vno prīcipio valet exſulphure et argēto vinoSed vbi ē melior influentia aſtroꝝ. ibi ꝓducitur metallū p̄cioſus vnde ꝑ infliuētiā aſtrorum. ⁊ cū lapidibus ⁊ cū herbis quibus īſuntmulte ꝟtutes pōt naturalīter vna ſpēs mealli. ꝯuerti in aliā magis precioſam.Et circa defectū menſure querit̉. an excuſentur tabernarij dantes mēſuras vini diminutas .ſ. vſqꝫ ad collū dolij. vel alterius menſure. cū hoc ſit de more tabernarioꝝ. Rn̄. ar. f.dicit ꝙ nō excuſant̉. qꝛ ementes decipiunturcū intendant reciꝑe plenā menſurā ⁊ ꝯͣ volūtatem ip̄oꝝ diminuit̉. Nec ꝯſuetudo excuſatque dicenda eſt corruptela. niſi hoc faciant vtſe ſeruent indēnes. vl̓ cū aliqͦ lacro ⁊ rōnabilivt qꝛ al̓s nō lucracentur ſi plenas menſurasdarēt. qꝛ oꝑteret p̄ctū augere. in qͦ nō inuenirent emptores. vl̓ paucos. Sed verte caſum.quid de mulieribꝰ q̄ ẜm morē patrie dant lanam vel linū ad nendū vl̓ fillan̄. ⁊ ꝯpuiāt fillatū ad rōꝫ. .xiij. vnciaꝝ ꝓ lb̓r. qn̄ hoc ſcit qͥ lalorat. illa fillādo. ſi nō ſoluit de. xiij. vncijs niſi ꝓ vna lb̓r. Rn̄. qͥ ſupͣ ꝙ ꝓorie. hic n̄ ē frausqꝛ nō decipit̉. cū ſciat ſic debere ſolui. ⁊ ſic ītelligitur pactū cū a principio ſibi datur opꝰ. ſciēenti .n. ⁊ conſentienti non ſit iniuria. quāuisturpis videatur mos.¶ Circa defectū qualitatis queritur. qͥd ſi qͥsvendat equū. ⁊ poſt paucos dies moritur. anvendens teneat reſtituere p̄ciuꝫ. Rn̄. panor.in. c. iniuſtū de reꝝ pͥmū. poſt cinum. d̓t ꝙ autmorbus notus erat vtriqꝫ ⁊ non ꝯpetit aliqd̓remediū. ⁊ꝛ ſcienti ⁊cͣ. Aut vterqꝫ ignorabat⁊ ꝯpetit actio qͣꝫti minoris. nō aūt ad totumdamnū. Aut ſciebat alter tm̄. et ſi emptor ſibi imputet̉ rōe p̄dicta. ſi venditor tenet̉ ad oēintereſſe. qd̓ inde paſſus eſt emptor. nō ſoluꝫad p̄ciū. vt in. l. iul̓. ff. de ac. emp. niſi interueniſſet pactum. vt non teneretur.¶ Sed quid ſi emptor fuit minus diligēs. reſpondit. cinus. ꝙ nihilominus tenet̉ vēdtorqꝛ lꝫ emptor fuiſſet in quadā culpa vl̓ negligētia. tn̄ vēditor fuit in dolo. qꝛ nō pate fec̄ viciū⁊ dolus p̄ponderat culpe. vt in. l. itē ſi obſtetrixff. ad. l. acqui. io. an. tn̄ poſt alios d̓t ꝙ ſi equvenditus. infra triduū moritur ⁊ reꝑit̉ habere co marcidū. p̄ſumendū eſt illū morbū tēpore vēditōis hūiſſe. ⁊ hͦ p̄ſumit̉ ex ꝑuitate tēporis. De eo aūt qͥ verdit equū ꝓ morboſo ⁊vmbroſo. ⁊ alijs de fectibꝰ vide ſupͣ Arbiter.¶ Quero de. q. quottidiana. vendidi tibi fundum exp̄ſſis ꝯfinibus ⁊ declarata mēſura terre puta diri ꝙ erat duoꝝ modioꝝ. nūc aūt reperitur in maiore qͣꝫtitate. an id qd̓ plus ē cedat venditori. vl̓ emptori. olda. concluditequandoqꝫ loquens vtitur terminis denotantibus certū numerū vl̓ mēſurā ⁊ agit ad ſuꝑplementū qn̄ .ſ. exprimit conceptuꝫ ſuū. incipiendo a numero vl̓ menſura. Qn̄ vtit̉ terminis denotantibꝰ ſpēm. ſeu corpus. lꝫ adijciat certū numerū: vl̓ menſuram. Et tūc illudquod eſt plus cedit emptori. qꝛ hͦ caſu numerus vel menſura vr̄ adiunctꝰ loco de mr̄ationis q̄ lꝫ ſit falſa. non viciat nec minuit id cuiadijcitur. vt. l. falſa demr̄atio. ff. de ꝯdi. ⁊ de. exemplū. ſcd̓i. vendo tibi tale fundū. ſic ꝯfinatūqui eſt triū modioꝝ. exemplū primi vt vendetibi terrā qͣtuor modioꝝ in talibꝰ ꝯfinibꝰ. hecpanor. in. c. per tuas. de dona. vl̓ dic clarius ꝙaut p̄cium taratur ꝑ modia et tunc emptor n̄plus poterit hr̄e. Secus ſi preciū nō taxat̉ permodi⁊. q. tunc totū hēbit.¶ Utrum venditor teneat̉ dicere vicium reivendite. Rn̄. ẜm tho. vbi ſupra. venditor qͥ rēvicioſam exponit vendendā. ex hoc ip̄o dat ēptori damni vl̓ ꝑiculi occaſionē. Dāni quideꝫ.ſi ꝓpter hmōi viciū res ſit minoris precij. etip̄e de precio nihil minuit. Periculi aūt. ſi ꝓpter hmōi viciū. vſus rei reddat̉ impeditꝰ velnoxius. puta ſi quis alicui vendat equū claudicantē. ꝓ veloci vel domū ruinoſam pro firma. vel cibū corruptū aut venenoſum ꝓ bono. vn̄ ſi hmōi vicia ſint occulta. ⁊ venditor n̄detegat. eſt doloſa ⁊ illicito venditio ⁊ venditor tenet̉ ad dāni recōpenſatōꝫ. Si vero vicium ſit manifeſtū. puta cū equus ſit monoculus vel vſus rei. ⁊ ſi nō ꝯpetat vni p̄t ꝯpeterealij. ⁊ vēditor ꝑꝑ hmōi viciū ſubtrahat d̓ precio qͣꝫ tn̄ oꝫ. nō tenet̉ ad mamfeſtādū viciū reiqꝛ forte ꝑꝑ hmōi viciū ēptor vellet plꝰ ſubtrahi qͣꝫ eēt ſubtrahendū. vn̄ venditor p̄t licite viciū rei ſubticere. idē dicēdū ē ſi qͥs hēat librūvenalē ſꝫ corruptū. nō tenet̉ dicere eiˢ viciumdummodo ſubtrahat de precio propter hmōivicium. vr̄ dictum eſt.¶ Quid ſi aliqͥs portās merces ad locū. vndeſcit ml̓tos ſeqͥ ſe cū ſil̓ibꝰ qd̓ ſi dr̄et nō poſſꝫ ſuas adeo care vēdere. rn̄. ẜm tho. vbi ſupͣ. vēditor qͥ vēdit rē ẜm p̄ciū qd̓ inuenit. n̄ vr̄ ꝯͣ iuſticiā facere. ſi qd̓ futuꝝ ē nō d̓t. ſi tn̄ dr̄et. vl̓ dep̄cio ſubtraheret abūdantiorꝭ eēt ꝟtutꝭ qͣꝫuisad hͦ n̄ videat̉ teneri ex debito iuſtitie. Voneqͥs intēdēs nocere alij ſcribit lr̄am dirigēduꝫ.alicui ſuo amico admonēs vt emat multū dealiqͦ mercimonio. vt aromatibꝰ lana ⁊ hmōiqꝛ erunt eara in futuꝝ quod nouit eſte falſum⁊ ꝑmitit ſibi cadere lr̄aꝫ ī aliqͦ certo oco vbifrequenter aliquis quem odio habet