Ealus longi ſuper quinqꝫ lib̓ros orcretalium a domino bernardo eorudeꝫ precipuo gleſatore vtiliter cōpilati.Ex pacificus. Premiſſa ſalutatione. Sic ponecaſ. In iſta cōſtitutione.Rex pacificus ideſt dn̄snoſter hieſus xp̄s pia ſua miſeratione ab micio mu̓di diſpoſuitſeu preuidit ſub̓ditos ſuos fore pudicos. pacificos et modeſtos. Sed ex adu̓ſo ſurrexit eſrenata cupiditas ſui prodiga. pacis emula. mater litiū. magr̄aiurgioꝝ. que qͦtidie tot litigia generatꝙ niſi iuſticia reprimeret conauuis ipſius ſua virtute ⁊ explicaret ml̓tiplicesqōes ipſius. abuſus litigatoꝝ extīgueret fedus humani generis ⁊ concordiaexularet dato ſib̓i libello repudij extramu̓di terminos. Et ideo cōtra iſtaꝫ cupiditatē lex prodita ē. vt noxius apprtitus ipſius reſtringeretur ſub̓ regulaiuriū per quā hūanum gens informatvt honeſte viuat. alteꝝ nō ledat. ius fuum vnituiqꝫ tribuat. ſcd̓o in verſu illoSanePonit dn̄s gregoriscāꝫ huius cōpilationis dicēs ꝙ per magiſtrū raymundū cappellanū ſuū ad cōmunem vtilitatē ſtudentiū fecit redigiin vnū̓ volumen diuerſas cōſtitutōes.et decretales epl̓as ſuorū p̓dece ſorūque diſperſe erant per plura volumina⁊ diffuſe qͣꝝ aliqͥ ꝓpt̓ nimiā ſil̓itudine̓. q̄dam propter cōtrarietatē. quedā propter ſui prolixitatē cōfuſione īducere videbant̉. Quedā etiā pagabant̉ extravolumina ſupradicta de quibus tanꝙͣde incertis frequēter in iudicijs dubitabatur. Adijciens inſuper quaſdā conſtitutiones ⁊ decretales epiſtolas ſuas ꝑquas quedā que in prioribus erant du
bid declarantur. In fine precipit dn̄sgregorius papa. vt hac tm̄ cōpilationevniuerſi vtantur in iudicijs ⁊ in ſcoliset diſtricte prohibens ne aliquis preſumat aliā̓ facere cōpilationeꝫ ſine licentia ſedis apoſtolice ſpeciali. Nota formam ſalutationis hic quā generaliteromnibus facit dn̄s papa. Nota ꝙ ſubditi ⁊ eccleſiaꝝ prelati pudice. honeſteſobrie. et modeſte viuere debent. Notaꝙ cupiditas ē mater litiū. et magiſtraiurgiorum. Nota ꝙ per iuſticiam repinuntur conatus cupiditatis. Rota ꝙper iuſticiā queſtiones implicite terminantur. Nota ꝙ effectus iuſticie eſt remouere lites. et ſic per cōſequens tollitcupiditatē. Nota ꝙ tria ſūt preceptaiuſticie. ſuota ꝙ tribus de cauſis iuracorriguntur. ſcilicꝫ propter ninciā ſimilitudinē. contrarietatē. et prolixitatēſic vnū ius corrigit aliud. et reddenda ēratio quare corrigitur. ¶ Nota ꝙ princeps nō tantum per ſe poteſt iura ſtatuepe. ſed per alium. Nota ꝙ cōmunisvtilitas attendi debet. tamen ſtudentiūdiligencius attendenda. ¶ Nota ꝙ licetpar in parem nō habeat imperiū. tamēſucce ſſor ſtatutū antece ſoris corriger̄poteſt ⁊declarar̄. et ſic nota ꝙ ꝑ poſteriora priora declarantur. ¶ Nota ꝙ iſtacōpilatio eſt canouica⁊ ī iſto prohemisapprobata et ideo in iudicijs fidem facit¶ Nota ꝙ nemo poſt illā cōpilationedecretales alias facere p̄ſumat ſine licentia ſedis apo. ſpāli¶ De hūma trinitate ⁊ fide catholica.Irmiter credimo. Rota ꝙ poſt ſimbolū apoſtolorū quod dicitur credo īdeuꝫ quatuor cōcilia con
a 3