Druckschrift 
Corpus iuris civilis : Justiniani Institutiones. Mit der glossa ordinaria des Accursius
Entstehung
Seite
LXXXVIIv
Einzelbild herunterladen
 

ꝑtu agnoſcēdo. Exᵍ qͥbꝰ ferevna illaꝝ legitīaꝫ cāꝫ hꝫ: qͣꝫq̄rit̉ an̄ aliqͥs liber ſit an ſeruꝰ.Cetere ex ip̄iꝰ p̄toris iuriſdictōne ſubſtātiā capiūt Sic itaqꝫdiſcretis actionibus certū eſt poſſe actorē ſuam rem itaab aliquo petere: ſi apparꝫ

dare oportere: nec .n. qd̓ actoris eſt: id ei dare oꝫ. qꝛ .ſ. daricuiqͣꝫ ītelligit̉ id qd̓ ita dat̉ vteiꝰ fiat. Nec res actoris ēmagis eiꝰ fieri poteſt. Plane odio furū quo magis pluribꝰ actionibꝰ teneantur effectum eſt: vt extra penaꝫ dupli

ita p̄iudicant vt ſi agas ꝯͣ me ego obijciā tibi ſis ẜuusmeꝰ vel filiꝰ. vn̄ p̄t eſſe iudiciū īter nos vt. ff. iudi. l. lisnulla.. de ob. ex deli. §. hi. ꝯiūgas gͦl. iſta primā ꝑtēſequētis ibi vt dic̄. ſi agas ꝯͣ me p̄ter hec ⁊cͣ. re mea vſqꝫ ad. quo d̓r de aſcripticijs. tūc dimitte reacciꝑe qd̓dimiſiſti proſeq̄revſqꝫ ī finē. ī p̄mo ergo vbi q̄rit̉ ſit liberẜuus. dico ſiue ſuus agat ꝯͣ dn̄m dicēs ſe liberū. ſiueeꝯͣ dn̄s ꝯͣ ẜuū. ſeruus ſit ī poſ. lib̓tatiſ hec actō ī ītēdit̉ eſt p̄iudicial̓ vt.ff. de li.. liberiſ. §.fi. id̓o dico ſiue pr̄onus vēdicet lib̓tumin libertinitatē. ſiuelibertꝰ ſe vēdicet in īgenuitatē vtraqꝫ eſt p̄iudicial̓ vt. ff. ſi īge. eſ. di. l. f. in p̄n.. §. f. Intendit̉ etiā hoc cāu offm̄ iudiciſvt. ff. iur̄iū. ſi duo pr̄oni ī prin.. ff. ſi īge. eſ. di. l. i.. ij. etff. de rei ven. l. i. §. i. Idē dicas ī t̓tia vt ſiue agat pr̄ petēdofiliū ī filiatōeꝫ filiꝰ ſe dicat filiuꝫ erit p̄iudicial̓ dircāhīcinde. qͥdaꝫ dixer̄t dircā dat̉ pr̄ono parēti dn̄o. ſꝫ illa dat̉ lib̓to filio ẜuo ē ꝯͣria qd̓ nulla lege cautū inuenit̉. lꝫalie q̄daꝫ īueniant̉ directe ꝯͣrie vt mādati depoſiti et ſi. ſꝫqͣliter formāt̉ libelli ī his. Rn̄. ſic peto Io. ī filiū meū iudicari vt mihi pr̄nā debitā p̄ſtet reuerētiā et alia que pr̄ibꝰ afilijs debent̉. id̓ in pr̄ono. extūc lata ſnīa actore alimēta pr̄i pr̄ono p̄ſtabunt̉. vt. ff. li. ag. l. ſi qͥs ali. ī prin.. §.ſolēt̉. qꝛ ſnīa ꝟitate accipit̉. vt. ff. de ſta. ho. l. ingenuū.ꝓbat̉ hec libelli formatio. C. fid̓icō. l. i. ī ẜno dn̄o ſic peto ticiū in ſeruū meū qꝛ meū dico. eꝯͣ ſeruꝰ vl̓ libertꝰ velfiliꝰ dicet. peto me inqͥetari a ticio me vt ẜuū vl̓ libertūvel filiū tꝫ. qꝛ me in tali vinculo ſubeſſe dico. vt. C. de inge. ma. l. diffamari. vl̓ ſic peto vt ingenuꝰ vl̓ lib̓ vl̓ filiꝰ.nūciet ꝯͣ ticiū qꝛ ſic ſe rei ꝟitas hꝫ. differt hec ab ea petit pr̄ filiū ī ptāte ex iure romano. ibi tm̄ de ptāte q̄raturhic aūt de filiatōe. vt. ff. de rei. l. i. §. hic d̓r. itē hoc p̄toria vt hic. illa ciuil̓. Quibꝰ āt modis filiꝰ poſſit peti diximꝰ. de pa. po. §. ius autē ptātis. Itē qͣre dicunt̉ p̄iudiciales.Rn̄. ẜm quoſdā qꝛ in modū exceptōis ꝓponūt̉ ita p̄iudicāt. vt ſi agas ꝯͣ me hereditatis petitōe ego obijciā tibiẜuus ſis d̓functi. vl̓ qꝛ ip̄e defunctꝰ ſeruꝰ fuit. vt. ff. de pe.her̄. l. ſi qͥs lib̓tatē. fac̄ hac ſnīa. C. or. cog. l. ij. he.pe. li.. ff. ſi qͥs īge. eſ. di. l. f. Alij dixerūt dici p̄iudicialesqꝛ ſnīa latā ſuꝑ his fit p̄iudiciū oībꝰ alijs. q. vt. ff. ſta. ho.ingenuū.. ff. de li. ag. l. i. §. f.. l. iij. Sꝫ certe ẜm hoc etiārela ī officioſi teſtī d̓r p̄iudicial̓. qꝛ iudicatalijs. q. vt. ff. deinoſ. teſta. pap̄. §. fi. Sꝫ ꝯͣ hāc ſnīaꝫ eſt. ff. de li.. ſi ẜuus. ſꝫibi fuit ꝓnūciatꝰ īgenuꝰ colluſio ibi fuit. Ul̓ dic ẜm Io. p̄iudiciales dicunt̉. qꝛ oēs alie. q. interī īter eas ꝑſonas mouent̉ debēt ſilere. C. de or. cog. l. i.. iij.. ff. li.l. ordīata. ad hoc fa. ff. de noxa. l.. i. rn̄. niſi eſſet tal̓ageret̉ etiā ſi ꝯſtaret fore ẜuū qd̓ ē qn̄ꝫ. vt. ff. de iudi. vixSꝫ ẜm hoc q̄rit̉ int̓ pr̄onū libertū et lib̓tinitatē ē hec p̄iudicial̓. alie qōnes interī inter eos pn̄t exerceri venia tn̄ petita. vt.. e. §. in. Sꝫ dic ille qōnes qͥeſcuntque ꝯpeterēt ſi ꝯſtaret libertū. vt. ff. de in ius vo. l. ſꝫſi hac vi. §. p. fi. Item qͥd ſi nulla alia mouet̉. nōne tunciſte dicunt̉ p̄iudiciales non habeant cui p̄iudicent. Azodicit. Sꝫ Io. ꝯͣ. inſpicit̉ .n. aptitudo. qͥa habilis ē eſſep̄iudicialis ſicut Auguſtus d̓r licꝫ non ſꝑ augeat vt ſupͣ inrubrica ꝓhe. Iteꝫ nunqͥd ſunt plures preiudiciales niſi hetres Rn̄. ſic vt hereditatis petitio. nam tunc ceſſant oēsalie qōnes donec ipſa intendit̉. vt. ff. de pe. he. l. ſi qͣs lib̓tatem.. l. diuus. in fi. lꝫ hodie ꝯͣrium fit. vt. C. de he. pe. l. fi.

§. i.. ij. Item quo iure aſcripticij. coloni cenſui et ſil̓es petuntur. Rn̄. vtili p̄iudiciali directa non. ipſi coloni ſe petūt in libertate ꝯͣria p̄iudiciali vtili directa. ideo qꝛ liberi ſunt non ſerui. vt in aucͣ. de ſanc. ep̄iſ. §. aſcripticios.. §.ſi ſeruus. Item ideo p̄iudiciali. qꝛ paꝝ a ſeruis diſtant quoad ſeruitia que facere debent. vt. C. deagri. et cēſi. ne diutiuſ. li. xi. Sꝫ alij dicūt of. iudi. petūtur et petunt. vt. C.in. cau. cen. dn̄osaccu. poſ. l. i. li. xi. ſꝫcerte officiū iudicis poſſet hr̄e locuꝫad futuras preſtatōnes. vt. ff. de vſu. l.i. Aij dixerūt hr̄e locum negatoriam etcōfeſſoriā vtilem vt dat̉ directa ſeruitutibꝰ alijs. hec vtilis dic dat̉ qd̓ nihil eſt. Itē ſi qͥs ad aliqua annua ẜuitia teneatur quo iure petit̉ vt ꝯdemnet̉ vt p̄ſtet in poſteꝝ. ipſequo iure petit abſolui. Rn̄. ſatis puto iudicis offō hocfiat ſiue ꝓmiſſa fuerunt hec ẜuitia ex cōſuetudine debeant̉Sꝫ et ẜuitia ipſa poſita longo tꝑe ex ꝓmiſſo petunt̉. vt. ff.de vſu. l. de in rem verſo.g Ex quibus. ſcꝫ tribus p̄iudicialibus ꝓmiſſio ꝓbabitur ex longo vſu vt ibi.h Fere. ideo dicit qꝛ in ciuilibꝰ qōnibus qͣtuor ꝯſiderantur ſcꝫ actor iudex reus ipſa res. hic aūt idē qui ꝯuenitet cōuenit̉. vl̓ ideo qꝛ p̄tor introduxit de partu agnoſcēdo ad ſe conſules cōfirmant̉.i Legitimā .i. de iure ciuili.k Sic itaqꝫ. formatur ſic itaqꝫ ex alia diuiſione que fit.ē. §. i. q. d. dictū eſt que ſunt in rem actiones et que in perſonaꝫ. itaqꝫ ſic eis diſcretis .i. ſeparatis et diuiſis patet hecregula eſt verea. qꝛ perſonalis actio que competit ad dandum non cōpetit re ſua alicui vt hic. ideo dixi ad dandūqꝛ ad tradendum bene poteſt dari actio ꝑſonalis vt cōmodati de poſiti ſi. Et eſt ita vis īter dare tradere vt hicſubijcit. ff. act. emp. l. ex empto. in prin.. ff. de ver. ob.vbi aūt in fi. et. l. ſi rem tradi.. l. nemo. et hoc eſt quod ſubijcit ſi apparet eum dare oportere. ita agit in ꝑſonam vtaliquid detur. Sed quidam dicuūt vt Pla. hec verba ſiapparet eum dare oportere ſint nomina cuiuſdā actionis.l Oportet .i. oꝫ non detur. eſt .n. īpoſſibile detur vtſubijcit. quia dare eſt accipiētis facere vt ſubijcit nec reset cetera.m Magis. Sed opponitur pluries deberi poteſt. vt. ff.de excep. rei iudica. l. et an eadem. §. actiones. in fi. §. ergopluries dominium poteſt fieri meum. Sed non ſequitur.nam licet pluries debeatur tamen ſemel facta ſua non debet plus fieri ſua. vt ibidem dicitur.. ff. de acquiren. poſſeſſi. l. iij. §. ex pluribus.. de leg. ſi rem legatarij. niſi itērum deſineret eſſe ſua vel mea. vt. ff. de. ob. ſi rem meā.n Plane odio. Sed in quo fertitur iſtud odium. Reſpōdeo. quia in conditione furtiua quis de facto infamatur apud bonos et graues. vt. de obſe. l. honori. licet non infamia iuris. vt. ff. de actio. obliga. l. ceſſet. ſed in rei vendicatione neqꝫ de facto neqꝫ de iure infamatur. Item multaveniunt in conditione furtiua que non veniunt in rei vendicatione. vt quia interitu rei non liberatur. ſed in rei vendicatiōe. vt. ff. de condi. furti. l. in rem. et ideo malum eſt furi hac actione teneatur. Iteꝫ ſicut ꝓdeſt alicui plures habere reos debitores. vt. ff. de li. le. l. ſi quis decedēs. §. fi.habere plures actiones. vt. ff. de le. ij. cum filius. §. varijs.ita econtra debet dici nocere ſi pluribus teneatur actionibus. licꝫ etiam nulla alia eſſet vtilitas. Item nunquid vna