In tōpica Zice. Cōmentarioꝝ liber. V.16 3

lipet aliud ſubſecutū eſt repugnantiū. v̓o intelligētiaconſiſtit: nō mō ꝙ neqꝫ ſequi neqꝫ antecedere poſſūtverum etiam ꝙ ſil̓ eſſe non poſſunt. que in conditiōeconſiſtere dubium non eſt. His igitur ita expeditis:qm̄. M. T. ꝓprietatem loci. vt in tranſcurſu potuit:euidenter expreſſit: nūc quibus modis eodē loco vticonueniat: adiungit. Que Topicorū pars: quoniamdiligentius explananda eſt: finē quarto volumini faciam Quinto cetera redditurus.Eiuſdem Boetii in Ciceronis Topica commentariorum liber quintus.E oībus ꝗdeꝫ hypotheticis ſyllogiſmisA Patrici rhetoꝝ ꝑitiſſime: plene habundanterqꝫ digeſſimus his libris: quos deMeorum principaliter inſtitutiōe conſcriipſimus: a quibus integram perfectāqꝫpoctrinam: cui reuoluendi illa vacuū tēpus eſt lector accipiet. Sed qꝛ nunc Ciceronis topica ſūpſimus exponēda: atqꝫ in his aliquorū. M. T.modoꝝ meminit: dicendum mihi breuiter exiſtimede his ſeptem conditionalibus ſyllogiſmis: que eoꝝnaͣ ſit: ꝓpoſitionūqꝫ contextio vt cum hec ad ſciētiārite prelibata peruenerint: Tulliana facilius noſcāt̉exēpla. Oē igit̉ quod in queſtione dubitatur: aut veriſimilibus: aut neceſſariis ꝓbabitur argumentis. argumētū v̓o oē aut in ſyllogiſmi ordinem cadet aut eꝫſyllogiſmo vires accipiet. Syllogiſmus v̓o oīs ꝓpoſitionibus conſtat. Propoſitiones aūt oēs vel ſimplices ſunt: vel cōpoſite. Simplices que ſimplicibus oratiōis ꝑtibꝰ cōiungunt̉. Copulant aūt incompoſitamꝓpoſitionē ſimplices or̄onis partes nomē ⁊ verbumveluti cū dicimꝰ dies eſt: vel dies vernus eſt: vel diesſerenus eſt. hic enī oēm vim ꝓpoſitionis nomen connectit ⁊ verbum. Omnis aūt ſimplex ꝓpoſitio ex ſubiecto predicatoqꝫ conſiſtit. Subiectum eſt: de quo dicitur id qd̓ predicatur. Predicatum eſt: qd̓ de eo diqd̓ ſubiectum eſt. verbū aūt aliquotiēs predicato nomini adiungit̉. aliquotiēs ipſum predicat̉: predicatonomini adiungit̉ in hac ꝓpoſitione: que dicit. dies ſerenus eſt. dies enim ſubiectus eſt. ſerenus predicat̉: īv̓o verbum ſereno adiunctum eſt. qd̓ diximus eſſe p̄dicatum. At ſi talis ſit ꝓpō: que ſolo nomine cōſtet⁊ v̓bo veluti cū dicimꝰ dies eſt. tūc dieſ ſubiicitur. eſtverbum ſine dubio predicatur. ſine verbo autē nullaeſt ꝓpoſitio. Oīs enim ꝓpō vel vera vel falſa eſt. niſiautem verbū ſit quolibet adiunctum: quo eſſe aliꝗdaut non eſſe dicat̉: nulla veritas aut falſitas in propoſitionibus deprehendit̉ ſepe aūt ꝓpoſitiones etiā extotis or̄onibus conſtant: vt ſi dicamꝰ. trāſire in Affricā vtile eſt romāiſ hic .n. ſubiectū ꝗdē ē trāſire ī affricam. vtile aūt romanis predicatum. eſſe v̓o p̄dicatocōiungit̉. Hmōi igit̉ oēs ꝓpoſitiones predicatiue dicūtur. p̄dicatiue v̓o appellant̉: qꝛ alid̓. de alio p̄dicātOēſqꝫ qui ex his ꝓpoſitionibus fiunt ſyllogiſmis: ſꝫenunciationum ſuarum formas predicatiui appellantur. Ex his aūt predicatiuis ꝓpoſitionibus exiſtūt cōpoſite ꝓpoſitiones: quaꝝ alie quidem copulatiua cōiunctiōe nectuntur. vt ⁊ dies eſt ⁊ lux eſt. alie v̓o perꝯdictionē fiunt. que ēt ꝯditionales enunciationeſ vocantur. He v̓o ſunt: que coniunctione qͣdā partibusinterpoſita ad ꝯn̄tiaꝫ conditionemqꝫ ducuntur. Ageenim ſint due ꝓpoſitiones predicatiue. vna quideꝫ q̄dicit aīal eſt: alia v̓o que ꝓpōit hō eſt: His ſi ꝯiūctiointerueniat: faciet: ſi hō eſt: aīal eſt. Uides igitur vtduas predicatiuas ꝓpoſitiones in vnā ꝯdictionē ꝯiū

ctio copulauerit. Que cū ita ſint: oēs he ꝓpoſitioneshypothetice .i. ꝯditionales vocantur: atqꝫ ex his ſyllogiſmi tales exiſtunt: quibus hypotheticis vel ꝯdictionalibus nomen eſt. Oīs aūt hypothetica ꝓpoſitio velꝑ ꝯnexioneꝫ ſit vel per diſiunctionē. Per cōnexionēhoc modo. Si dies eſt: lux eſt Per diſiunctionem itavt dies eſt: aut nox eſt. Eaꝝ v̓o que per cōnexioneꝫfiunt alie ex duabus affirmatiuis copulate ſunt: vt ſiodies ē lux ē: nāqꝫ dieſē ⁊ lux ē: vtreqꝫ aliꝗd affirmātalie ex duabus negatiuis: vt ſi lux non eſt: dies nō eſtvtraqꝫ negatio eſt. alie v̓o ex affirmatiua negatiuaqꝫconiuncte ſunt. vt ſi dieſ ē nox nō eſt. Alie v̓o ex negatiua Atqꝫ affirmatiua copulant̉. vt ſi dies nō eſt: noxeſt oēs tn̄ in cōnexione ſunt poſite. Aut enim affirmatio affirmationē ſeꝗtur. aut negō nagationē: eiqꝫ cōnexa eſt: aut affirmationem negatio: aut negationeꝫaffirmatio. ſed ex connexis repugnantes manifeſtuꝫeſt naſci. namqꝫ vbi affirmatio ſeꝗt̉ affirmationem:his ſi media negatio interpoſita ſit: repugnātiam facit hoc mō. ſi dies ē lux ē. hic affirmatio ſeꝗt̉ affirmationem. at cū dico ſi dies eſt: lux non eſt: repugant inter ſe ꝑtes ꝓponitiōiſ cōnexe interpoſita negatōe. itēquotiens negatio ſequit̉ negationem: ſi poſteriori ꝓpōnis parti negatiuum demat̉ aduerbiuꝫ: repugnātes fiunt: hoc mō: ſi aīal non eſt: hō non eſt. hec conexa eſt ex duabꝰ ꝓpoſita negatiuis At ſi poſteriori ꝑtihomo non eſt: negatiuū detrahatur aduerbium: fietſi aīal non eſt hō eſt. quod repugnat. at ſi affirmationegationem ſequat̉: ſiue poſteriori parti negatio iūgat̉ ſiue priori auferat̉: repugnantes fiūt. hoc modoſi dies non eſt nox eſt. hic igitur affirmatio ſequiturnegationē. ſiue igit̉ poſteriori parti nox ē negatio copuletur vt ſit ita ſi dies nō eſt: nox non eſt. ſiue prioriauferatur. vt ſit ita ſi dies eſt: nox eſt repugnantemfieri propoſitioneꝫ neceſſe eſt. ꝙ ſi negatio affirmationem ſequat̉ ⁊ poſteriori ꝑti negatiuū aduerbiumſubtrahatur: ꝓpoſitionis conexe partes in repugnātiaꝫ cadunt. hoc modo. ſi vigilat non ſtertit. hic affirmationem ſeꝗt̉ negatio ſed ſi poſteriori parti .i. nonſtertit negatio demat̉ fiet: vigilat ſtertit: ⁊ erit repugnans. ſed in cōnexis atqꝫ diſiunctis ꝓpoſitionibꝰ illud intelligendū eſt: ꝙ in earuꝫ partibꝰ ⁊ vis queſtionis includitur ⁊ argumenti. Age eniꝫ dubitet̉: an luxſit. idqꝫ approbandū ſit: eo ꝙ dies eſt. Si igit̉ ita fiatpropoſitio. ſi dies eſt: lux eſt ea ꝗdē pars totius ꝓpoſitionis que ſequitur .i. lux eſt: qōnis eſt. De ea namqꝫqueritur: an lux ſit. Ea v̓o que prior eſt: ideſt dies eſtvim continet argumenti. Ex eo enim ꝙ dies eſt: luxeſſe probabitur. ⁊ in ceteris quideꝫ vel connexis: veldiſiunctis eadē ratio ē. In oībus v̓o his qm̄ ſyllogiſmuſ atqꝫ argumnentatio ad demonſtrandā partē alteram qōnis accōmodatur: queſtio v̓o omnis dubitabilis ē. Oportet ſyllogiſmos: qui accōmodātur ābiguequeſtiōi. indubitabiles eſſe atqꝫ perſpicuos. ꝗ vt ſinttales ex claris atqꝫ apertis ⁊ ī veritate parētibꝰ ꝓpoſitionibus neceſſe eſt conſtēt. propoſitiones v̓o ꝑtiū ꝑſe note ſūt: partiꝫ aliquibus probationibus īdigebūtOmnis v̓o ſyllogiſmus enunciatione ꝓpoſita hꝫ alicuius partis aſſumptionem: vt quod eſt in qōne concludat. hoc modo. ſi dies ē: lux eſt. vt igitur lucē eē demonſtrem: aſſumam vnā partē propoſitionis ſuꝑiusconſtitute: dicamqꝫ: ſed dies ē: ac tūc demū id qd̓ eſtin queſtiōe ꝯcludā: lux eſt igitur. ergo cū ad ſyllogiſmi cōcluſionem: ⁊ tota enunciatione in proponēdo ⁊ īaſſummēdo ꝑte enūciatiōis vtamur: neceſſe ē. vt ea ꝙ