Liber.

dem que ex diffinitione: vel genere: vel differentia:vel cauſis argumenta ducuntur demonſtratiuis maxime ſyllogiſmis vires atqꝫ ordinem ſubminiſtrāt: reliqua vero veriſimilibus ac dialecticis. Atqꝫ hi lociqui maxime ī eorū ſubſtātia ſūt: de quibꝰ ī qōne dubitatur ad p̄dicatiuos ac ſimplices: reliqui ꝟo ad hypotheticos ⁊ cōditionales reſpiciūt ſyllogiſmos.¶ Expeditis igit̉ locis ⁊ diligēter tā diffinitiōe qͣꝫ exēploꝝ luce pate factis dicēdū videt̉ qūo hi loci maximarū ſint differentie propoſitionū idqꝫ breuiter neqꝫenim longa diſputatione res eget. Omnes enim maxime propoſitiōes vel diffinitionē continēt vel deſcriptionē: vel noīs īterp̄tationē: vel totū: vel genus: velpartes: vel ſpecies: vel cetera: quibus differūt īter ſemaxime ꝓpoſitiones. Nam in eo ꝙ ſunt maxime nondifferunt: ſed ī eo ꝙ hec a diffinitione quidem. Illav̓o a genere: alie vero veniunt ab alijs locis: ⁊ his iure differre: hiqꝫ earum differentie eſſe dicuntur: ſedquoniā diuiſio Themiſtij patefacta eſt: nūc ad Marci Tullij diuiſionem tranſeamus.¶ De differentijs Topicis. Liber tertius.Uod locoruꝫ differentias multiplicitervarieqꝫ tractamus: nihil mirum diligētibus īgenijs videri debet: cū manifeſtūſitvnāquāqꝫ rē multis ſepe differētijsA atqꝫ in varias diuiſionis figuras poſſe ꝑtiri. Nā ꝗa ſingulas res nō vna: ſꝫ plures ſepe differētie cōprehēdūt neceſſe ē: vt ſecūduꝫ differētiarumvarietatē fiat etiā diuerſitas diuiſionū: vt ⁊ numerinūc eas colligimus differētias: ꝙ alij pares alij ꝟoimpares: nunc v̓o ꝙ alij pͥmi: atqꝫ īcōpoſiti: alij ſcd̓iatqꝫ cōpoſiti. Triāgulorum etiaꝫ multis modis fieripartitionē geometrice diſcipline tenor oſtendit: iamtamē ī oībꝰ prouidēdū ē: vt nihil extra ī qͣlibet diuiſionis forma relinquatur: nihil vltra ſuperfluū ac p̄ter qd̓ neceſſe ē: aggregetur: qua ī re quid mirum videri debet: ſi cū antea ẜm Themiſtium locorū differentias dederimus: nunc diuerſas ẜꝫ Marcū Tulliūdepromamus. Cuiꝰ ꝓpoſita breuiter partitione: atqꝫexēplis cōueniētibꝰ expedita: tū demum quo differatvel quo congruat ſuperius digeſte diuiſioni: quomō⁊ altera cōcludat alteram: cōmemorabo. Nam cumMarcus Tullius omnem logicam facultatē: quā rationē diligentem diſſerendi dixit: duas habere partes propoſuerit vnam īueniēdi: alteram iudicandi: ⁊cum locos eſſe diffinierit argumenti ſedes a quibusſcilicet argumenta promuntur: argumentum etiā ratione: que rei dubie faciat fidē diuiſionē locorū oīuꝫhoc modo fecit. Ex his inquit locis: ī quibus argumēta incluſa ſunt: alij ī ipſo herent: de quo agitur: alijaſſumuntur extrinſecus. Duas igit̉ locorū ſpēs fecit.alios .n. ī ipſis queſtionum terminis herere propoſuit: alios extrīſecus aſſumi: atqꝫ eos quidē: qui ī ip̄isherēt de quibus q̄ritur: tali diuiſiōe partitur: ī iīquit: tū ex toto: tum ex partibus eius: tū ex nota:ex his rebus: que quodāmodo effecte ſūt ad id: d̓ quoqueritur. Extrīſecus autē ea dicunt̉: que abſunt longeqꝫ diſiuncta ſunt: poſt hec eum locum: qui ab effectis ducitur: ī conuenientia membra partitus eſt. hocmodo. Alia enī īquit ſūt cōiugata alia ex genere: aliaex forma: alia ex ſimilitudine: alia ex differentia: aliaex cōtrario: alia ex cōiunctis: alia ex antecedētibus:alia ex conſequentibus: alia ex repugnātibus: alia ex

cauſis: alia ex effectis: alia ex comparatione maioruꝫaut minorum aut parium. Quorum quidem omniuꝫ⁊ natura breuiter attingenda ē extra ponēda. Eorumigitur locorū qui ī ipſo de quo agitur herent: primūeē dixit a toto. Totum vniuſcuiuſqꝫ rei ī diffinitioneconſtat. Omnis enim diffinitio rei: quam diffinit adequatur: ꝙ ſi vnaqueqꝫ res tota eſt (nihil enim integrum eſſe niſi totum pōt.) diffinitionē quoqꝫ totuꝫeē neceſſe ē: ideſt que totā rei: quam diffinit ſubſtantiam claudit. Diffinitio vero ē oratio: q̄ vniuſcuiuſqꝫrei quidē eſſe deſignat. Ab hac ita ducit̉ argumētumvt ſi ſit queſtio: an arbores ſint animalia: dicam.Animal eſt ſubſtantia animata ſenſibilis.At arbor n̄ ē ſubſtātia aīata ſēſibilis. tum claudā.Non ſunt igitur arbores animalia.Queſtio de genere: maxima propoſitio: vnde diffinitio abeſt: īde illud quoqꝫ abeſſe: quod diffinitur locꝰa diffinitione. ¶ Partes nō ſunt: quarum conuentuefficitur totū. Partes etiā vocant̉ que diuidūt totūhee autē ſpecies: vel forme nuncupari ſolēt. A quibꝰhoc modo ſumitur argumētū. Ab his quidē partibꝰquarū cōiunctione cōponitur totum hoc modo: vt ſiſit dubitatio: an anima ſit corporea: partiemur aīamvelut his tribus partibus: ꝙ vel vegetabileꝫ viꝫ velſenſibilē: vel ītelligibilem preſtet at neqꝫ ipſum vegetare: neqꝫ ſētire: neqꝫ ītelligere corporale ē. Cūqꝫnulla pars ſit corporalis aīe oīno aīa corporalis noneē mōſtrata ē. Queſtio de genere ideſt an anima corpori ſubijciatur vt generi. Maxima ꝓpoſitio: a ꝗbuspartes abſunt: totum quoqꝫ abeſſe: locus a partibustotum coniūgentibus. Itē ab his partibus: que totū diuidūt hoc mō: ſit ī queſtione an aīa ſecundū locum moueatur. Dicā motus ſecūdū locum tres ſpēsſunt: cremētū: diminutio: ꝑmutatio: anima vero neqꝫaugetur: neqꝫ minuitur: neqꝫ ab alio loco tranſit adaliū: nō igit̉ mouet̉: Queſtio de accidēti. Maxima ꝓpoſitio eadē q̄ ſuꝑius: locus a partibus totū diuidentibus. ¶ A nota vero argumētū ē. quotiēs ab īterpretatione noīs: rei dubie fides q̄rit̉: hoc mō: vt ſi dubitetur: an philoſophia ſit bonum. Dicemus.Hic igit̉ remPhiloſophia eſt amor ſapientie.non diffiniAt id bonum eſt.mus: ſed noPhiloſophia igitur bonum eſt.men diffinitione prodimus. Queſtio de genere. Maxima propoſitio: nominis īterpretationē rem declarare. locus a notatione. ¶ Coniugata ſunt: que ab eodēnoīe flectunt̉ vt a iuſtitia iuſtum iuſte. Ab his ita capitur argumentum: vt ſi queratur: an ridere gaudere ſit. Dicemus: ſi riſus gaudium eſt: ⁊ ridere. gaudere eſt. Queſtio de accidenti: maxima propoſitio: coniugatorum eandem eſſe naturam locus a coniugatis.¶ Genus eſt quod de pluribus ſpecie differentibusᶠeo ꝙ quid ſit predicatur. Ab hoc ita ducitur argumētum vt ſi queratur: vtrum anima numerus ſit ſeip̄mmouens vt xenocrati placuit. Dicemus.Queſtio deAnima ſubſtantia eſt.diffinitioneNumerus vero ſubſtantia non eſt.locus a geIgitur anima numerus non eſt.nere maxima propoſitio. Quorum diuerſa ſunt genenera: ipſa quoqꝫ ſunt diuerſa. CForma eſt quod depluribus numero differentibus in eo: ꝙ quid ſitdicatur. Ab hac ſit argumentum hoc modo: vt ſi queratur: an color in ſubiecto ſit: id approbabimꝰ eo: quoniam album vel nigrum in ſubiecto ſunt. A ſpecie ſcilicet ad genus deducentes: queſtio de genere. Namin ſubiecto