De lege fuſiaVII.
approbata ſiue vera ſit. ſiuefalſa nō retractet̉ᵐ. Cūⁿ auteꝫcertꝰ modꝰ manumittendi minoribꝰ. xx. ānis. dn̄is ꝑ legemeliaſcētiā ꝯſtitutus ſit. eueniebat vt qͥ. xiiij. ānos etatis expleuerat licet teſtamētūº facere poſſit. ⁊ in eo ſibi heredē inſtituere legataqꝫ relinq̄re poſſit. tn̄ ſi adhuc mīor ſit. xx. annis libertatē ẜuo dare nō poterat. qd̓ nō erat ſerēdū. ſi em̄is cui totoꝝ ſuoꝝ bonoꝝ in teſtamēto diſpoſitio data erat.vni ſeruo dare libertatē nō ꝑmittebat̉. ¶ Quare nō ſil̓iterei quēadmodū ⁊ al̓s res ita ⁊ſeruos ſuos in vltima volūtate diſponere quēadmodū voluerit ꝑmittimꝰ. vt libertateꝫeis poſſit p̄ſtare. ¶ Sꝫ cuꝫ libertas ineſtimabil̓ res ſit ⁊ ꝓpter hoc ante. xx. etatis annūantiqͥtas libertatē ſeruo dareꝓhibebat. ideo nos mediaꝫquodāmodo viā eligētes nō
aliter minori. xx. ānis libertatē in teſtamēto dare ſeruo ſuoꝯcedimꝰ niſi. xvij. annuꝫ impleuerit ⁊ .xviij. annū attigerit. ¶ Cū em̄ antiqͥtasº hmōietati ⁊ ꝓ alijs poſtulareᵗ conceſſerit. cur nō etiā ſui iudicijſtabilitas ita eoſ adiuuare credat̉. vt ⁊ ad libertates dādaſſeruis poſſint ꝑuenire.De lege fuſia canina tollēda.Ege fuſia caninacertꝰ modꝰᵉ cōſtiltutus erat in ẜuisteſtamēto manumittendis. quaꝫᶻquaſi libertates īpedientēᵉ. ⁊quodāmō inuidāˢ tollendamcē cēſuimꝰ. cū ſatis fuerat inhūanū viuos qͥdē licētiā habere. totā ſuā familiāᶜ libertati donare. niſi alia cāº īpediatlibertatē. moriētibꝰᵉ autē adimereʳ hmōi licentiā.De his qui ſui vel alieniiuris ſunt.
cia fuit. nō aūt in iudicio eē pōt. ſic al̓s eſt dr̄ia int̓ hos ꝓcuratores. vt. ff. man. ſi ꝓcuratorē. §. j. Accur.k ¶ Semel approbata .ſ. manumiſſiōis. ⁊ apd̓ ꝯciliū. Acc.Giue falſa. q. d. ſi dixit filiū lꝫ nō ſit. vl̓ pr̄em vl̓ filiam. lꝫhec ita nō ſint ẜm quoſdā. qd̓ reprobo. cū id qd̓ falſuꝫ ſit nihil ſit nec p̄ſtet cāmvt. ff. d̓ ꝟ. ſig. paulꝰ.⁊. C. ſi ex falẜ īſtru.ꝑ totū. ⁊. ff. de excō.rei iu. l. qͥ agnitꝭ. vn̄dic ꝟa .i. iuſta. falſaid ē iniuſta. vt qꝛ dixi cū ſociū meū fuiſſe in armis vl̓ ī ſcholis. qd̓ inducebaꝫiuſta cā. ⁊ fuit tal̓ cāvl̓ ſil̓is approbata.lꝫ nō d̓buerit approbari. ſic. ff. de le. j. ſifideiuſſor. §. fi. ⁊. ff.d̓ ī integ. reſti. l. oēs.ſic ecōtra iuſta ꝓ vera. vt. sͣ. ti. j. in pͥn.m ¶ Retractet̉. qꝛnihil. facile īmutādūeſt ex ſolēnibꝰ. vt. ff.de in integ. reſti. diuus. Sꝫ ꝯͣ. ff. de excō tu. l. ſed reprobarij. rn̄. Sꝫ hͦ fauore libertatis. illud fauore ſanitatis.n ¶ Cū aūt ꝯſtitutꝰ. nā cū dic̄ ſine cā nō poſſe manumitti. gͦecōtra cū cā valet manumiſſio. ſic. ff. de eden. ſi qͥs ex. §. pretor. ⁊. §. ꝓhibet ⁊. ff. de pact. inriſgentium. §. p̄tor ⁊. §. dolomalo.o ¶ Ceſtamētū. ſi eſt maſculꝰ. femīa ꝟo in. xij. vt. ff. de teſta.qua etate. ⁊. ff. de liber. l. aurelio. §. gaius.p ¶ Sed cū libertas. vſqꝫ nūc allegando innuit ꝙ eodē tꝑepoſſit manumittere qͦ teſtari. nnnc ecōtra duas rōnes ꝯſideras. Et qꝛ ineſtimabilis ē libertas. tn̄ ſi vendat qͥs ſe p̄ciumad venditorē n̄ trāſit. īmo penes emptorē eundēqꝫ dn̄m remanet. vn̄ ē ineſtimabilis. vt hic. ⁊. ff. de reg. iur̄. libertas. ⁊ff. de ta. ex. l. j. §. fi. Et qꝛ antiqͥtas aliter ſtatuebat cui ē deẜuſendū. vt. C. de teſta. l. teſtamēta. qͣre viſis allegationibusſoluit mediā eligēs viā. ſic. jͣ. de reꝝ diui. §. cū ex aliena. lꝫ ſitar. cōtra. ff. de nego. geſt. neſennius. in fi. ⁊. ff. de in rem ver.ſi ꝓpatre. §. idēqꝫ.q ¶ Mediā. no. mediā viā. ſic. ff. ſi ꝑs her̄. peta. l. antiqͥ. Ac.r ¶ Impleuerit. ſꝫ hodie ex qͦ teſtari pn̄t. ⁊ lib̓tates relinq̄repn̄t. vt ī aucͣ. vt ſpō. l. ar. col. ix. §. j. qd̓ exaudioſi ī vltīa volūtate velit qͥs lib̓tatē relinq̄re. qd̓ pꝫ ex ꝟbo relinq̄re qd̓ ī dicta aucͣ. poſitū ē. qd̓ ad moriēteſ tm̄ ſpectat. vt. ff. d̓ ta. exhi.l. j. §. fi. Sꝫ qͥd ſi int̓ viuos velit quis manumittere. Rn̄. n̄pōt. niſi habeat. xx. an. vl̓ niſi cauſa cognita. cū nec liber iſtenec anc. loqͣt̉ niſi ī vltīa volūtate. vn̄ ſeruat̉ tenor eiuſdē legis lij ctic. cū nō ſit correctꝰ. vt. C. de ap. l. p̄cipimꝰ. in fi.s ¶ Antiquitas. ff. de poſtu. l. j §. initium.
t ¶ Poſtulare .i. deſideriū amici ſui vel clientuli ſui corā iudicibꝰ exponere. vt. ff. d̓ poſtu. l. j. §. j. nō aūt ꝓ ſe poterit eēin iure. vt. C. de aucͣ. p̄ſtan. l. claꝝ. ⁊ rō eſt. qꝛ qn̄ ꝓ alio accedit ſibi īputet̉ qͥ tali cōmittit cāꝫ ſnā. vt. ff. d̓ mā. l. cū mādatov ¶ Peruenire. int̓rogatiue legas. rn̄deas non eſt rō qͣre ſitdiuerſū. eſt gͦ ⁊ idemius ſtatuēdū vt. ff. d̓ꝟ. obl̓. l. a titio. in fi.nā vbi ē ead rō idēius ſtatuendū eſt. vtff. ad. l. aqͣ. l. illud. ⁊C. ad. l. falci. l. vlti.¶ De lege fuſia.Ege fuſisxcanīa. certꝰ vt vltͣduos veltres forte nō poſſetmonumittere ī vltīavolūtate. vt. jͣ. e. ī fi.y ¶ Modus. id eſt numerus.z ¶ Quā .ſ. l. fuſiā caninā forte a quodā qͥ canis noībat̉ inductā vt in publi. dicit̉ ⁊. jͣ. de act. §. alie. naꝫ canis ſeruabatnaturā qͥ ſtat in palea qͥ nec ſibi pōt hr̄e palcā nec alij ꝑmittit accipere. ſic nec ſibi poterat tenere ẜuos qꝛ moriebat̉. vtjͣ. de dona. §. ſiue falſa. nec libertatē patiebat̉ eis dari. vndemerito canina d̓r vt ſit ꝯſequens nomē rei. vt. jͣ. de dona. §.eſt ⁊ aliud.a ¶ Impedientē .i. impedimētū afferētē.b ¶ Inuidā. no. ꝯͣ inuidos. ſic. C. d̓ cadu. tol. in prin.c ¶ Familiā .i. oēs ẜuos qͥ familia dicūt̉. vt. ff. d̓ ꝟ. ſig. pronūciatio. §. j.d ¶ Cauſa. vt fraus vel etas manumittētis. vt. sͣ. e. ti. ī pͥn.⁊. §. cadē.e ¶ Moriētibꝰ. Sꝫ quō pōt aliqͥd adimi cuꝫ nihil habeat.nam mors oīa abſtulit. vt ī aucͣ. d̓ nup. §. deinceps. col. iiij.Rn̄. dic moriētibꝰ .i. ad mortē tendētibꝰ. qꝛ laborat ī extremis vl̓ quaſi. vl̓ etiā erat ſanꝰ. ſꝫ timore mortꝭ hͦ faciebat. vtff. de dona. cā mor. l. iij. ⁊ iiij. ⁊. v. ⁊ .vj.f ¶ Adimere. no. h̓ ar. ꝙ ea q̄ fiāt int̓ viuos trahūt̉ ad volūtates vltīas. ſic ccōtra. ff. d̓ pac. l. pactū.Sc his qͥ ſui vel alieni iuris ſūt. Rubrica.Ic reſtringit̉ pͥmū mēbꝝ pͥme diuiſionis poſite ſupͣde iure ꝑſonaꝝ vt nō cōprehendat quoſdā liberosdomines .ſ. filioſfa. Item ſtatim cū dicit alieno iuri.ampliat ſcd̓m membrū dicte diuiſionis vt cōprehēdat etiāquoſdā liberos. ſcꝫ filioſfa. cū ergo fiat additio ⁊ detractiodicte diuiſionis. nam eſt de iure ciuili hec diuiſio. vt. ff. de