ibi. ergo eſt error ꝑſone.¶ Quid ſi aliquis hēat tres filios ⁊ quedammulier conſenſit in maiorem. poſtea pn̄taturminor. nunquid tenet matrimoniū cū minore. Rn̄. dir. ẜm io. ꝙ nō. xxix. q. i. §. his ita idēRay. ⁊ Hoſtien̄.Mpedimentū tertio. de errore conditionis .ſ. ſeruilis. Talis em̄ error ẜmdir. li. i. impedit matrimoniū ꝯtrahendum. ⁊ dirimit ꝯͣctum. ſi ignoranter ꝯtrahatur. qꝛ ſi ſcienter ꝯtraheret̉. non dirimeret contractum. Hoc aūt intellige qn̄ eſt error deterioris ꝯditionis. Secus aūt qn̄ eſt paris vl̓ melioris ẜm hoſt. ⁊ inno. Et ideo licitū eſt ſeruiſꝯtrahere etiā dn̄is ꝯͣdicētibꝰ. extra eo. c. i. Sꝫdn̄i non debent propter hoc ſeruitijs debitis defraudari. vt ibi dicitur. Si tn̄ liber poſtqͣꝫ ꝯtraxit ſciuit eius conditionē. ⁊ eam poſtea carnaliter cognoſcat. tenet matrimoniū. vt in. ca. ſiquis ingenuus. ⁊. c. ſi femina. xxix. q. ij. ⁊. c. ꝓpoſuit. extra. eo. ¶ Sed nunquid error cōditionis lib̓tīe. vel aſcripticie. veloriginarie impedit matrimoniū. ſicut ⁊ conditionis ſeruilisRn̄. ẜm. ꝟꝟ. non. qꝛ omnes tales ſunt liberi.licet ad quaſdā oꝑas plus ceteris teneantur.Qui dicantur aſcripticij ⁊ originarij. vide infra. Seruus primo¶ Quid ſi quis ignoranter contraxit cum ancilla. quam dn̄s viro ignorante poſtea manumittit. ⁊ ip̄e cognoſcit eam poſt manumiſſiōꝫqueritur an poſſit eam dimittere. Rn̄. ẜm dix.li .i. ꝙ ſic. quia nullum fuit matrimonium. qꝛſemper ei ſe ꝯmiſcuit ex primo conſenſu quinullus fuit. Idem Goſ. ⁊ Hoſtien̄.¶ Quid ſi dn̄s ancillam tanqͣꝫ liberam alicuitradidit. vel tacuit ſcienter. Dic ẜm dire. vbiſupra. ꝙ intelligitur ei libertatem dediſſe. ideꝫHoſtien̄. ⁊ Bernar.¶ Quid ſi liber contraxit cum ancilla ignorāter. ⁊ illa durante ignorantia contraxit cū alionon ignorante conditionem eius. Rn̄. ẜꝫ. ꝟ ꝟtenet matrimonium cum ſcd̓o. cum nullū fuerit primum.¶ Quid ſi libera contraxit ignoranter cuꝫ ſeruo ⁊ poſtea ſcita ſeruitute. nihilominus vulteſſe cum eo. ⁊ ille vult diſcedere. Rn̄. dir. ẜmio. ⁊ ber. ꝙ non eſt matrimonium. tamen ip̄edebet compelli. ex quo ip̄a cū eo vult eſſe.¶ Quid ſi quis contraxit ignoranter cuꝫ ancilla. ſed poſtqͣꝫ ſciuit exigit ab ea debitum. nūquid poſtea poterit ab ea ſeꝑari. Rn̄. ẜm. ꝟ ꝟ.Si ex his que prius audiuit. habuit ꝓbabileꝫopi. de ſeruitute eius. ⁊ nihilominus exigit debitum. non pōt eam relinquere. Si vero habuit opinionem leuem ⁊ temerariam. tunc n̄obſtante ꝙ exigat debitū. poterit. cum veritatem certius ſciuerit ſeꝑatōꝫ petere. ar. capitl̓rinquiſitioni. de ſen. exc. Nam dubitans ꝓ ignorante habendus eſt. C. de condi. inde. i. fin.¶ Quid de illo qui mouit queſtionem conditionis contra vxorem. ⁊ illa lite pendente. petit debitum. Ri char. in. iiij. diſti. xxxvi. d̓t. ꝙſi copula ſequitur certam cognitionem in libero de ſeruitute alterius. tunc ẜm omnes ſiue ꝯmiſceatur cum ea per compulſionem eccleſie. ſiue non. Illa cōpula ſemper ratificatmatrimoniū in cōſpectu dei. ſi illa ꝯmixtio fitaffectu matrimoniali. Si aūt affectu fornicario qͣꝫuis non ratificet in cōſpectu dei. ratificattn̄ in ꝯſpectu eccleſie. Si aūt copula ſequit̉ ꝓbabilē p̄ſumptōꝫ ſiue fiat ad preceptum eccleſie. ſiue non. ſemꝑ ratificat matrimoniū. ſi facta ſit affectu matrimoniali. niſi alter ꝯiunx. qͥeſt conditionis ẜuilis. prius a ſuo ꝯſenſu priſtino receſſiſſet. Si aūt facta ſit affectu fornicario. mr̄imoniū nō ratificat̉ in ꝯſpectu dei qͣꝫuis ratū p̄ſumeretur. ẜm iuditiū eccleſie. Siaūt copula ſequitur leuē ſuſpitōꝫ. ⁊ temerariācui credi nō dꝫ. tūc ẜm oēs. ei nō p̄iudicat etiam ad mandatu eccleſie. titubans .n. ꝓ ignorante hn̄dus eſt. hec richar. ſed ber. in. d. c. propoſuit. ⁊ hoſti. in ſum. dicūt ꝙ ad mandatumeccleſie in predicto. ſcd̓o cāu pōt ꝯnoſcere ſinepreiuditio. vt ex primo ꝯſenſu ei ꝯiugatur qͣꝫdiu ꝯſtat ꝑ ſnīam de impedimento ꝯditōis. etſi querat̉ qͦ affectu. hoſt. di. ꝙ ꝯiugali nō tamqͣꝫ liberā. nec tamqͣꝫ ſeruā. ſed tamqͣꝫ illam cuimouet̉ qō ẜuitutis. ⁊ ſic euentus iudicij d̓clarabit vtꝝ cogat̉ eā retinere vel ne. Sed pano.in. d. c. ꝓpoſuit. vr̄ tenere opinionē richar. qꝛex qͣ credit illā eē ſeruā. mouēdo ſibi litē. nondꝫ eā aliqͦ mō ꝯgnoſcere carnaliter. qꝛ oꝫ neceſſario ꝙ ex aliqͣ affectu eā ꝯgnoſcat. Si vxorio ꝯfirmat̉. mr̄imoniū. Si fornicario. peccatmortl̓r. nec ꝑꝑ p̄ceptū eccleſie dꝫ venire ꝯͣ ſuaꝫ ꝯſcīaꝫ iuſte īformatā. vt ī. c. lr̄as. d̓ reſti. ſpo.⁊ d̓t pano. ꝙ hͦ opi. ē inno. io. an. Tan. ⁊ ml̓tialij. lꝫ hoſt. ſeqͣt̉ vltīaꝫ opi. gl. ſ. bex. aſtē. in̄. lib̓.viij. d̓t ꝙ hoſt. ī. d. c. ꝓ poſuit. corrigit ſuū prīuꝫdictū. ⁊ ſic vr̄ ſeqͥ opi. inno. ⁊ ſe. q̄ vr̄ cōis.Mpedimētū. iiij .ſ. de īpedimēto voti.IIUtꝝ votū de ꝯtinētia īpediat mr̄imoniū. Rn̄. dupl̓x ē votū. qd̓dā ē ſolēneqd̓ ſit ꝑ ſuſceptōꝫ ſacri ordīs. aut per ꝓfōeꝫ expreſſam vel tacitā factā alicui de religionibusapprobatis. Et tale votū impedit matrimonium contrahendum. ⁊ dirimit contractum.Quoddam eſt votum non ſolenne. ſꝫ ſimpl̓x