Druckschrift 
3 (1494) Tercia pars operum Johannis de Gerson doctoris christianissimi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Lectio terciaLXI

alia hūana. Sic de dominijs. aliud eſt dominiū naturale. aliud humanū. Politiadiuīa vl̓ vſitatius loq̄ndo eccl̓iaſtica ꝓpriedicta eſt ꝯmunitas viuēs ſub iure pure diuino/ vel ẜm id regulata. Sub hac deſcriptōis generalitate comp̄hēderet̉ politia beatorū. Ip̄i enī iure diuino cuiꝰ ſup̄ma lexē charitas regulāt̉. Sic appellat̉ noua hieruſalē ciuitas ſancta regnū eternū. īmo ſicforte diceretur btīſſima trinitas eſſe politiaAſt apud politicos reſtringit̉ ius ad iuscticū obligatoriū ſeu coercitiuū. qͣlit̓ negare videt̉ apl̓s iuſto eſſe legē poſita Ampliꝟo ſi in damnatorū horrēda ꝯfuſione regnet ius diuīe ſeueritatis. ſi ſub hoc reſpectu diceret̉ illic eſſe politia ſub iure diuinoqꝛ tn̄ damnati habēt facultatē regulatāad illas penas inflictas/ nec eas ſe regulant. ip̄i oīno negant̉ hr̄e diuinā politiā. habent potiꝰ diuiſionē ſempiternā. Porrominus diceremꝰ politiā qͣndā eſſe natura īter aīalia aut res qͣſlibꝫ ſi ius general̓r eſſet acceptū. Uel etiā int̓ tyrānos qͦs regnare ꝑmittit deꝰ ꝓpt̓ pctā ppl̓i in interitumſui. Sed loqͣmur deinceps de politijs creaturaꝝ rōnaliū qͣrūlibet ſed hominū.omniū ſed viatorū. Politia eccl̓iaſtica eſtꝯmūitas ẜm leges pure diuīas obliganteſvel ꝯſulētes aut mouētes pͥncipal̓r regulata. Dixi pͥncipalit̓. qm̄ etſi q̄dā ſint decretaet ſtatuta ſpūalē ſtatum regulātia. illa vl̓ īnitūt̉ īmediate legibꝰ pure diuīs. vl̓ minuſpͥncipalit̓ intendūt̉. Sub hac politia iurꝭdebꝫ eſſe viator qͥlibet. de facto ſub ea ſūtoēs xp̄iani laici qͣꝫ clerici. Nihilominꝰvt eqͥuocatōe fallamur rememorāda eſtdiſtinctio de eis ſpūalia ꝓprie dicunt̉.ſolū attribuitiue. quēadmodū ſunt bn̄ficiorum eccl̓iaſticoꝝ redditꝰ. ſil̓ia certe carnalia ac tēꝑalia. niſi ſpūalibꝰ ſubẜuiūt eiſqꝫdicata ſunt. Hec autē adinuētio annexe ſpiritualitatis turbatiōes plures qͣꝫ ſcribi pōttraduxit in eccl̓iam. Politia naturalis eſtcōitas ẜm leges pure naturales pͥncipalit̓regulata Politia hūana ē cōmunitas ẜmleges pure ciuiles vl̓ hūanas pͥncipalit̓ regulata. Dixi vtrobiqꝫ pͥncipalit̓; eadem decauſa pͥus. Non autē iudicamꝰ difficultatē eſſe an aliqͣ ſit politia ſolū naturalisinter viatores. aut ſolū diuīa. aut aliqͣ dumtaxat hūana. ſic vna nequaqͣꝫ alteriꝰ ꝑticipatōem aſſumat/ ſatis ē nobis diſtinxiſſeratiōes. vt a p̄dominātibꝰ ī politia legibꝰ

denoīatio capiat̉. Conformit̉ ad hec habet viā vnuſqͥſqꝫ expeditā a vepribꝰ ambiguitatū. ꝑgere vlteriꝰ ad deſcribēdū iuriſditiōes vtraſqꝫ. iuriſditio nihil alid̓ſua interp̄tatiōe ſignificet qͣꝫ iuriſditōnem. eſt poteſtatē iuris. vnuſqͥſqꝫ tātūdē habebit talit̓ de iuriſditōe ad aliqͥd qͣntū habꝫ qualiter de iure ad illd̓/ ſi ꝯͣxerimꝰ more loq̄ndi politicoꝝ iuriſditōem ad ptātem qͣlēlibet ſꝫ coercitiuā. ſcꝫ ī alteꝝ vel tanqͣꝫ in alteꝝ p̄t exerceri. etiā inuitū. Hoc itaqꝫ facientes ſecernemꝰ ptātē ordīs a ptāteiuriſditiōis. Habeat licꝫ ſimplex ſacerdosptātē ex iure diuīo ad ea ſunt ſacramētaalia pl̓ima/ que ptās eſt vtiqꝫ ptās ſeu iuriſditio magna. nullꝰ tn̄ ei ad tulia iuriſditiōꝫdicit eſſe vſus. alioqͥn abſqꝫ iuriſditōe eſſetnemo ⁊c̄. Erit igit̉ iuriſditio eccl̓iaſtica poteſtas coercitiua ẜm ius diuinū politicuꝫ.Iuriſditio natural̓ ẜm naturale. Et iuriſditio hūana illa erit que hūano iure collataeſt. Poſtremo par erit dominioꝝ diſtin­ Yctio. euāgelici. natural̓. hūani vl̓ ciuil̓ Dominiū euangelicū eſt ptās ꝓpinqͣ aſſumendi res alias vel vt alias in ſui facultateꝫ velvſū ẜm regl̓as iuris diuini ꝓpͥe dicti. Dominiū naturale ē ptās ꝓpinqͣ aſſumēdi reſalias vl̓ vt alias in ſui facultatē vl̓ vſū ẜmregulas iuris natural̓. Dominiū huma ē ptās ꝓpinqua aſſumēdi res alias auttanqͣꝫ alias in ſui facultatē aut vſum ẜm regulas politicas et ciuiles iurꝭ hūani.ſeq̄nter videre facile ē qn̄ qualit̓ iura iſta iuriſditōes ī eadē ꝑſona cōcurrūt qͣꝫqͣꝫ diuerſis reſpectibꝰ. Ex his etiā patꝫ diſſolutio illiꝰ difficultatis multos turbat/ an iniuſtꝰ poſſit iuſte dn̄ari. an̄ ex quocūqꝫ peccato mortali ꝑdat̉ ꝯtinuo dominiū. Similiter quō apd̓ religioſos quō non maneatdominiuꝫ ſupͣ res ꝯmūes? Nihilominꝰqꝛ nōnulli materiā hāc tractates/ noīatimdn̄s Armacanus acciꝑe vident̉ dominiuꝫdiuinū vl̓ euāgelicū etiā naturale ꝯſtrictius qͣꝫ ſupͣ ſcpͥſimus. Nos ad intellectū ſuepoſitōis elucidatōeꝫ clariorē p̄miſſorumnotemꝰ ſicut eſt ptās niſi a deo/ dicente apl̓o. Sic ptās q̄libꝫ dicit̉ donū dei. deus ꝟo ī donis ſuis donare ſe dicit̉ creaturꝭIta loqͥt̉ apl̓us ſpūſſctūs dat̉ vnicuiqꝫdiuidēs ſingul̓ ꝓut vult. Hec aūt liberalis dignatiua donatio dei/ quo pacto cōcipipoteſt abſqꝫ iure dominij alicuiꝰ collatōeapd̓ creaturā cui donat̉/ qm̄ recta dictat

li 2