Guil. Inno. Ho. ⁊ Monal. QuiMonal.addit ẜm qͦſdaꝫ. ꝙ qn̄ laicus nō ex cupiditate. ſed vt ꝓuideat ſibi et ſuis emit aliqͥd vtpoſtea carius vendat. ſiue annonā. ſiue alid̓nō eſt mortale. ſi aūt ex cupiditate qͥs ematp̄dicta vt poſtea carius vendat. peccat mortaliter. ſiue ſit clericus ſiue laicꝰ. neuter tn̄tenet̉ ad reſtōem faciendaꝫ certe ꝑſone. ſeddebet erogari tale lucrū pauꝑibꝰ de conſilioſacerdotꝭ. nō tn̄ hoc eſt de neceſſitate niſi exfacto huiuſmodi aliqͥ eſſent dānificati. qꝛtunc ſi ſciunt̉ illis fienda eſt reſtō. Itē ẜmmonal. illi credēdi ſunt nephādi ⁊ de teſtādiqͥ ea intētiōe emūt aureos. vel alias monetas. vel res venales. p̄cipue victualia vt detalibꝰ cariſtiam inducant. Limita tn̄ p̄dictaẜm notata ſupra Auaricia.Sura tercio. circa aīalia. Nota primo triplicē differentiā inter mutuū⁊ locatū. Prima eſt. qꝛ in mutuo periculū eſt in accipiente. in locato ꝟo in eoqͥ dat. Scd̓a eſt. qꝛ mutuū ꝓprie nō deteriorat̉ ꝑ vſum. vtputa pecunia. ſed locatū ſicvt domus vel equus. Tercia. qꝛ mutuū qͣꝫtū eſt de ſe nullā vtilitatē parit vtēti. locatūvero parit. vt ager. equus. vel domus. Sedan liceat aliqͥd acciꝑe ꝓ vſu rei q̄ n̄ deteriorat̉. Rn̄det Ri. ꝙ ſic. puta ꝓ vſu ciphi argētei. ¶ Primo quero. vtꝝ liceat locare aīalia ꝓ certo frumēto vel alia re annua. Rn̄.ẜm Guil. licitus ē ꝯtractus. dūmodo cōductor non grauet̉ ex immoderata mercede.Licitū eſt etiā apponere pactū de damno vl̓lucro rei locate ꝙ vtrūqꝫ ſit cōe. ſed nō licꝫponere pactū ꝙ damnū ſit ſolū cōductorisniſi damnū qd̓ eſſet ex culpa ſua etiā leui. n̄aūt leuiſſima. cū cōtractus ꝯcernat vtilitatē vtriuſqꝫ. Poſſet etiā ex pacto cōdutor recipere in ſe ꝑiculū rei. extra de po. c. fi. vndetale pactū non facit ꝯtractū vſurariū. licetpoſſet fieri in fraudē vſurarū. et forte ſic p̄ſumeret̉ ſi fieret a ꝯſueto vſurario. Nota tn̄ẜm Io. de lig. ꝙ dās boues alicui cū pactoꝙ debeat dare. xx. ſtaria frumenti. ꝙ aut locant̉ oꝑa bouū. ⁊ licitus ē cōtractus qꝛ boues deteriorant̉. ſed ſi vult boues recuꝑarep̄cio quo facit eſtimari. cū tradit. nec vultdeterioratiōis ſubire ꝑiculū. qͣꝫuis bene velit ſubire iudiciū .ſ. mortē naturalē. ⁊ tūc cōtractus eſt illicitus. ¶ Secundo q̄ro. qͥd deillis q̄ tradunt boues ad mediationē. ſed ꝓcertis ſextarijs bladi. eo pacto ꝙ ſi moriantur vel deteriorent̉. cōductor ſubeat medietatē ꝑiculi. ſi aūt meliorant̉ habeat medietacomodi. Rn̄. ẜm Monal. ꝙ reuera locateboues vel equos ad diē vel terminū. dūmōcōductor nō grauet̉ de immoderata mercēde. licitū eſt pactū. De cōicando aūt dānoet comodo rei locate iniquū eſt ex parte locatoris. niſi ꝓbabiliter dubitet̉ vtꝝ locatoris vel cōductoris melioret̉ cōditio. In ꝓpoſito tamen cōtractu videt̉ conductoriscōditio deterior. qꝛ vix. aut nunqͣꝫ pōt habere tm̄ commodū de melioratione bouū. qͣꝫtuꝫpoteſt hr̄e damnū de morte ſi contingat. Sitn̄ locator timens ne ꝯductor grauaret boues apponat hmōi pactu. firmitet ꝓponēsꝙ ſi boues ſiue culpa cōductoris ꝑirent nihil exigeret ab eodē nō eſt dicendū ꝙ peccaret niſi ꝓpter ſcandalū eoꝝ qͥ ignorarēt eiꝰintentionē. Dicit tn̄ S. Ber. ꝙ talis ꝓpterſcandalū peccat mortaliter. Itē qꝛ heredesneſcientes eius intentionē poſſent repeterecapitale. Illud tm̄ verū vt eſt dictū ſupra§. ꝓximo. ꝙ cōductor rei poteſt in ſe ſuſcipere ꝑiculum rei cōducte. ⁊ caſus fortuitosqͣꝫtum eſt de natura cōtractus. ſed in ꝓpoſito caſu nō tm̄ eſt cōductio vel locatio. ſꝫ ſocietas in ꝑiculo ⁊ melioratione ⁊ deterioratione bouū. Item de p̄dictis circūſtātijsin iudicio anime ſtat̉ cōfeſſioni eius. Et eaque dicta ſunt in hac. q. ꝑ oīa applicent̉. q.p̄cedēti. ¶ Tercio q̄ro qͥd de ouibus ⁊ aīalibus q̄ tradunt̉ ad crementū. Rn̄. ẜm Monal. ꝙ in huiuſmodi traditione pōt interusnire ꝯtractus ſocietatis tm̄ vel locationisetcōductionis tm̄. pōt etiā cōcurrere cōtractus mutui ⁊ ſocietatis. Primo qͥdem contractus ſocietatis tm̄. vt qn̄ quis hꝫ. x. capita ouiū. ⁊ facit ſocietatē cū alio hn̄te totidem. et cōicant adinuicē ipſas oues. et ꝑiculū et emolumentū ⁊ expēſas circa cuſtodiā et paſtū eaꝝ. ⁊ cōueniūt etiā inter ſe ꝙde fetibꝰ reꝑarent̉ capita mortua. vel de velleribꝰ ⁊ pellibꝰ emant̉ alia ad augendū greegm. Idem dicendū ẜm Guil. ſi vnus habeat. xx. capita ouiū. ⁊ alius. x. ⁊ cōicāt easad inuicē vt dictū eſt ꝓ rata. Aut ſi faciuntaliud pactū licitū et honeſtū. dū tn̄ ſerueturequalitas inter eos. ita ꝙ in hmōi pacto n̄videat̉ eſſe melior vel deterior vnius qͣꝫ alterius cōditio. Itē poteſt eſſe locatio et conductto vt ſi qͥs habeat. xx. capita. et tradatea alicui cuſtodiēda. vel paſcenda ſub certamercede pecunie vel participatiōe ꝓuentuum gregꝭ. In quo caſuſi dn̄s retinet ſibi periculum illoꝝ capitū. nec al̓s in pactis ⁊ cōuentionibꝰ grauet conductorem. licitus ē