Druckschrift 
1 (1499) Opera philosophica minora et theologica
Entstehung
Seite
186v
Einzelbild herunterladen
 

Liber.

bonum. ſi quis igitur ſic dicat.Quoddam bonum malum non eſt.Omne bonum iuſtum eſt: concludat neceſſe eſt.Quoddam igitur iuſtum malum non eſt. Sextus modus tertie figure eſt quotiens ex vl̓i negatiua particulari affirmatiua particularis negatio colligitur cōuerſionē. Nam ſi. a. terminus ī nullo. c. termino ſit. b. ꝟo terminus de quodā. c. terminop̄dicetur: ſit cōcluſio. a. terminuꝫ de quodā. b. termi predicari. ſi. a. terminus de nullo. c. termino p̄dicabitur. b. vero terminus de quodā. c. terminop̄dicatur:. c. terminus de quodā. b. predicabit̉: qm̄particularis affirmatiua poteſt cōuerti. Fit igitur talis ſyllogiſmus: vt. a. terminus de nullo. c. terminodicet̉. c. terminꝰ de quodā. b. termino p̄dicet̉: a. terminus de quodā. b. termino predicet̉. Sit. a. malum. b. iuſtum. c. bonum. ſi quis igitur dicat.Nullum bonum malum eſt.Quoddam bonum iuſtum eſt: concludit.Quoddam iuſtum malum non eſt. His igitur expeditis ꝗd ſyllogiſmus ſit: diffiniēduꝫeſt. Diffinitur āt ſic: ſyllogiſmus eſt oratio in qua poſitis quibuſdā cōceſſis aliud ꝗddā qͣꝫ ſint ea poſita cōceſſa ſunt: neceſſario cōtingit per ipſa que conceſſa ſūt. Or̄onē diximꝰ ſyllogiſmū idcirco: qm̄ oīsdiffinitio a generali trahitur. Genus āt ſyllogiſmi ēor̄o: qd̓ āt dictū ī qua poſitis quibuſdā cōceſſis: itaintelligēdū ē quaſi ſic dictum eſſet ẜm quā poſitis: etcōceſſis: vt enī ſyllogiſmꝰ fiat: ante aliquid a ꝓponēte dicitur: audiens concedat: quod ſi ille cōceſſerit:cōcludit perficit ſyllogiſmum: idcirco res dubie quedam cōceſſa probata monſtrantur: cōcediturautem equaliter affirmatio negatio vera. Ceterav̓o ī ſyllogiſmi diffinitione talia ſunt que non ītegrediſpoſitos ſyllogiſmos a ſyllogiſmorum veroruꝫ diffinitione diſcernāt. dictū eſt in que poſitisbuſdaꝫ ſumptoruꝫ ſcꝫ ꝓpoſitionū multitudo monſtrat̉. Sūt enī qui putātur huiuſmodi ſyllogiſmi:ī ꝗbus tm̄ vna propoſitio ē vna cōcluſio. Qualis ēhic vides viuis igit̉ es: animal igit̉ es. Et alia huiuſmodi quos ſcꝫ veteres ī ſyllogiſmis acceperūtſyllogiſmus enī ē aliquoꝝ collectio. At ꝟo collectioᶜ niſi plurimoꝝ ē: quicūqꝫ vnā poſuit ꝓpoſitionēille non colligit. Nullū igit̉ faciet ſyllogiſmum. Debet enim ſyllogiſmus vt anguſtiſſimꝰ ſit: duabª ꝓpoſitionibꝰ cōprobari. Qd̓ aūt dictū ē aliud ꝗddam neceſſario euenire: quam ſunt ipſa que cōceſſa ſunt: qm̄frequēter tales ab aliꝗbus fiūt ſyllogiſmi: vt ea queꝓpoſuerūt: ip̄a etiā ī ꝯcluſiōe ꝯcludāt vt ē hic. ſi homo es: homo es: homo autē es: homo igitur es. Idēenim cōcluſit ante ꝓpoſuit. Atqꝫ ideo ad iſtorumdiſcretionē: aliud quiddā cōtingere debere dictū eſt:quā ſūt ea que cōceſſa ſūt: vt ī ſuperioribꝰ omnibꝰ ſyllogiſmis quos in triū figuraꝝ modis demonſtrati poſuimꝰ. Tales v̓o ſyllogiſmi quales nūc dicti ſūt ridiculi ſūt: id an̄ cōceſſuꝫ ē quaſi dubiū quid ī ea cōcluſione colligit̉. ꝓpoſitū ē neceſſario contingere: ad hoc pertinet qm̄ frequēter adductione vere q̄dā ꝓpōnes ſūt: qͣruꝫ cōcluſio nullo modo vera ē: vt ſi ꝗs ſic dicat. Qui muſicā nouit muſicꝰeſt cōcedatur. Et arithmeticam arithmeticus eſt qui medicinā medicus eſt: qui bonum bonus eſt.Cum igitur hec omnia conceſſa ſunt dicat qui malum malus eſt. Qd̓ quaſi ſuperioribꝰ ſimile videtur:ſed oīno falſū eſt. Boni enī hoīes non aliter cauēt ni

ſi mala nouerint. Atqꝫ ideo propter has cōcluſionesque ſūt eas ꝓpoſitiones que per īductioneꝫ dicunt̉additū ē cōcluſiones ī ſyllogiſmis neceſſarias. Cōtingere ideſt ex neceſſitate contingere. Eſt etiā alia expoſitio: ſed in analyticis noſtris iam dicta eſt. Illucvero dictū ē ipſa que poſita ſūt: hoc ꝓpter eos dictū ē tales faciūt ſyllogiſmos: in quibus aut minusaliquid: aut plus: aut aliud propoſitū ē qͣꝫ ꝓponi debuerat. Fiūt aūt huiuſmodi ſyllogiſmi. Si quis enimita dicat. Socrates homo eſt: omnis homo animal ē cōcludat. Socrates igitur animatum eſt minuspoſuit non dixit. Omne animal eſſe animatū. Nucſi ſic ꝓpoſuiſſet. Socratem recte animatum eſſe concluderet ita dicendo. Socrates homo eſt. Oīs homoanimal eſt: omne animal animatū eſt. Socrates igitur animatus ē. Plus āt ꝓponere hoc eſt: vt ſi ꝗs ſicdicat: oīs homo animal eſt. aīal aīatuꝫ ē: ſꝫ ſolin ariete eſt: oīs igitur homo animatus ē: hic vero ſuperfluū eſt ſolem in ariete eſſe interpoſuit: alid̓ ātquē neceſſe eſt quidā proponūt hoc modo: vt ſi quisſic dicat: omnis homo animal eſt: virtus auteꝫ bonūeſt: oīs igitur homo animatum eſt: nulla igitur harūpropoſitionū ad rem pertinet cōcludere cupiebat. Expedita igitur ſyllogiſmi diffinitione ad priorummodorum naturam reſolutionemqꝫ veniamꝰ: priomnes in ordinem diſponantur.primꝰ Omne iuſtū bonum eſt. oīs ꝟtus iuſta eſt.Omnis igitur virtus bona eſt.ſecūdꝰNullū bonum malū ē. omne iuſtū bonuꝫ ē.Nullum igitur iuſtum malum eſt.tertiꝰOmne bonū v̓tus ē. Qd̓dā iuſtū bonum eſtQuoddam igitur iuſtum virtus eſt.quartꝰNullū bonū malū ē. Qd̓dā iuſtum bonū ē.Quoddā igitur iuſtū malum non eſt.Omne iuſtum bonū ē. oīs virtus iuſta eſt.oquintꝰQuoddam igitur bonum virtus eſt.ſextusNullū bonū malū eſt: omne iuſtum bonū ē.Nullum igitur malum iuſtum eſt.ſeptimꝰ Omne bonū v̓tꝰ eſt. Qd̓dā iuſtum bonuꝫ ē.Quedam igitur virtus iuſta eſt.octau?Omne bonū iuſtū eſt. Nullū maluꝫ bonū ē.Quoddam igitur iuſtum malum non eſt.nonus Quoddā bonū iuſtū ē. Nullū malū bonū ē.Quoddam igitur iuſtum malum non eſt.Primus modus ſecūde figure.Nullum malum bonum eſt. omne iuſtum bonuꝫ eſt.Nullum igitur iuſtum malum eſt.Omne iuſtuꝫ bonum eſt. Nullum malum bonuꝫ eſt.Nullum igitur malum iuſtum eſt.Nullū malum bonum eſt. Quoddaꝫ iuſtum bonū ē.Quoddaꝫ igitur iuſtum malum non eſt.Omne iuſtuꝫ bonū eſt. Quoddā malū bonū non eſt.Quoddam igitur maluꝫ iuſtuꝫ non eſt.Primus tertie figure.Omne bonum iuſtum eſt. omne bonum virtus eſt.Quedam igitur virtus iuſta eſt.Omne bonum virtus eſt. omne bonuꝫ iuſtum eſt.Quoddam igitur iuſtum virtus eſt.Nullum bonum malum eſt. omne bonum iuſtuꝫ eſt.Quoddam igitur iuſtum malum non eſt.Quoddam bonum iuſtuꝫ eſt. omne bonū virtus eſt.Quedam igitur virtus iuſta eſt.Omne bonū virtus eſt. quoddam bonum iuſtum eſt.