De his qui ſu. velali. iu. ſunt

Equit̉ de iure ꝑſonaruꝫalia diuiſio. Nā q̄daꝫ ꝑſone ſui iurisª ſūt. q̄daꝫ aliēoiuri ſubiecte ſūt. Rurſus eaꝝq̄a lieno iuri ſūt ſubiecte. alieſūt in ptāteᵇ ꝑentū. alie in ptāte dn̄oꝝ. ¶ Uideamꝰ itaqꝫ d̓his q̄ alieno iuri ſubiecte ſūtNā ſi cognouerimꝰ q̄ iſte ꝑſone ſunt. ſil̓ intelligemus q̄ ſuiiuris ſūt. ac prius inſpiciamde his q̄ in ptāte dn̄oruꝫ ſuntIn poteſtate itaqꝫ dominoꝝſūt ſerui. que quidē poteſtasiuriſgentium eſt. Naꝫ apudomnes peque gētes animaduertere poſſumus. dominisin ſeruos vite neciſqꝫ poteſtatem eſſeᶠ ⁊ quodcunqꝫᵍ ꝑ ſeruum acquirit̉. id domino acquirit̉ᵏ. ¶ Sedˡ hoc temporenullis hominibus qui ſub im

perio nr̄o ſūt. liceat ſine cā legibꝰ cognitaᵐ in ẜuos ſuos ſupra modū ẜuire. Naꝫ ex nr̄aꝯſtitutōne diui pij antonij qͥſine cā ſeruū ſuum occiderit.nō minꝰ puniri iubet̉. qͣꝫ ſi alienū ſeruūᵇ occiderit. Sedᵖ etiam maior aſperitas dominorum eiuſdē principis ꝯſtitution coercet̉. Nam antoniusꝯſultusq a quibuſdaꝫ preſidibus prouinciarū de his ẜuisqui ad edē ſacr̄a vl̓ ad ſtatuam principis ꝯfugiunt precepit vt ſi intollerabilis videat̉ſeuitia dn̄oꝝ. cogant̉ˢ ſeruosſuos bonis conditionibꝰ vendere. vt preciuꝫ dn̄is daretur⁊ recte expedit enim reipubli.ce ne ſua re quis male vtaturCuius reſcripti ad helianummarcianū emiſſi verba ſt̓ hec

iuſti. ⁊ iure. l. ius aūt ciuile. aut ſuꝑior d̓ iure ꝑſonaꝝ fuit ẜꝫius nat̉ale ⁊ gē. ⁊ ibi diximꝰ. ⁊ iō mutabile ē. vt. sͣ. de iure natu. gen. ⁊ ciuili. §. penul.¶ s Equ t̉. alia diuiſio q̄ eſt de iure ciuili cū in ea iuſgētiuꝫSiſtinguat̉. vt. ff. de iuſti. ⁊ iure. ius ciuile. ſuꝑior autēquā habuimꝰ. sͣ. deiure ꝑſo. j. rn̄. ē de iuregētiū. cū nō ſit ẜuitꝰ iure naturali cognita. vt. sͣ. d̓ liber. §.j. Accur.a ¶ Iuris. qͥdā neutro iure tenent̉. vt filij qͦꝝ patres ſūt capti ab hoſtibꝰ. vt.ꝗ̄ mo. iuſ pa. po. ſol.§. ſi ab hoſtibꝰ. nā ⁊alie q̄dā ſūt in pēdēti. vt. ff. d̓ vſufru. ſꝫ⁊ ſi qͥs interdū. §. j. ⁊in aucͣ. de nō alie. §.hic aūt. col̓. ij. ⁊ hocẜm quoſdā. Nos ꝯͣnā ſui iuriſ ſūt. cū .n.pat̓ ſit ẜuꝰ hoſtiū ⁊ī eoꝝ ptāte. vt. sͣ. deiure ꝑſo. §. ẜui. ergoaliū hr̄e nō pn̄t ī poteſtate. vt. ff. d̓ ac qͥ.re. do. hō lib̓. §. quicquid. ff. de acq. poſl. cuꝫ heredes. circamediū. vt. ff. ad. l. iuli. de adult. l. ſic eueniet. ⁊ p̄terea eoruꝫrō vel ſnīa eſt abſurda qͥ dicūt ꝙ hec diuiſio recipiat mediūvt. C. de ſen. paſ. l. fi. circa prin.b ¶ Pͣtāte. hͦ ꝟbū qͥnqꝫ mōis accipit̉. vt. ff. de ꝟ. ſi. l. ptās.c ¶ Sil̓. nā vt dicit ariſto. ꝯͣrioꝝ eadē eſt diſciplina. vt h̓ ⁊. jͣ.de tutel̓. j. rn̄. ⁊. ff. e. l. j. Et ē hic ar. ꝙ ꝑ noticiā vniꝰ īmediatoꝝ ꝑuenit̉ ad alteriꝰ noticiā. ⁊ faciūt ad hūc. §. ff. de ꝓcur.l. pōponius. §. pe. ⁊. ff. e. l. j. ⁊. ff. de p̄to. ſtipu. l. j. §. ſtipulationū iſtaꝝ. jͣ. de tutelis. circa prin.d ¶ Gentiū .i. de iuregētiū introducta. vt. sͣ. de iure ꝑſo. §. ẜe ¶ Aīaduertere .i. in aīo vertere ⁊ cogitare. vt dicit uitꝰ.Eſſe. improprie ponit̉ ꝓ fuiſſe. vt ſtatim colli­ catho.git̉. ⁊. ff. e. l. j. ⁊ erat eadē pr̄is ī filiū. vt colligit̉ ẜm vnā lr̄āmff. de libe. ⁊ poſtu. l. in ſuis. ⁊. jͣ. de noxa. §. f. ⁊. C. de pa. po.g ¶ Quodcūqꝫ .ſ. iniuſte ẜm quoſdā. vt. ff. de acqͥ. 2. fi.poſ. ꝙ ſeruꝰ in fine. Sed certe hͦ eſſe nō pōt. nam ſi acquirit̉ergo dn̄o. quia ſibi nō vt. jͣ. per quas ꝑſo. no. acqui. §. itē ſerui. ⁊. ff. de acqui. here. placet. quare dic ꝙ ſemꝑ dn̄o querit̉etiā ſi qͥd ꝑ dolū vel mētū ſeruꝰ acquirat. vt. ff. ꝓ emptore.l. iij. §. celſus. ⁊. §. pap̄. ⁊. §. ſi ſeruus. Sed hoc ſolo inſpectoan q̄rat̉ puta ſi ẜuꝰ ſtipulet̉ oꝑas a liberto. vt. ff. de ſtipula.ſer. l. antepenul. vt ſi aliud factū ſit in ſtipulatōe. vt. jͣ. de ſtipu. ſer. §. ſed cum factū. niſi in caſibus qd̓ dic vt. jͣ. de ſtipu.ſer. ſed cum nec ob. dicta. l. ꝙ ſeruꝰ. quia non querit dn̄o vtſibi remaneat. nā tenet̉ reddere. Sꝫ nunqͥd libertas data adn̄o vel a lege qd̓ fit interdū. vt. C. de ſer. qui ꝓ p̄mio liber.ac ꝑ totū. ⁊ in aucͣ. de mona. §. ij. colla. j. dn̄o querit̉. rn̄. nonnā lꝫ querat̉ ſeruo libero tn̄ nō pōt dari libertas. vt. ff. d̓ fideicō. liber. general̓r. §. ſi homini. tn̄ eo ip̄o momento ſic fitliber vt dn̄m nō habeat. ⁊ ſic hec oppoſitio eſt d̓ puncto ſic⁊ al̓s. vt hic vadit romā. ⁊ hic facit murū. nō eſt tn̄ veꝝ eumiuiſſe vel opꝰ feciſſe lꝫ ſit in vltimo momēto ꝑficiendi. Similis qō fit. ff. ꝙ me. cā. l. extat.i ¶ Id dn̄o. vl̓ quaſi dn̄o vt fructuario ⁊ bo. fi. poſ. quibus

querit̉ ex duabꝰ cauſis. vt. jͣ. ꝑ quas ꝑſo. no. acqͣ. §. de his.k ¶ Acquirit̉. no. hic duos effectꝰ dn̄ice ptātis; ⁊ ē tertiusvt nō torqueat̉ in dūm niſi in caſibꝰ. vt. C. de queſtionibꝰ. l.j. ⁊. l. ſeruos. ¶ Sꝫ ⁊ hͦ. lꝫ .i. licituꝫ eſt legibꝰ. qꝛ ſi ſeruusſciat inſidias t n̄o parari. ⁊ ip̄e auxiliū nō tulerit. ſuppliciuꝫdꝫ preſtare qd̓ mortē interp̄tamur. ſꝫ etſi accuſauerit eū criminalit̓ excepto crimine maieſtatis. vtſi dn̄m viderit ꝑiclitantē ⁊ eū nō adiuuerit. vel ſi īmiſcuerit ſe vxori ſue velalijs mo.m ¶ Cognita. vt quiacuꝫ vxore inueneritvel ſil̓i delicto. qͦ caſu etiā occidere licꝫ.vt. ff. de ꝟ. ob. qͥ ſeruum. ⁊. ff. de le. j. qͥdgͦ. §. heres. ⁊. ff. ad. l. iul. de adul. maritato. §. j. ſi aūt. al̓s deliquit vel dn̄o nō obedierit legitime eū corrigere pōt. non tn̄vltra modū boni viri arbitrio cōprehēſum. vt. C. de emen.ſer. l. j. Sed nunꝗͣd ſine cauſa ꝟberare poteſt. rū. ſic. modiceẜm Io. vt. C. d̓ emen. ſer. l. j. licet. Pla. dixerit ꝙ nō aliter tenet̉ vendere vel dare. vt. ff. ad. l. cor. de ficca. vt hic ſequitur⁊. ff. e. ti. l. j.n ¶ Conſtitutione. cuius verba ſunt. jͣ. e. §. fi.o ¶ Seruū alienū. ſꝫ certe qͥ ſeruū alienū occidit lege aquilia renet̉. vt. ff. ad. l. aqui. l. ij. in prin. ⁊. jͣ. ad. l. aqui. in princi.q̄ actio hic hr̄e locū nō p̄t cū nō dn̄o. īmo ꝯtra dominū daretur. qd̓ eſſe nō dꝫ. vt. ff. ad. l. aqui. Iteꝫ mela. §. legis. Sꝫ dicꝙ hoc ē quātum ad criminalē penaꝫ. l. cornel. de fica. vt. jͣ. d̓pu. iu. §. itē lex. que pena tam in ſeruis qͣꝫ in liberis locū habet. vt. ff. ad. l. cor. d̓ fica. l. j. §. j. interdū. etiā ciuiliter tenet̉ ſialteriꝰ intereſt vt creditoris. vt. ff. de pigno. ſeruū quem qͥsfructuarij. vt. ff. ad. l. aqui. ſꝫ ſi ꝓprietas. ⁊. ff. de dolo. ſed⁊ eleganter. Accur.p ¶ Sed ⁊ maior .i. magna. vel maior qͣꝫ equū ſit.q ¶ Cōſultus .i. interrogatus. ſic. ff. de pac. l. itē. qꝛ §. fi. vn̄illud Cōſulo te querens. tibi conſulo cōſiliū dans.r ¶ Edeꝫ ſacrā. ad que loca olim ⁊ hodie confugiunt. circaquod diſtingue vt diximꝰ in aucten. de man. prin. §. neqꝫ autem. coll̓. iij. s ¶ Cogāt̉. no. h̓ ꝙ aliqͥs cogit̉ vēdere rē ſuābonis ſcilicꝫ vt preciū habeat ⁊ ad dominū primū nō reuertat̉. vt. jͣ. ꝓxi. §. ⁊. §. fi. in fi.t ¶ Bonis cōditiōibꝰ ne ſil̓i pena. anterioꝝ afficiant̉ vel neexponant̉ vel deſtituant̉ in eodē. vt. jͣ. ꝓxi. §. ⁊. §. fi.v ¶ Recte expedit .ſ. precepit. Accur.x ¶ Utat̉. qꝛ intereſt principis locupletes ſub ſe hr̄ę ſubiectos. vt in aucͣ. vt iudi. ſine qͦqͥ ſuffra. §. cogitatio. coll̓. ij. qd̓nō ꝯtingeret ſi cui libero ẜuos ſuos liceret occidere. Et no.