluere. atqꝫ de tenebrꝭ nubiloſaꝝ varietatū latentemelucidare ꝟitatē/ quidē alia dicturꝰ qͣꝫ alijqͣꝫqͣꝫ forte alit̓. nec mediocrit̓ hoc ꝓdeſt prout nec ſtatim facile eſt datis hoc pͥncipijs generalibꝰ deſcriptōes elicere/ atqꝫ ordine cathenato ꝯnectere ꝓpoſitōnes ſubſeq̄ntes/ quoniā ml̓tas pͥma facie vix ꝯceptibiles ꝯcluſioneſ. qn̄ poſſꝫ alit̓ geomētervl̓ ariſmetricꝰ in lucē ꝓdere. ad eis aſſentiendū ꝯmouere. Eſt itaqꝫ politiaꝝ q̄dam Xdiuīa quedā natural̓ quedā humana. Etſimilit̓ iuriſditionū alia diuīa/ alia natural̓