IIII.
datuꝫ accipit̉. alias iniqͣtas et iniuſticia quā grecivocāt cū ei p̄torvel iudex non iure ꝯtͣ queꝫꝓnunciat iniuriā accepiſſe d̓r. ¶ Iniuria at̄ ꝯmittit̉non ſolū cuꝫ qͥſ pugno pulſatus aut fuſtibꝫ cēſus veleciā verberatus erit. ſꝫ ec̄cui ꝯuicium ſcm̄ fuerit. ſiuecuiꝰ bona qͣſi debitoris qͥnihil deberet poſſeſſa fuerint ab eo qͥ intelligebatnihil eum ſibi deberi vel ſiquis ad infamiā alicuiꝰ libelluꝫ aut carm̄ aūt hiſtoriā ſcp̓ſerit. ꝯpoſuerit ediderit doloue malo feceritꝙ quid eorū fierꝫ ſiue quiſmr̄emfamilias aut p̄textatū p̄textataue aſſectatꝰ fuerit ſiue cuiuſ pudicicia attemptata eſſe dicet̉ et deniqꝫ alijs plurimis modisadmitti iniuriā manifeſtūeſt ¶ Patitur autem quiſiniuria n̄ ſolū ꝑ ſemetip̄m.ſꝫ eciā ꝑ liberos ſuos qͣs inpt̄ate hꝫ. Iteꝫ ꝑ vxoreꝫ ſuam id eniꝫ magis p̄ualuit.Itaqꝫ ſi filie alicuiꝰ quetitio nupta eſt iniuria feceris n̄ ſoluꝫ filie noīe tecuminiuriaruꝫ agi p̄t. ſꝫ ec qͦꝫpr̄is et mariti noīe ¶ Contra auteꝫ ſi viro iniuria facta ſit vxor iniuriaruꝫ age̓non p̄t. Defēdi eniꝫ vxoe̓s
a viris non viroſ ab vxoribꝫ equū ē. Sꝫ ⁊ ſocer nurꝰnoīe cuiꝰ vir in pt̄ate eſt iniuriaruꝫ agere p̄t ¶ Seruis auteꝫ ipẜ qͥdem nullainiuria fieri ītelligitur. ſeddn̄o ꝑ eoſfieri vid̓t̉ non tn̄eiſdem modiſ quibꝫ eciamꝑ liberos ⁊ vxores. ſed itacuꝫ qͥd attrociꝰ ꝯmiſſuꝫ fuit et qd̓ aꝑte ad ꝯtumeliādn̄i reſpicit. veluti. ſi qͥs alienuꝫ ẜuuꝫ atrocit̉ ꝟberauerit et in hūc caſuꝫ actioꝓponitur At ſi qͥs ſeruo ꝯuiciuꝫ fecerit vl̓ pugno eūꝑcuſſerit nulla in euꝫ actōdn̄o ꝯpetit ¶ Sed ſi ꝯn̄i ẜuo īiuria facta ſit equū eſtnon ꝓ ea ꝑte qͣ dn̄s quiſqꝫeſt extimacōeꝫ iniurie fieriſed ex dominoꝝ ꝑſona qꝛip̄is fit iniuria ¶ Qd̓ ſi vſufructus in ſeruo ticij eſt ꝓprietas meuij eſt. magismeuio iniuria fieri ītelligitur ¶ Sed ſi libero homini qui tibi bona fide ſeruitiniuria facta ſit. nulla tibiactio dabitur. ſed ſuo noīeis exꝑiri poterit niſi in ꝯtumeliam tuam pulſatus ſittunc enim ꝯpetit et tibi iniuriarum actō ¶ Idē ergoē ī ẜuo alieno bōa fide tibideẜuiēte ut totiēs admittatur iniuriaꝝ actō quotiēsī tua cōtūeliā īiuria ei fcā ē
Eneralit̓. fac̄. ff. e. l. i. ꝯmittit iudex qn̄ ꝯtͣ equiu Iniuſticia. īiqͥtatē/ tatē ꝓnūciat. iniuſticiā qn̄¶ ꝯtͣ ſtrictū ius. iniqͥtatē et īiuſticiā qn̄ ꝯtͣ vtrūqꝫ ꝓr ¶ Accepiſſe dicit̉ .ſ. ille ꝯtͣ quē eſt iudicatū nunciaty ¶ Iniuria. hic proſequitur prout hoc titulo accipitur.Cōuiciū. qͣſi ꝯuociū. cū in vnū pluresvoceſ ꝓferūt̉. ut. ff.ē. It apd̓ labeonem..§. conuicium. ac.a ¶ Quaſi debit oris.cum n̄ eſſꝫ. ut h̓. et. ffb ¶ Nul intelligebate. l. iniurie.ex affcū eī fit iniuria.ut. ff. e. l. iij. Sed qͥdſi erat vere debit or.adhuc vid̓r id̓ c̄ nich̓adeo duꝝ ē ꝙͣ familiaritateꝫ pōpaniqꝫ oſtendi. Quid eī tā durū. tā īhumanū ꝙͣ publicacōe pōpaqꝫ rerū famil̓. et pauꝑtateꝫ detegi et vilitatē ſi eſt. ut. C. qn̄ ⁊ qͥbꝫ dēt̉ qͣrta pſex bo.de. l. ij. §. i. Sed dicoꝯtͣ ſi iure eū ꝓuocauivel meū debitorē appellaui cuꝫ eſſet. ut.ar. ff. e. eū qͥ in prin.¶ Fieret niſi nocenserat. nā pcc̄a nocentium nota eſſe expedit.ut. ff. e. l. eū qͥ ī prin.d Mr̄emfamiliaſ matrefamilias dicimusq̄ ē notē auctoritͣtiset honeſte vite ī domo ſua. ut. ff. de lib̓.exhi. l. iij. §. fi. ⁊. ff. d̓hijs qͥ ſunt ſui vel ali.iur̓. l. nā ciuiū. ac.e ¶ Pretextatū. p̄t exta genus eſt veſtis qͣnobiliores ciues romaꝫ ſolebant vti. vn̄ſi aliuſꝙͣ cui ꝑmiſſuꝫerat deferebat in alicuiꝰ ꝑſone c̓te ignominiam. iniuriaꝝ tenebatur illi quē in ſectabat̉. Aſſectari eſtfrequēter ſeqͥ ſic plerūqꝫ. Sed attentareeſt blando ẜmone pudiciciā alicuius impetere. ut. ff. e. Itē apd̓ labeonē. §. aliud. f ¶ Cuiꝰ .i. alicꝰg ¶ Plurimis modis. qͥ notant̉. ff. e. ꝑ totum.h ¶ Patit̉. in pt̄ate hꝫ. ſi ille qͥ iniuriā facit ſcit eos eſſe ī poteſtate. lꝫ ignorꝫ ī cuiꝰ pt̄ate ſint. alioquī non. ſic̄ nec marito ſi muliere viduā credat. ut. ff. e. l. eum qͥ nocētē. §. fi.¶¶ Per vxorē. vl̓ ſponſaꝫ. ut. ff. e. Itē apd̓. §. ſponſum qͣꝫ
k ¶ Itaqꝫ. ſꝫ ec̄ pr̄is. lꝫ nn pt̄ate pr̄is eiꝰ n̄ eēt. ut. ff. e. l. i.l ¶ Tuiꝰ .ſ. femīe. ria qͣntū ad hͦ ut agāt .ſ. inſpecto iurem ¶ Seruis. nulla iniu ciuili. ſꝫ ſic īſpecto iure nat̉ali. ut.ff. e. eū qͥ. §. i. et. ff. de hijs qͥ ſunt ſui vel ali. iur̓. l. iij. et. s. d̓hijs qͥ ſūt ſui vl̓ ali. iur̄.§. fi. q̄ ſūt ꝯtͣrie.n ¶ Per lib̓oſ .i. filioso ¶ Attrociꝰ. ꝙͣ equūſit p Et qd̓ aꝑte repēte ⁊ c̄ id̓ ꝯmiſſū fuerit qd̓ ⁊cͣ. ſi at̄ nō indn̄i ꝯtumeliā ſꝫ ẜui tātū. tn̄ adhuc n̄ dꝫ īulta r̓līqͥ a p̄tore. ut. ff.e. It̓ apd̓ labeonē. Fſi qͥs ſic fecit.q ¶ Gn̄i r̓ſpicit. hijsduobꝫ caſibꝫ dn̄o datur actō. hͦ eſt ſiue adeiꝰ ꝯtūeliā fiat īiuriaſiue ẜuꝰ atrocit̉ ꝟbe̓t̉⁊ tūc dn̄ſ agꝫ ꝓpt̓ īiuriā ẜuo fcāꝫ. n̄ tn̄ ẜuinoīe. qͣi ẜuo ꝯpetatactō. ſꝫ ī pͥº caū ſuo nomīe ꝓ īiuria .ſ. ſibi ꝯmiſſa r ¶ Hūc caſū. n̄ſolū ī ſuꝑiori caū qn̄ad ꝯtūeliā dn̄i fcā ēiniuria
s ¶ Gn̄s. ȳmo ꝓ ꝑtedn̄i. ut. ff. e. l. ſꝫ n̄ eſſeꝯtͣ. So. n̄ ꝯtͣdic ſi recte intelligat̉. nā quilibꝫ agit rōe dimidieut ſi duo ſūt vnꝰ nobilis aliꝰ igͦbil̓. ſi ẜuuſeſſꝫ totꝰ nobilis ageret iniur̓. in. xx. nuncgͦ agꝫ ī. x. ignobilisat̄ agerꝫ. in. x. ſi eſſettotꝰ ſuꝰ ẜuꝰ. nūc ergo agit in quinqꝫ. etita quilibꝫ ꝓ ꝑte ſuaet rō digͥtatis habetur. vl̓ ibi erāt pae̓sper omnia dominit ¶ Sed ex dominoꝝ quaſi dicerꝫ nō ex ẜui ꝑſonau ¶ Mag̓. ꝙͣ titio ꝯtumeliā vſuffructus fcā ſit. ut. ff. e. l.x ¶ Meuio. niſi ad iteꝫ. §. ſi vſuffruc̄ ⁊. §. item ſi liberum.y ¶ Tibi. non ſolum ei. Accurſius.z ¶ In contumeliam. nec minus ipſe iniuriaꝝ agꝫ. roeo infructuario diſtingui oꝑtet. ut. ff. e. Item. §. Iteꝫ ſi liberū