Druckschrift 
Summa casuum conscientiae
Einzelbild herunterladen
 

in cōtractu ꝓpter corruptā intentionē. puta. ſi aliqͥs diues nō ꝓpter vite neceſſitateꝫſed ꝓpter auariciā. ⁊ vt ditior fiat tales redditꝰ emit. Hoc eſt em̄ turpe lucrū. Cō. Ray.et Ho. ⁊ Io. an. in addi. Spe. ſuꝑ Rubricade vſu. ⁊ Archi. in. c. qͥcūqꝫ. xiiij. q. iiij. ⁊ Cy.in. l. ſi pater. C. de inoffi. te. et Inno. ⁊ Panor. in. c. in ciuitate. extra eo. Sꝫ qͥdā ꝯtradicūt di. ꝙ nō lꝫ alicui ꝑiculo ſe exponere. ſꝫtalis eſt hmōi. qꝛ multi ſunt qͥ dicunt hmōicōtractu eſſe illicitū. gͦ ⁊cͣ. Ad quod dicendū ẜm Lan. in. iiij. ꝙ talis emēs nō exponitſe ꝓiculo dānoſo ꝓpter ꝯtrouerſias doctorū. vn̄ ſi qͥs haberet intentionē ꝙ nollet aliqͥd facere ꝯͣ deū. ⁊ facit aliqͥd de qͦ eſt controuerſia inter doc. dato ꝙ illud qd̓ facit ſit malū. ⁊ contrariū bonū. credit̉ ꝙ nō peccet. hecille. hec rn̄ſio facit ad multa. Quo aūt iure vendēs aliqͥd ad vitā. puta. poſſeſſionempōt illud retinere qn̄ emes poſt venditioneꝫparū ſuꝑuixit. Rn̄. S. Ber. ꝙ illud a venditore licite retineri pōt. rōe vel titulo ēptionis iuſte. Nā ſicut dictū eſt talis ꝯtractꝰ eſtlicitus. qꝛ incidit ꝑiculū. ⁊ dubiū ex vtraqꝫꝑte. Cū em̄ iſte emit ad tp̄us. dubiū eſt vtꝝdebeat ſuꝑuiuere plus vel minus. Propterea talis incertitudo tꝑis facit. equalitateꝫin vtraqꝫ ꝑte. Ex natura gͦ ꝯͣctus vere tranſfert̉ res in ementē. ⁊ qn̄ morit̓. lꝫ ſuꝑuixeritpaꝝ. ex natura eiuſdē ꝯͣctus reuertit̉ ad vēdentē. nec videt̉ hic difficultas maior qͣꝫ inhis q̄ ſimpliciter vendunt̉. Nā ſi qͥs emeretequū. ⁊ ꝓ eo ſolueret. c. lib̓. ꝯſtat ꝙ ſi p̄dictꝰequus ī craſtinū moreret̉. nihilominus vēdēs. c. lib̓. licite retineret ſibi. qͣꝫuis ex re em̄pta nullā vtilitatē cōſecutus fuiſſet tal̓ em̄ptor. talis ergo tranſlatio iuſta ſtatim facitp̄ciū eſſe vēdentis. Scd̓o q̄ro. qͥd de hisqͥ emunt aliqͦs redditus ad vitā vēditorisſeruatis debitis circūſtantijs ex etate ⁊ ſanitate emptoris. Rn̄. Monal. ꝙ ſecure fieripōt. qꝛ nō cadit ī deſideriū mortꝭ alicuius.Sed vbi emit̉ ad vitā emptoris. n̄ eſt tutūne venditor deſideret mortē emptoris. nontn̄ eſt mortale ẜm eū. Tercio qͣro. vtrū liceat emere redditus prediales hereditarie.Rn̄. Ale. lom. ꝙ ẜm aliqͦs talis ꝯͣctus poteſtfieri licite ſi ſeruet̉ eqͣlitas iuris naturalis.Qd̓ qͥdem fit qn̄ tāta eqͣlitas ſeruat̉ ꝙ nō liqͥdo apparet qͥs ꝯtrahentiū habeat meliorēꝑtem. Si aūt liqͥdo apparet ꝙ p̄cium eſt nimis ꝑuū reſpectu rei empte. vel econuerſo.tunc nō lꝫ. vt dcm̄ eſt in prīa. q. Aduertēdūtn eſt ꝙ qn̄ qͥs emit poſſeſſiōes ad ip̄us. velſimpl̓r cā lucri. qd̓ expectat̉ tm̄ ex nacura tēporis. ⁊ nō ex natura rei poſſeſſe. vitiū eſt incōtractu. Et tale lucꝝ in iure dicit̉ turpe lucrū. Si vero hmōi poſſeſſio emat̉ cā lucri. ettalis emptio fuit minus iuſta ꝓpter neceſſitatē vendētis. cui ex caritate ſubuenire debuit. in tali cōtractu eſt viciū vſure. nō qͥdēꝑ ſe. ſed ꝑ equipollentiā. qꝛ lucrum quod ꝓuenit ex tali cōtractu militat cōtra caritatēSi ꝟo poſſeſſioneꝫ emat nō cā lucri primo.⁊ ꝑ ſe. ſed ad neceſſitatē ⁊ vtilitatē ſui ⁊ ſuorū. dūmō in emptione ſeruet̉ eqͥtas iurꝭ naturalis. ſi accreſcat ꝓceſſu tꝑis plus qͣꝫ dat̉illud fit emētis. qꝛ illud accipit tanqͣꝫ ſuumpropter ꝯtractus ipſius naturā. et nō rōnetꝑis. niſi valde ꝑ accidens. Quarto q̄ronunqͥd poſſint vendi redditus ꝑcipiendi. velius ꝑcipiendoꝝ reddituū p̄cio minori. eo ꝙſtatim emēs ſoluit. qͣꝫ eſſꝫ p̄ciū ſi ſol̓o ſingulis annis differret̉. puta an liceat emere redditus molēdinoꝝ. vſqꝫ ad. x. annos dandominus p̄ciū. qꝛ ſtatim ſoluit̉. qͣꝫ daret̉ ſi ſolutio ſingulis annis expectet̉. Rn̄. ẜm Ale.lom. ꝙ caſus ē licitus. Primo em̄ eſt p̄ſuiponendū ꝙ futuri fructus pn̄t emi ſiue iuraꝑcipiendoꝝ fructuū. ſicut iura molēdinoꝝet pedagioꝝ. Secūdo ſupponit̉. ꝙ iuſtū p̄cium debuit eſſe ꝓportionatū rei vēdite. Iuſticia aut p̄cij attēdi dꝫ a tꝑe ꝯͣctus. vt tātūdet̉ qͣꝫtū valet res tꝑe cōtractus. non tm̄ qͣꝫtu valitura ē toto tꝑe ꝯn̄ti. Idē tꝫ ho. Tercio pōt ex hoc ꝯcludi eſſe licitū. qꝛ licꝫ plꝰ ꝑcipiat emēs tꝑe ꝯn̄ti qͣꝫ dederit. tn̄ id qd̓ ꝑcipitur eſt de ſorte ꝓpter verā venditionē factāiuriū ꝑcipiendoꝝ fructuū. cū iuſticia p̄cij attendat tꝑe ꝯͣctus. qͦ tꝑe nō magis valet qͣꝫvendat̉. viciū em̄ ⁊ vſura ē. qn̄ dat̉ minꝰ p̨̄ciū qͣꝫ valeat res tꝑe cōtractus. Nō aūt viciū eſt ſi daret̉ minus p̄ciū qͣꝫ daret̉ in futurū. Nō ob. ꝙ ſicut ſe hꝫ vēditor ad emptorē. ⁊ ęcōuerſo emptor ad vēditorē. ſꝫ ſi venditor plus accipiat rōne ꝓlōgate ſol̓onis.vſurarius eſt cēſendus. gͦ ſic eſt in ꝓpoſito.qꝛ minus dat̉. qꝛ anticipat̉ p̄ciū. qꝛ rn̄det̉.ꝙ argumentū nō cogit. qꝛ licꝫ maioritas p̄cij invendēte ꝓpter dilationē. ⁊ minoritasin emēte ꝓpter anticipationē faciat vſurariū ꝯtractū. tn̄ nō ſic in ꝓpoſito. Primo. qꝛnō debes iudicare minus p̄ciuꝫ quod ꝓportionatū eſt iuſtū rei que vendit̉. licet forteſit minus reſpectu futuri. Secundo. quia illud de anticipatiōe tꝑis locū hꝫ qn̄ res quevenditur non ſtatim tradit̉. ſed p̄ciū ſtatimdat̉ et res expectatur. In propoſito autem