Incipit liber quartus de ſponſalibuoet inatximonijs.E francia.Ca. Quidam iuuenis de francia duxit vxorem quandā nobilem mulierē de ſaxonia ſecundū cōſuetudinem ſaxonum. iuuenis ille dicebat ꝙ in matrimonijs cōtraſendis franci non vtūtur eiſdem cōſuetudinibus cū illis de ſaxoniaet hoc ideo quia ſponſauerat eā nō legeſua ſed ſaxonum dimiſit ergo illam. etaliam vxore duxit. In conſilio queſituꝫeſt. quid de hoc fieri deberet. Statuit cōcilium vt ille tranſgre ſor euangelice legis ſubijciatur penitētie. et a ſecundavxore ſeparetur. et ad primā redire cogat̉.Nota ꝙ in matximonio cōtrahendo potius cōſideratur intentio cōtraſentiū ꝙverba quibus mediantibus contrahuntdū̓modo aīo cōtrahendi hoc faciant Itēſolemnitates nō ſunt de ſubſtantia mātximonij. Itē verba debent deſeriure intentioni et non intētio verbis. Itē ad ītentionē recurrendū eſt.Preterea. Ca Quidā vir etmulier poſunt cōtrahere promittunt adinuice in pure et ſine cōditione ſide hincīde preſtita ꝙ cōtrahent matrimoniū. poſte a mutant propoſitū. Queritur qͥdſit ſuper hoc qgendū an videlicet ſint cōpellendi vel non. Reſpondet pa. ꝙ cōmonendi ſunt et modis oībus indacendi vtfideꝫ preſtitā obſeruent. Si qt hoc facere noluerīt nō ſūt cōpellēdi ne deteris īde contingat vt illā ducat quā odit ſed adinftar illorū qui ſorietatē cōtrahunt fid̓data et poſtea illam ſibi remittunt pōtin patientia tollerari. Lota ꝙ licet fides ſit pure et ſimpliciter hincinde datade incuximonio cōtraſendo. ſi poſtea di
plicecit cōtraſentibus nō ſunt vt contrahant cōpellendi ne deterius iude cōtigatIde intellige in ſocietate.Iuuenis Ca. Quidā iuuenisduxit quandā puellā nondū vij. annerūponſalia cōtraſendo cū ipſa et temptauit cū ipſa quod cōplere non potuit. Tādem mortua fuit vel dictus iuuenisch̓ earece ſſit antequā poſt vi. annū ſponſalibus cōſentiret et cū alia cō ſanguinea ipſius puelle matrimoniū contraxit. querebotur vtrū poſſent ſimul remanere.reſpondet pa. in his que dubis ſunt qd̓certius eſt ſeruari dꝫ et ideo tā propterhoneſtatē eccē quia dicebatur ſponſa esꝙͣ propter predictū dubiū debent abmnicem ſeparari. Lotandū ergo ꝙ in dub̓iis ſꝑ tenendū eſt illud quod ſecariue e̓et crytius.¶ Ad audientiā.Quidā ciuispapien̄. nomine henxicus volebat cōpulape filiā ſuaꝫ matrimonigter cuidamfiliorū cōcinis ſui nomine l. iurauit ꝙ ſiiliaꝫ aliquo caſu habere non poſſet alteri filio que̓ & altera vxore genuerat eādem matrimonio cōpularet. et ſic cōtraxerūt ſponſalia. poſtea quidā probauerūtcōſangumitatē inter eos. vnd̓ prefatush. eandem filiā dare vult alteri filiovtiurauit. Queritur an poſſit. Reſpōdetpa. ſcriptum eſt ꝙ frriter ſponſam fratris habere non poteſt. vnde mandat ꝙilte ſuū propoſitū non adimapleat et penitentiā accipiat de illicito iuramento. ⁊ſi opus fuexit per excōmunicatōis ſentꝭtiam cōpellatur. Rota ꝙ ſponſalia quenula ſunt impediunt matximoniū cōtrahendum cū cōſanguine a alterius. ſed hfacit ſola publice honeſtatis iuſticia. Itēillicitū iuramentū nō eſt ſeruandū. Itēad penitentiā quiepoteſt cōpelli admoneri tn̄ prius dꝫ et poſtea cōpelli.